Yargıtay 11. Hukuk Dairesi E.2015/8252 K.2016/4161

Taraflar arasında görülen davada ... Asliye Ticaret Mahkemesi’nce verilen 04/02/2015 tarih ve 2014/531-2015/58 sayılı kararın duruşmalı olarak incelenmesi davacı vekili ve davalı .... vekili tarafından istenmiş olup, duruşma için belirlenen 12/04/2016 günü hazır bulunan davacı vekili Av. ..., davalı .... vekili Av. .... ve davalı ... Donatanı .... vekili Av. ... dinlenildikten sonra duruşmalı işlerin yoğunluğu ve süre darlığından ötürü işin incelenerek karara bağlanması ileriye bırakıldı. Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen rapor dinlenildikten ve yine dosya içerisindeki dilekçe, layihalar, duruşma tutanakları ve tüm belgeler okunup incelendikten sonra işin gereği görüşülüp, düşünüldü:

Davacı vekili, davalı ... ...ye ait ait petrolün taşındığı diğer davalıya ait ... isimli tankerin ... önlerinde makine arızası yaparak sürüklenmek suretiyle deniz tehlikesine maruz kaldığını, tankerin donanımı davacıya ait .... gemiye halat verilerek sürüklenmekten kurtarıldığını, ...'ne ait ... römorkörünün refakat ederek kurtarma yardımına iştiraki ile deniz tehlikesi altındaki geminin keçilik koyuna demirletildiğini ileri sürerek,

... gemisine verilen kurtarma yardım hizmetinde müvekkili kuruluşun payına düşen kurtarma yardım ücreti alacağı olan 562.000,00 USD'nin hizmet tarihi olan 18/05/2009 tarihinden itibaren ABD dolarına işleyecek en yüksek ticari temerrüt faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsiline, alacağın Türk Ticaret Kanunu'nun 1232. maddesinde sayılan alacaklardan olması nedeniyle ... gemisi üzerine müvekkili kuruluş lehine kanuni rehin hakkı kurulmasına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı .... vekili, davacı tarafından gemiye verilmiş kurtarma/ yardım hizmetinin bulunmadığını, geminin bulunduğu yerde kısa süreli demirleyip basit arızasını hemen giderme imkanının olduğunu, olay anında trafik sahasında başka bir gemiye pilotaj hizmeti veren ...'ye bağlı römorkör ile haberleşerek herhangi bir deniz tehlikesi altında olmayan gemisinin çekilmesinin talep edildiğini, ...'nin müvekkilinden kurtarma yardıma ilişkin ... imzalamasını talep etmediğini, talep edilen ücretin ölçüsüz ve fahiş olduğunu savunarak, davanın reddini istemiştir.

Davalı .... vekili, davacının yapmış olduğu hizmetin cer ve refakat hizmeti olduğunu, alınan hizmet bedelinin eksiksiz ödendiğini, varılan bu mutabakata rağmen kurtarma yardım hizmeti verilmiş gibi ücret istenmesinin haksız ve mesnetsiz olduğunu, dava konusu olayda geminin gemi adamlarının idaresinden çıkmadığını, makine arızasının kendi imkanları ile giderildiğini, gemi ve yükün deniz tehlikesi altında olmadığını, davacı tarafından düzenlenen plotaj makbuzunda verilen hizmetin çekme ve refakat netiliğinde olduğunun açıkça belirtildiğini savunmuştur.

Mahkemece, iddia, savunma, bilirkişi raporu ve dosya kapsamına göre, davanın kısmen kabulüne; 80.952 USD'nin davalı donatan ...'den, 59.564 USD nin ... ...den 18/05/2009 tarihinden itibaren 3095 sayılı Yasa'nın 4/ a maddesi gereğince işleyecek yıllık USD faizi ile birlikte davalılardan tahsiline, dava konusu alacağı karşılar miktarda teminatın dosyada teminat mektubu olarak mevcut olduğu anlaşılmakla, davacı vekilinin gemi üzerinde kanuni rehin hakkı tanınmasına ilişkin talebinin reddine karar verilmiştir.

Kararı, davacı vekili ve davalı .... vekili temyiz etmiştir.

1- Dava dosyası içerisindeki bilgi ve belgelere, mahkeme kararının gerekçesinde dayanılan delillerin tartışılıp, değerlendirilmesinde usul ve yasaya aykırı bir yön bulunmamasına göre, davalı .... vekilinin tüm temyiz itirazlarının, davacı vekilinin ise aşağıdaki bent dışında kalan sair temyiz itirazlarının reddine karar vermek gerekmiştir.

2- Dava, ... isimli geminin ...ndan geçişi sırasında makine arızası yapması sebebiyle 18/05/2009 tarihinde ... . tarafından ... römorkörü ile verilen kurtarma ve yardım hizmetinden kaynaklanan alacağın geminin donatanı ve işleteni .... . ile tankerde bulunan petrolün sahibi ... ...den yükle orantılı olmak üzere tahsili ve gemi üzerinde kanuni rehin hakkı kurulması istemine ilişkindir.

Mahkemece, davanın kısmen kabulüne, 80.952 USD'nin davalı donatan ...'den, 59.564-USD'nin ... ...den 18/05/2009 tarihinden itibaren 3095 sayılı Yasa'nın 4/a maddesi gereğince işleyecek yıllık USD faizi ile birlikte tahsiline, gemi üzerinde kanuni rehin hakkı tanınmasına ilişkin talebin ise reddine karar verilmiş; davacı vekili yararına davada kabul edilen toplam bedel üzerinden hesap olunan vekalet ücretinin davalılardan tahsiline, davacı tarafından yapılan yargılama giderlerinden davadaki kabul ve ret edilen miktarlar dikkate alınarak takdir edilen 787,18 TL'nin davalılardan alınarak davacıya verilmesine hükmedilmiştir.

Ancak, herbir davalıdan tahsiline karar verilen bedeller üzerinden davacı yararına hesaplanacak vekalet ücretlerinin herbir davalıdan ayrı ayrı ve sorumlu oldukları tespit edilen miktarda tahsiline karar verilmesi gerekirken kabul edilen toplam tazminat miktarı üzerinden hesaplanan tek vekalet ücretinin davalılardan tahsiline hükmedilmesi doğru olmadığı gibi,

davacı tarafından yapılan yargılama giderlerinden davadaki kabul ve reddedilen oranlar nazara alınarak hesaplanan kısmın davalılar aleyhine hükmedilen tazminat miktarları gözetilerek her iki davalı yönünden sorumlu oldukları bedellerin ayrı ayrı belirlenmesi gerekirken yazılı şekilde hüküm kurulması da doğru görülmemiş, bozmayı gerektirmiştir.