Yargıtay 11. Hukuk Dairesi E.2015/5836 K.2015/13401

Taraflar arasında görülen davada ... ... Asliye Ticaret Mahkemesi’nce bozmaya uyularak verilen 17/02/2015 tarih ve 2014/896-2015/83 sayılı kararın Yargıtayca incelenmesi davacı vekili tarafından istenmiş ve temyiz dilekçesinin süresi içinde verildiği anlaşılmış olmakla, dava dosyası için Tetkik Hakimi tarafından düzenlenen rapor dinlendikten ve yine dosya içerisindeki dilekçe, layihalar, duruşma tutanakları ve tüm belgeler okunup, incelendikten sonra işin gereği görüşülüp, düşünüldü:

Davacı vekili, müvekkilinin davalı firmaya teslim edilmek üzere 5 konteyner malın Ambarlı Limanı'na geri getirilmesi işi için anlaşma imzalayarak söz konusu işi üstlendiğini, yapılacak iş gereğince bir ödeme planı yapıldığını, taşınan malların davalı tarafından geç teslim alındığını, malların bekleme süresince 15.750 ABD Doları demuraj ücreti alacağı doğduğunu, bu bedeli kendi kusuru olmaksızın ödemek durumunda kalan müvekkilinin ödediği bedeli davalıya fatura ettiğini, davalının borcunu ödememesi nedeniyle % 20 indirim yapılarak icra takibi yapıldığını, davalının itiraz etmesi üzerine takibin durduğunu iddia ederek davalının itirazının iptaline, takibin devamına, davalı aleyhine % 40'ından az olmamak üzere icra inkar tazminatına hükmedilmesine karar verilmesini talep etmiştir.

Davalı vekili, müvekkilince Ambarlı Limanı'ndan Rusya/Astrahan'a gönderilen malların Novorosssisyk Limanı'nda takıldığını, davacının tam manasıyla üzerine düşeni yerine getirememesi nedeniyle Astrahan'a gönderilemeyen malların geri getirildiğini, geç teslimden kaynaklandığı ileri sürülen alacağın tahsili için ....

6. İcra Müdürlüğü'nün 2008/28918 Esas sayılı dosyasıyla icra takibi başlatıldığını, icraya konan 34.020,74 ABD Doları dahil olmak üzere Novorosissyk Limanı'ndan malların geri getirilmesi ve müvekkiline teslimi için gerekli tüm masrafların karşılığı 57.000,00 ABD Doları'nın sözleşme kapsamında davacının hesabına yatırıldığını, bu ödemenin malların geri getirilmesi işini de kapsadığını, davacının kötü niyetli olduğunu, demuraj bedelinden % 20 indirim yapılmasının doğru olmadığını ve 3.000 ABD Doları bedelli teminat çekinin ...

4. İcra Müdürlüğü'nün 2009/6680 Esas sayılı dosyasıyla takibe geçildiğini, taahhütname ve teminat çeki verilmeden kesinlikle ordinonun verilmeyeceğinin ifade edildiğinden taahhütname ve çek verilmek zorunda kalındığını savunarak davanın reddini, davacının alacağın % 40'ından aşağı olmamak üzere kötüniyet tazminatına mahkum edilmesini istemiştir.

Mahkemece, iddia, savunma, uyulan bozma ilamı ve dosya kapsamına göre; daha öncesinde verilen kararın “....taraflar arasındaki sözleşmede her ne kadar demuraj ücreti konusunda düzenleme yok ise de davalının imzasını inkar etmediği 04.02.2009 tarihli taahhütnamede açıkça oluşabilecek konteyner gecikme bedeli, ardiye ve benzeri gecikmeyle ilgili her türlü giderin karşılanacağı taahhüt edilmiş olup mahkemece bu belgeyle ilgili her hangi bir değerlendirme yapılmaksızın yazılı gerekçeyle karar verilmesi yerinde görülmemiştir” denilmek suretiyle bozulduğu,

bozma ilamına uyularak yapılan yargılama neticesinde dava konusu taşımaya ilişkin konişmentoda davalının gönderilen, konişmentoyu düzenleyip taşımayı yapanın ... Denizcilik ve ....

A.Ş. olduğu, davacının taşımayı yapan ... şirketine davalının kusurlu hareketi nedeniyle konteyner demurajı ödemek zorunda kalınmasından kaynaklı rucuen alacak isteminde bulunduğu, davacı tarafından sunulan belgeler ile bu doğrultuda yapılan ödemelerin ispat edilemediği gerekçesiyle davanın aktif husumet ehliyeti yokluğundan reddine karar verilmiştir.

Kararı, davacı vekili temyiz etmiştir. Dava, konteyner demuraj ücreti alacağından kaynaklı takibe yapılan itirazın iptali istemine ilişkindir.

Somut olayda, taraflar arasında davalı tarafından Novorosisk Limanı'na gönderilen malların alıcısına teslim edilememesi nedeniyle Ambarlı Limanı'na geri getirilmesine ilişkin 8.1.2009 tarihinli taşıma sözleşmesi imzalandığı, bu sözleşme uyarınca üst taşıyıcı olan davacı şirket tarafından dosyaya ibraz edilen DMIMP 0900095 nolu imzasız konişmentonun düzenlendiği, fiili taşıma işinin davacı şirketin alt taşıyıcısı olan ...

Denizcilik ve Nakliyat A.Ş. tarafından RUNVS011048S0900002935 nolu konişmentoya tabi olarak gerçekleştirildiği, davacı tarafından 28.01.2009 tarihli varış ihbarnamesinin davalıya gönderildiği, taşınan malların davalı tarafından teslim alındığı, davalının 04.02.2009 tarihli taahütnamede kendi kusurundan kaynaklı gecikme nedeniyle oluşacak konteyner demuraj ücretini ödemeyi taahhüt ettiği hususları sabittir.

Konteyner demuraj ücreti kural olarak navlun sözleşmesi veya konişmentoda konteyner demurajı ödeneceğine dair bir kayıt bulunması koşuluyla taşıyan tarafından talep edilebilecektir.

Her ne kadar davacı vekilince sunulan konuşmentoda ve taraflar arasıdaki sözleşmede konteyner demuraj ücretine ilişkin bir kayıt yok ise de fiili taşımayı yapan şirket tarafından düzenlenen konişmentoda ve davalıya gönderilen varış ihbarnamesinde koyteyner demuraj ücretine ilişkin bilgi ve tarifeye yer verilmiş bulunmaktadır. Bunun yanı sıra gönderilen konumundaki davalı tarafından kusuru nedeniyle doğacak konteyner demuraj ücretlerinin ayrıca ödeneceği taahhüt edilmiştir.

Davacı vekilince, davalının kusuru nedeniyle alt taşıyıcı olan ... Denizcilik ve Nakliyat A.Ş. firmasına konteyner demuraj ücreti ödendiği, bunun davalıya rücü edildiği vakıası yanında davalının kendi kusuruyla malları geç teslim aldığı, bu nedenle taraflar arasındaki sözleşme uyarınca davalıdan demuraj ücreti alacağı bulunduğu vakıasına da dayanılmıştır.

Her ne kadar alt taşıyıcıya konteyner demuraj ücreti ödendiği hususu ispat edilememiş ise de alacağa dayanak yapılan ikinci vakıa olan taraflar arasındaki taşıma sözleşmesi uyarınca alacak bulunup bulunmadığı hususunda mahkemece bir değerlendirme yapılmamaştır.

O halde mahkemece, üst taşıyıcı konumundaki davacının aynı zamanda taşıyıcı sayıldığı, taraflar arasındaki sözleşmeye dayalı olarak da alacak isteminde bulunulduğu, davacının aktif dava ehliyetinin olduğu gözetilerek, taşınan malların davalıya teslim tarihleri araştırılıp, davalının kusurundan kaynaklı geç teslim alma durumunun ve bu nedenle doğmuş konteyner demuraj ücretinin bulunup bulunmadığı belirlenip,

konteyner demuraj ücretinin doğmuş olması halinde davalının 04.02.2009 tarihli taahütnamesi de gözetilerek sonucu uyarınca bir karar verilmesi gerekirken yazılı gerekçeyle davanın reddine karar verilmesi doğru olmamış kararın bu nedenle temyiz eden davacı yararına bozulması gerekmiştir.