Yargıtay 11. Hukuk Dairesi E.2015/5429 K.2015/12678

Taraflar arasında görülen davada ....Fikrî ve Sınaî Haklar Hukuk Mahkemesi’nce verilen 31/12/2014 tarih ve 2008/141-2014/372 sayılı kararın Yargıtayca incelenmesi taraf vekilleri tarafından istenmiş ve temyiz dilekçesinin süresi içinde verildiği anlaşılmış olmakla, dava dosyası için Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen rapor dinlendikten ve yine dosya içerisindeki dilekçe, layihalar, duruşma tutanakları ve tüm belgeler okunup, incelendikten sonra işin gereği görüşülüp, düşünüldü:

Davacı vekili; mali hakları ...ne ait “...” isimli çizgi film ile bu filmde yer alan çizgi karakterler, müzik vs fikri haklara konu tüm eserlerin Türkiye sınırları dahilinde merhandising hakları ve kitap basım haklarına ilişkin müvekkili ile davalı arasında 5.2.2005 tarihli alt lisans sözleşmesi imzalandığını, bu sözleşme uyarınca davalının sözleşmede yer alan ödemeler karşılığında sözleşme süresi boyunca ve sözleşme şartları dahilinde lisanslı ürünleri ürettirip ithal etme ve bunların satışını yapma hakkını satın aldığını,

davalının lisans sözleşmesinin 7/a maddesi uyarınca 30.6.2007 tarihinde periyodik olarak vermek zorunda olduğu satış geliri satış ve stok miktarlarını belirtir raporları vermediğini, yine aynı sözleşme uyarınca 5.7.2007 tarihinde ödemesi gerekli telif ücretini ödemediğini, müvekkilince bu nedenle davalıya 2.8.2007 tarihli ihtarın gönderildiğini, davalının ihtara rağmen edimlerini yerine getirmediğini, sözleşmenin süresinin 9.7.2007 tarihinde sona erdiğini, bu süre sonrasında davalıya sözleşme uyarınca stoklarını tüketmesi için 3 aylık süre tanındığını, sürenin 9.10.2007 tarihinde sona erdiğini,

buna rağmen davalının lisans bedeli ödemeksizin lisanslı ürünlerin satışına devam ettiğini, bunun üzerine davalıya 14.10.2007 tarihli ihtarın gönderildiğini, davalının 26.11.2007 tarihli cevabında anılan ihtarname dönemine ilişkin bilgilerin gönderildiğini, bu tarih sonrası üretim yapılmayıp stokta bulunan ve lisans bedelleri ödenmiş ürünlerin satışına devam edeceğini bildirdiğini, davalının sözleşmenin 2. maddesine aykırı olarak sona erme tarihi olan 9.7.2007 tarihinden sonra üretime devam ettiğini,

sözleşmenin 2. ve 13. maddesine aykırı olarak üç aylık stok eritme süresi bitimi olan 9.10.2007 tarihinden itibaren lisanslı ürünleri sattığını, sözleşmenin 7. maddesine aykırı olarak son döneme ilişkin telif ücretini ödemediğini, sözleşmenin 13/c maddesi uyarınca sözleşmenin hitamında ödemesi gereken telif bedelini ödemediğini ileri sürerek davalının sözleşme süresi içindeki ve bu süreden sonraki üretim miktarının tespitine, ödemediği telifin üç katı telif ücreti olarak şimdilik 10.000,00 TL'nin davalıdan tahsiline,

davalının stok eritme tarihinden sonra yaptığı satışların tespiti ile eksik ödenen telif ücreti nedeniyle şimdilik 10.000,00 TL'nin, sözleşmenin 20.

maddesi uyarınca 10.000,00 Euro cezai şart alacağının fiili ödeme günündeki Merkez Bankası kuru üzerinden faizi ile birlikte davalıdan tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiş, 18.11.2014 havale tarihli ıslah dilekçesiyle davalının sözleşme süresi içindeki ve bu süreden sonra stok eritme süresi içinde veya sonrasında yapmış olduğu satışların tespiti ile ödenmemiş telif ücretinin FSEK 68. maddesi olarak üç katı olarak hesaplanmasına, şimdilik telif ücretinden 22.947,00 TL'nin tahsiline buna sözleşme gereğince 15.10.2007 tarihinden itibaren yıllık % 12 faiz işletilmesine, sözleşmenin 20. maddesi uyarınca 10.000,00 Euro cezai şart alacağının fiili ödeme günüdeki kur üzerinden faiziyle birlikte davalıdan tahsiline karar verilmesini istemiştir.

Davalı vekili; müvekkilin sözleşmenin bitimi sonrasında üretim yaptırmadığını, 9.7.2007 tarihi sonrasında sadece stokta bulunan ürünlerin satışını yaptığını, müvekkilinin sözleşme uyarınca stok ve satış bilgilerini davacıya 13.9.2007 tarihinde noter aracılığıyla bildirdiğini, stok eritme süresi sonrasında satışı yapılan ürünlerin daha öncesinde satılıp iade olunan ürünler olduğunu, davacının cezai şart alacağı talebinin yerinde olmadığını savunarak davanın reddini istemiştir.

Mahkemece, iddia, savunma ve dosya kapsamına göre; toplanan deliller ve hüküm kurmaya elverişli 24.10.2014 tarihli rapor uyarınca davalının sözleşme uyarınca asgari telif ücreti olan 25.000,00 Euro'yu davacıya ödediği, sözleşmenin sona erdiği 9.7.2007 tarihine kadar yapılan satışlar nedeniyle ödenecek telif ücretinin peşin ödenen bedelden mahsup edileceği, alınan raporlar uyarınca bu döneme ilişkin telif bedelinin 10.795 Euro olduğu,

9.7.2007 tarihinden sonra stokta yer alan 35.222 adet ürünün satışından elde edilecek gelirin % 7 si üzerinden hesaplanan telif bedelinin peşin ödenen 25.000 Euro'dan geriye kalan 14.205 Euro'dan mahsup edileceği, bu miktarın indirilmesi sonrasında bakiye miktarın davacı alacağı olduğu, davalının 9.7.2007 tarihinde stoklarında yer alan ürünlerin ortalama satış fiyatları üzerinden yapılan yapılan hesaplama neticesinde 682.928,00 TL gelir elde edileceği, bunun sözleşme uyarınca % 7'si olan 47.804,96 TL'nin lisans bedeli olduğu, stok eritme süresi dahilindeki ortalama döviz kurunun 1,75 TL olduğu,

davalının peşin ödediği 25.000 Euro'dan bakiye kalan 14.205 Euro'nun TL karşılığı 24.858,00 TL'nin stok eritme döneminde yapılan satışlar nedeniyle ödenecek telif bedelinden indirilmesi neticesinde 22.947 TL tutarında davacının lisans bedeli alacağı bulunduğu, FSEK 68. maddesi uyarınca 3 katı bedel ve cezai şarta ilişkin davacı taleplerinin yerinde olmadığı,

gerekçesiyle davanın kısmen kabulüyle taraflar arasındaki sözleşmenin sona erdiği 9.7.2007 tarihi itibariyle davalı elinde 35222 adet stok ürün bulunduğunun tespitiyle bu ürünlerin satışı nedeniyle davacının hak kazandığı telif alacağı olan 22.947,00 TL'nin 15.10.2007 tarihinden itibaren yürütülecek % 12 yıllık faizi ile birlikte davalıdan tahsiline, davacının diğer taleplerinin reddine karar verilmiştir.

Kararı, taraf vekilleri temyiz etmiştir. 1-Dava dosyası içerisindeki bilgi ve belgelere, mahkeme kararının gerekçesinde dayanılan delillerin tartışılıp değerlendirilmesinde usul ve yasaya aykırı bir yön bulunmamasına göre, davalı vekilinin tüm, davacı vekilinin aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan sair temyiz itirazlarının reddine karar vermek gerekmiştir.

2-Dava, taraflar arasında imzalanan Alt Lisans Sözleşmesi'nden kaynaklı telif bedeli ve cezai şart alacağı istemlerine ilişkindir.

Taraflar arasında imzalanan Alt Lisans Sözleşmesi'nin Hesap Dökümleri ve Ödemeler başlıklı bölümünün (a) bendinde "Lisans alan sözleşme süresi içindeki her yılın 31 Mart, 30 Haziran, 30 Eylül ve 31 Aralık tarihlerinde lisanslı ürünlerin satışından elde edilen geliri, üretim, satış, ve stoklarını belirtir raporları ekte sunulan "..." belgelerini kullanarak lisans verene sunacak ve ilgili ödemeler telif raporlarının sunulmasından 5 gün sonra her yılın 5 Nisan, 5 Temmuz, 5 Ekim ve 5 Ocak tarihlerinde yapılacaktır" hükmü yer almaktadır.

Aynı sözleşmenin, Süre Dolması veya Sona Erme Durumları başlıklı bölümünün (c) bendinde ise"Sürenin dolması veya sözleşmenin sona ermesi, lisans verenin veya eser sahibinin bu süreye kadar birikmiş olan telif alacağı ve asgari telif alacağı gibi lisans yükümlülüklerini etkilemez. Bu yükümlülükleri lisans alan aynen yerine getirecektir. Sözleşmenin

genelini etkilemeksizin sürenin doluşu veya sözleşmenin sona ermesi halinde tüm telif alacakları ve asgari telif alacağı nihayet beş işgünü içinde lisans verene ödenecektir", Cezai Şart başlıklı bölümünde ise "Taraflardan birinin bu sözleşmede üstlendiği yükümlülükleri yerine getirmemesi ve/veya kendi kusuruyla sözleşmenin feshine sebep olması halinde diğer tarafa 10.000,00 Euro ceza-i şartı ödemeyi kabul ve taahhüt eder" hükümleri yer almaktadır.

Somut olayda davacı vekilince taraflar arasındaki sözleşmeye aykırı olarak sözleşmenin sona erdiği 9.7.2007 tarihinden sonra üretim yapıldığı, sözleşmenin 2. ve 13. maddelerine aykırı olarak sona ermeden sonraki üç aylık stok eritme döneminin sonu olan 9.10.2007 tarihinden sonra satış yapıldığı, 7. ve 13. maddelere göre telif ücretinin eksik ödendiği, bu nedenle sözleşme hükümlerine aykırı davranıldığı gerekçesiyle aynı sözleşmenin 20. maddesi uyarınca cezai şart alacağı isteminde bulunulmuştur.

Mahkemece alınan bilirkişi raporları sonrasında sözleşmenin sona ermesi sonrasında üretim yapılmadığı, stok eritme tarihi sonrasında yapılan satışların iade edilen ürünlere ilişkin olduğu kabul edilmiş ancak sözleşmenin sona erdiği 9.7.2007 tarihi ile üç aylık stok eritme döneminde yapılan satışlar nedeniyle ödenmesi gerekli telif bedelinin eksik ödendiği gerekçesiyle yazılı şekilde davanın kabulüne karar verilmiştir.

Mahkemenin de kabulünde olduğu üzere stok eritme döneminde yapılan satışlar nedeniyle ödenmesi gereken telif bedelinin sözleşmenin yukarıda bahsi geçen hükümlerine uygun biçimde ödenmediği sabitir. Bu durumda davalının sözleşme hükümlerine aykırı bu eyleminin aynı sözleşmenin 20. maddesi uyarınca cezai şartın istenilebilmesi koşullarının gerçekleşmesine neden olacağı gözetilmeksizin yazılı gerekçeyle bu yöndeki talebin reddi doğru olmamış bozmayı gerektirmiştir.