Yargıtay 11. Hukuk Dairesi E.2016/14208 K.2018/5084

Taraflar arasında görülen davada ... .... Asliye Ticaret Mahkemesi’nce verilen .../04/2016 tarih ve 2014/1130-2016/296 sayılı kararın Yargıtayca incelenmesinin davalı vekili tarafından istenildiği ve temyiz dilekçesinin süresi içinde verildiği anlaşılmış olmakla, dava dosyası için Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen rapor dinlendikten ve yine dosya içerisindeki dilekçe, layihalar, duruşma tutanakları ve tüm belgeler okunup, incelendikten sonra işin gereği görüşülüp, düşünüldü:

Davacı vekili; müvekkilinin hamili olduğu ....000,00 TL bedelli çekin kaybolduğunu, bunun üzerine zayi nedeniyle çek iptali davası açıldığını, dava sırasında çekle ilgili olarak ödemeden men yasağı verildiğini ve bankaya bildirildiğini, iptali istenen çekin bankaya ibrazı üzerine çekin davalıda olduğunun öğrenildiğini, müvekkilinin ciro silsilesinde kendisinden sonra imzası bulunan kişiyi tanımadığını ve aralarında hiçbir ticari ilişkisinin bulunmadığını, davalının çekin meşru hamili olmayıp davaya konu çekle alakalı olarak da hiçbir alacağının bulunmadığını ileri sürerek dava konusu çekin istirdadına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı vekili; müvekkilinin dava konusu çeki muntazam bir ciro silsilesiyle devraldığını ve yetkili hamil olduğunu savunarak davanın reddini istemiştir.

Mahkemece, iddia, savunma ve tüm dosya kapsamına göre; dava konusu çekin davacının elinden rızası dışında çıktığı, davalı bankanın çeki iktisabının hangi hukuki ilişkiye dayandığını ispatlayamadığı ve bu nedenle davalının çeki iktisabında iyi niyetinden söz edilemeyeceği gerekçesi ile davanın kabulü ile dava konusu çekin davalıdan istirdadına karar verilmiştir.

Kararı, davalı vekili temyiz etmiştir.

Dava, 6102 sayılı ...'nın 792. maddesi uyarınca açılmış çek istirdadı istemine ilişkindir. Mahkemece, davalı bankanın çeki iktisabında hangi hukuki ilişkiye dayandığını ispatlayamadığı ve çeki iktisabında iyi niyetinden söz edilemeyeceği gerekçesiyle davanın kabulüne karar verilmiştir. Ancak, ...'nın 792. maddesi uyarınca, çek eline geçmiş bulunan yeni hamil ancak çeki kötü niyetle iktisap etmiş olduğu veya iktisapta ağır bir kusuru bulunduğu takdirde o çeki geri vermekle yükümlüdür. Buna göre, zayi olan çekin istirdadı istemine ilişkin işbu davada ispat yükü davacıda

olup, davacının kendisinin yetkili hamil olduğunu, senedin rızası hilafına elinden çıktığını ve senedi elinde bulunduran davalının kötü niyetli veya iktisabında ağır kusurlu olduğunu ispat etmesi gerekir. Bu durumda, mahkemece, ...'nın 792. maddesi uyarınca değerlendirme yapılması gerekirken, ispat yükünün davalıya yüklenerek yazılı şekilde karar verilmesi doğru olmamış, kararın davalı yararına bozulmasına karar vermek gerekmiştir.