Yargıtay 11. Hukuk Dairesi E.2015/14678 K.2017/4063

Taraflar arasında görülen davada ... 4.Fikrî ve Sınaî Haklar Hukuk Mahkemesi’nce verilen 15/09/2015 tarih ve 2014/64-2015/147 sayılı kararın Yargıtayca incelenmesi davalı vekili tarafından istenmiş ve temyiz dilekçesinin süresi içinde verildiği anlaşılmış olmakla, dava dosyası için Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen rapor dinlendikten ve yine dosya içerisindeki dilekçe, layihalar, duruşma tutanakları ve tüm belgeler okunup, incelendikten sonra işin gereği görüşülüp, düşünüldü:

Davacı; davalı şirkette çalışırken ... yönteminin zararını ortadan kaldıracak şekilde, ... (ilk giren ilk çıkar) stok yöntemini geliştrdiğini, ancak davalının işbu patent üzerinde hak sahipliği iddia ettiğini ancak kendisinin hak sahibi olduğunun ... 3. Asliye Hukuk Mahkemesi'nin kararı ile kesinleştiğini, hak sahibi olmadığı halde davalının işbu patenti kullanarak ihaleye çıktığını ve fiyat aldığını, bunun patent hakkında tecavüz teşkil ettiğini ileir sürerek 10.000 TL maddi 11.000 TL manevi tazminat talep etmiştir.

Davalı vekili; davacının dayandığı buluşun hizmet buluşu olması nedeniyle bu hakların işveren olan müvekkiline ait olduğunu, sadece prototipin olası maliyetinin öğrenilmesi amacıyla teklif alındığını, ihale düzenlenmediğini savunarak davanın reddini istemiştir.

Mahkemece iddia, savunma, bilirkişi raporu ve tüm dosya kapsamına göre. 14/12/2009 başvuru tarihli 2009/09392 sayılı patentin 21/01/2013 tarihinden itibaren davacı adına tescilli olduğu, ...

3. Asliye Hukuk Mahkemesi'nin 2010/471 Esas, 2013/383 Karar sayılı dosyasında buluşun işçi buluşu olmayıp, serbest buluş niteliğinde olduğu kanaatine ulaşıldığı ve kararın kesinleştiği, patent belgesinde yer alan istemlerin koruma alanına giren hiçbir unsurun davalıya ait işyerinde kullanılmadığı, ancak patenti davacıya ait ... Stok Sehpa ürünü için 18/05/2010 tarihinde kapalı zarf yöntemi ile ihale düzenlendiği, ancak gerek bu ihalede gerek ihale sonrasında ...

Sehpa Ürünü için sipariş verilmediği ve satın almanın gerçekleşmediği, böylece davacıya ait patente konu stoklama yöntemini kullanarak mal ve hizmet alımı satın alma konusunda icaba davette bulunduğu, satın alma gerçekleşmese dahi patentte açıklanan stoklama yöntemi baz alınarak ihaleye çıkılmasının da davacıya ait patenti ihlal ettiği, patentin davalı tarafça izinsiz olarak ve buluş sahibi olan davacının adı belirtilmeksizin kullanılması nedeniyle, 551 sayılı KHK nın 137/1-b maddesi gereğince davacının manevi tazminat talep hakkının da bulunduğu gerekçesiyle davanın kabulü ile davalı şirketin ticari faaliyetinin büyüklüğü,

patentte konu stoklama yönteminin davalı şirket tarafından kullanım şekli ve süresi itibariyle davacının talep edebileceği bedelin, 10.000 TL'den az olamayacağı gözetilerek taleple bağlı kalınarak ve takdiren 10.000 TL maddi tazminat ve 11.000 TL manevi tazminatın, dava tarihinden itibaren yasal faizi ile birlikte davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine karar verilmiştir.

Kararı, davalı vekili temyiz etmiştir.

1- Dava dosyası içerisindeki bilgi ve belgelere, mahkeme kararının gerekçesinde dayanılan delillerin tartışılıp, değerlendirilmesinde usul ve yasaya aykırı bir yön bulunmamasına göre davalı vekilinin aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan sair temyiz itirazları yerinde değildir.

2- Dava, patent hakkına tecavüz nedeniyle maddi ve manevi tazminat istemine ilişkindir. Mahkemece, davalının eyleminin davacının TR 2009/09392 sayılı patentten doğan haklarına tecavüz teşkil ettiği, davacının maddi tazminat talebi yönünden bir hesaplama yapılmamakla beraber davacının zararının talebinden daha az olamayacağı, talebinin makul olduğu gerekçesiyle 10.000TL maddi tazminat ve buna bağlı olarak da 11.000TL manevi tazminatın kabulüne karar verilmiştir.

Davacı vekili dava dilekçesinde ve taleplerini yinelediği 06.05.2014 tarihli dilekçesinde haksız yere patent gaspı davasında davalı olarak gösterildiğini bu süreçte patentini kullanamadığını, maddi ve manevi olarak zarar gördüğüni ifade etmiştir. Ancak patent hakkına tecavüz halinde hak sahibinin talep edebileceği tazminata ilişkin hükümler 551 sayılı KHK'nın 138 ve devamı maddelerinde düzenlenmiştir.

Buna göre, hak sahibi aynı KHK'nın 140. maddesinde sayılı değerlendirme usullerinden birisine göre yoksun kalınan kazanç talebinde bulunabilir.

Davacı, tazminat talebi için bu kapsamda bir tercihte bulunmadığına göre, mahkemece, öncelikle davacının 551 sayılı KHK'nın 140. maddesindeki seçeneklerden hangisini tercih ettiği hususu açıklattırılıp buna göre tazminat talebi yönünden bir değerlendirme yapılması gerekirken, yazılı şekilde maddi ve buna bağlı olarak da manevi tazminat takdiri doğru olmamış, eksik incelemeye dayalı hükmün davalı yararına bozulması gerekmiştir.