Yargıtay 11. Hukuk Dairesi E.2015/1165 K.2015/8422

Taraflar arasında görülen davada Ankara 2. Fikri ve Sınaî Haklar Hukuk Mahkemesi’nce verilen 12/11/2014 tarih ve 2013/68-2014/350 sayılı kararın Yargıtayca incelenmesi taraf vekilleri tarafından istenmiş ve temyiz dilekçesinin süresi içinde verildiği anlaşılmış olmakla, dava dosyası için Tetkik Hakimi tarafından düzenlenen rapor dinlendikten ve yine dosya içerisindeki dilekçe, layihalar, duruşma tutanakları ve tüm belgeler okunup, incelendikten sonra işin gereği görüşülüp, düşünüldü:

Davacılar vekili; müvekkilleri ile davalı arasında 10. Sınıf Fizik kitabı ile ilgili üç yıl süreli 03.01.2011 tarihinde.

11. Sınıf Fizik kitabı ile ilgili olarak da üç yıl süreli 01.05.2011 tarihinde çoğaltma ve yayma haklarının devrine ilişkin yazılı sözleşmeler yapıldığını, müvekkillerinin sözleşme gereği eserleri tamamlayıp davalı tarafa verdiğini, davalının anılan eserleri çoğaltıp yaydığını, ancak bir kısım eser nüshalarında müvekkillerinin adını göstermediğini, bunun yanında davalının müvekkiline hak ettiği telif ödemelerini yapmadığını, 23.01.2013 tarihinde Ankara 25. Noterliği'nin ihtarnamesi ile telif ücretlerinin ödenmesinin istendiğini, cevaben başvuru halinde ücretin ödeneceğinin söylendiğini,

davalının müvekkiline ait kitapları sözleşme dışı da çoğaltıp yaydığını, ayrıca müvekkilinin hazırladığı yaprak testleri izinsiz çoğaltıp yaydığını ileri sürerek şimdilik 10.000,00 TL'nin davalıdan alınmasını, izinsiz yapılan basılar nedeniyle FSEK'in 68. maddesi uyarınca şimdilik 15.000,00 TL'nin davalıdan tahsilini, sözleşme konusu kitapların isimsiz çoğaltılıp yayılması sebebiyle FSEK'in 70. maddesi uyarnıca 40.000,00 TL manevi tazminatın davalıdan tahsilini,

müvekkiline ait yaprak testlerin izinsiz çoğaltılıp yayılması sebebiyle FSEK'in 68. maddesi uyarınca 15.000,00 TL maddi ve FSEK'in 70. maddesi uyarınca 40.000,00 TL manevi tazminatın davalıdan tahsilini; alacak ve tazminatlara ödeme tarihlerinden ihtibaren avans faizi işletilmesini, davalı eylemlerinin tedbiren durdurulmasını talep ve dava etmiş, ıslah dilekçesi ile belirlenen telif alacağının FSEK'in 68.maddesi uyarınca 3 katına hükmedilmesini talep etmiştir.

Davalı şirket vekili; müvekkilinin sözleşmeye konu kitapları davacılardan aldıktan sonra onların bilgi ve onayı dahilinde çoğaltıp dağıttığını,ödemelerin makbuz karşılığında yapılabileceğini, davacıların müvekkili işyerine gelip makbuz imzalamadıklarından hak ettikleri ödemelerin kendilerine yapılamadığını, davacıların iyiniyetle hareket etmediklerini, müvekkilinin sözleşme dışı hiçbir çoğaltma ve yayma yapmadığını, davacıların adını taşımayan nüshaların kasıtlı bir fiilden dolayı değil matbaa ve dizgi hatalarından oluşabilecek istisnai bir durum olduğunu, yaprak testlerin davacıların değil 3. kişiye ait çalışmalar olduğunu ve sözleşmeyle haklarının devralındığını ifade ederek davanın reddini istemiştir.

Asıl dava dosyası ile birleşen Ankara 3.Fikri ve Sınai Haklar Hukuk Mahkemesi'nin 2014/34 esas sayılı davada davacı B. Eğitim Taş. Otom. İnş. Bas. Yay. Dağ. Akaryakıt Med. Gıda Sanayi ve Tic. Ltd. Şti. vekili; asıl dava dosyası içerisinde bulunan vakıaları tekrar ederek davalı yazarlar Ü.A. ve C..

Ş..'ün sözleşme gereği yazıp müvekkiline vermeleri gereken eserleri zamanında teslim etmediklerini, sözleşme konusu 11. Sınıf Konu Özetli Soru Bankası isimli kitabın hiç yazılmadığını, teslim ettikleri eserlerin sözleşmede öngörülen içerikle bağdaşmadığını, müvekkili tarafından kitaplarda yapılması istenilen değişikliklerin yerine getirilmediğini, sözleşmenin 5/i maddesine aykırı olarak keyfi feshedildiğini, bundan doğan zararı karşılamak zorunda olduklarını,

davalı yazarların 23.01.2013 günlü ihtarı üzerine müvekkilinin belirsizliğe düştüğünü ve eserlerin basımlarını durdurmak zorunda kaldığını ve bu nedenle ciddi zarara uğradığını ileri sürerek fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla 10.000,00 TL maddi ve 50.000,00 TL manevi tazminatın avans faizi ile birlikte davalılardan tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Birleşen davada davalılar vekili; müvekkillerinin sözleşme konusu kitapları zamanında yazıp davacı tarafa teslim ettiklerini, kitapların sözleşmede yazılı isimlerinin davacı tarafından değiştirilmek istendiğini, müvekkillerinin de kabul ettiğini, kitapların davalı tarafından şu ana kadar üç kez çoğaltılıp yayıldığını, ancak telif ücretlerinin ödenmediğini, kitapların bir kısmının müvekkilleri isimleri çıkartılmak suretiyle basılıp dağıtıldığının, kitapların içeriğinin ve adlarının davacı istemi doğrultusunda değiştirilerek kendisine teslim edildiğini, üç basıdan sonra bu şekilde talepte bunulmasının doğru olmadığını, kaldı ki davacı tarafın müvekkillerine eser içeriğinde değişiklik yapılması yönünde herhangi bir bildiriminin de bulunmadığını savunarak davanın reddini istemiştir.

Mahkemece iddia, savunma, bilirkişi raporu ve tüm dosya kapsamına göre; sözleşmenin ileride tamamlanacak eserlere ilişkin süreli bir yayım sözleşmesi niteliğinde bulunduğu, yazarların eserleri hazırlayıp davacı tarafa verdikleri, yayımcı şirketin her iki kitabı herhangi bir ihtirazi kayıt dermeyan etmeksizin kabul ettiği, eserlerin adlarının ve içeriklerinin istediği doğrultuda olmadığı yönünde herhangi bir bildiriminin bulunmadığı, asıl dava tarihi itibariyle yazarların telif alacaklarının tamamının tahakkuk ettiği, vade tarihlerine göre de ödeme zamanlarının geçtiği, ödeme zamanlarının sözleşmede açık ve net olarak belirlendiği,

para borcunun alacaklı yazarların ödeme zamanındaki yerleşim yerinde ödenmesi gerektiği, ancak yayımcı tarafından ödemeye ilişkin belge sunulmadığı, yayımcının basımını gerçekleştirdiği eserlerin bir kısmında davacı yazarların isimlerine yer vermediği, bunun gerek fiziki nüshalarda gerekse yayımcının basısının mahsülü kitapların satışına ilişkin değişik firmaların web sayfalarındaki görüntülerden açık biçimde anlaşılabildiği, eylemin matbaa hatası olarak değerlendirilmesinin mümkün olmadığı, yayımcının her bir nüshayı piyasaya sürmeden evvel kontrol etmesinin gerekli olduğu,

bu nedenle her türlü özeni göstermesine rağmen bu eylemin önüne geçilemediğine yönelik savunmaya iştirak olunamayacağı, bu şekilde yayımcının yazarların eserden doğan eserin çoğaltılmış nüshaları üzerinde adlarını adet olduğu biçimde ve karıştırmaya sebebiyet vermeyecek şekilde gösterilmesine ilişkin manevi haklarının (FSEK m.15) tecavüze uğradığı, yayımcının, yazarların eser sahibi olduğu ürünleri sözleşme dışı -belirtilenler haricinde- çoğaltıp yaydığına yönelik bir kanıt olmadığı, yine çoğaltıp yaydığı yaprak testlerin eser sahiplerinin davacı yazarlar olduğunun da kanıtlanamadığı,

bu nedenle anılan yöndeki istemlerin reddedilmesinin gerektiği, yazarlar vekilinin belirlenen telif alacağının FSEK'in 68.maddesi uyarınca 3 katına hükmedilmesini istediği, oysa anılan hükmün haksız fiillere ilişkin bulunduğu, taraflar arasındaki borcun kaynağının ise sözleşmeden doğduğu ; birleşen davaya yönelik olarak ise yayımcının herhangi bir ihtirazi kayıt dermeyan etmeksizin anılan eserleri kabul ettiği, her birinin üçer adet baskısını yaptığı, eserleri kendisinin piyasaya sunduğu,

sözleşmenin ileride hazırlanacak eserleri içermesi sebebiyle bu halin yayımcının eserleri nitelik olarak kabul ederek benimsediği sonucunu doğurduğu gerekçesiyle asıl dava yönünden davanın kısmen kabulü ile sözleşme gereği telif ücreti olarak doğan 10. Sınıf Fizik Öğreten Soru Bankası isimli eser için,5.340,00 TL'nin 16.02.2013, 5.340,00 TL'nin 22.04.2013, 11. Sınıf Fizik Öğreten Soru Bankası isimli eser için 2.255,00 TL'nin 1/3'ünün 30.11.2011.

1/3'ünün 31.12.2011, 1/3'ünün 31.01.2012, 5.637,50 TL'nin 16.02.2013, 5.637,50 TL'nin 22.04.2013 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalıdan tahsili ile davacılara verilmesine; davalının sözleşme gereği çoğaltıp yaydığı her iki eserin bazı nüshalarını, eser sahibinin adını göstermeksizin basıp dağıtması sebebiyle FSEK'in 70/1. maddesi uyarınca davacı C.. Ş.. için,10.

Sınıf Fizik Kitabı bakımından 3.000,00 TL, 11. Sınıf Fizik Kitabı bakımından 3.000,00.-TL, davacı Ü. A. için, 10. Sınıf Fizik Kitabı bakımından 3.000,00 TL, 11. Sınıf Fizik Kitabı bakımından 3.000,00 TL manevi tazminatın davalıdan alınarak davacılara verilmesine; birleşen davanın reddine karar verilmiştir.

Kararı, taraf vekilleri temyiz etmiştir. Dava dosyası içerisindeki bilgi ve belgelere, mahkeme kararının gerekçesinde dayanılan delillerin tartışılıp, değerlendirilmesinde usul ve yasaya aykırı bir yön bulunmamasına göre, taraf vekillerinin tüm temyiz itirazları yerinde değildir.