Yargıtay 11. Hukuk Dairesi E.2016/2628 K.2017/915

Taraflar arasında görülen davada verilen 26/05/2015 tarih ve 2008/348-2015/328 sayılı kararın Yargıtayca incelenmesi taraf vekilleri tarafından istenmiş ve temyiz dilekçesinin süresi içinde verildiği anlaşılmış olmakla, dava dosyası için Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen rapor dinlendikten ve yine dosya içerisindeki dilekçe, layihalar, duruşma tutanakları ve tüm belgeler okunup, incelendikten sonra işin gereği görüşülüp, düşünüldü:

Davacılar vekili, 2004/30818 sayılı marka hakkına sahip olduğunu, isim hakkını sözleşme ile franchise olarak davalıya verdiğini, davalının bu sözleşme gereği ait tüzüğün verdiği yetkiye istinaden dernek statüsü ile kurduğunu, bilahare noter ihtarnamesi ile marka lisans sözleşmesini yenilemeyeceğini ve 01.06.2007 tarihi itibariyle sözleşmeyi feshettiğini müvekkiline bildirdiğini, cevaben isminin iade edilerek şubenin kapatılması,

elinde bulunan tüm evrakın kendilerine gönderilmesi ile franchise olması sıfatıyla elde ettiği her türlü belge, tanıtım araçları, logo, fikir ve uygulamalarının ve benzerlerinin müşteri ve üye ilişkilerinde kullanılmaması ve kullandırılmamasının davalıya ihtar edildiğini, davalının ibaresini kullanmayacağını bildirdiğini, buna rağmen tespit dosyasında davalı tarafından kullanılan öğrenci kayıt sözleşmesinin, Kurslarının tamamında kullanılan sözleşme ile aynı olduğunun belirlendiğini, sözleşme gereği davalının sözleşme tarihinden bir ay önce fesih etmeyerek,

yabancı dil kurslarının yaz döneminden önce yoğun bir şekilde kayıt yaptırdığı Nisan-Haziran döneminde müvekkilinin tanınmışlığı ve emtiasını kullanarak haksız rekabete sebebiyet verdiğini ileri sürerek sözleşmenin 21. maddesi gereği 25.000 ABD Doları ile 23.madde gereği 1.000 ABD Dolarının haksız fesih tarihinden itibaren bankalarca yabancı para mevduatı hesabına uygulanan en yüksek faizi ile birlikte davalıdan tahsilini,

sözleşmenin yenileme tarihinden sonra fesih edilmesi nedeniyle 01.04.2006 ile 01.06.2006 tarihleri arasında sözleşmeye bağlı haklardan faydalanılmış olması nedeniyle 1.083 ABD Doları ve sözleşmenin bir sene daha uzatılmasına sebebiyet verilmesi nedeniyle isim hakkı

../...

bedeline istinaden 500 ABD Dolarının 01.04.2006 tarihinden itibaren bankalarca yabancı mevduat hesabına işletilen en yüksek faizi ile birlikte tahsili ile kapatılmasına ve müvekkiline ait öğrenci kayıt sözleşmesi ile markaya bağlı her türlü emtia, logo, ad, unvan ve hakları kullanmaktan meni ile haksız rekabetin önlenmesini talep ve dava etmiştir. Davalılar vekili, davanın reddini talep etmişlerdir.

Mahkemece, iddia, savunma, bilirkişi raporu ve dosya kapsamına göre, 10/04/2015 tarihl kurulması ve isminin olacak yabancı dil kurusunun faaliyete geçirilmesi amacıyla 1 yıllık sözleşme yapıldığı, taraflar arasında olarak kullanım konusunda marka lisans sözleşmesi yapıldığı, süresinin 1 yıl olarak belirlendiği, 1 ay önceden yazılı bildirimde bulunulmaması halinde sözleşmenin 1 yıl daha uzatılmış sayılacağı, bu sözleşme kapsamında larak değiştirildiği, davalı tarafça 26/04/2007 tarihli ihtarname ile sözleşmenin yenilenmeyeceği konusunda ihtarda bulunulduğu, davacı tarafça da bu ihtara cevap verildiği,

davacının işletme adını bilen ortalama müşteri adaylarının davalının işletme adını gördüklerinde davacının işletmesi zannetme ihtimalinin düşük olduğu, marka hakkına tecavüzün ve haksız rekabetin mevcut olmadığı, taraflar arasındaki sözleşmenin fesih koşulları ve fesih şekline göre 21 ve 23. maddelerdeki tazminatların ve sözleşmenin sonuçlanma tarihinden 1 ay önceden bildirimde bulunulmadan 1 sene daha uzatılmış olması nedenine dayalı olarak talep edilen tazminat koşullarının oluşmadığı,

sözleşmenin yenilendiği 01/04/2006 tarihi ile fesih tarihi olan 01/06/2006 tarihleri arasında davalı firmanın franchise sözleşmesi kapsamında davacı tarafın marka ve isim hakkını kullandığı ve bu anlamda aralarındaki sözleşmeye göre bu süredeki kullanım ücretinin 1083 USD olduğu gerekçesiyle 1083 USD’nin 01/06/2006 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan tahsiline, fazlaya dair taleplerin reddine karar verilmiştir.

Kararı, taraf vekilleri temyiz etmiştir.

1-Dava dosyası içerisindeki bilgi ve belgelere, mahkeme kararının gerekçesinde dayanılan delillerin tartışılıp, değerlendirilmesinde usul ve yasaya aykırı bir yön bulunmamasına göre, davalı vekilinin tüm, davacılar vekilinin aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan sair temyiz itirazlarının reddine karar vermek gerekmiştir.

2-Bir davada, tarafların taraf ve dava ehliyetine sahip olması dava tarihinde yürürlükte olan 1086 sayılı HUMK ve dava tarihinden sonra yürürlüğe giren 6100 sayılı HMK’nın 114/1-d maddesi uyarınca dava şartı olarak öngörülmüştür. Yasanın bu hükmüne göre aktif ve pasif dava ehliyeti dava şartlarından olup mahkemece bu husus resen nazara alınmalıdır. Bu itibarla davacılardan İktisadi İşletmesi’nin davacı n bağımsız tüzel kişiliği olup olmadığı ve davacı dernek yanında taraf olup olamayacağı, keza gerçek kişi adına da dava açtığına göre bu davacının da davaya konu marka üzerinde hakkının bulunup bulunmadığı, şahsi bir hakkının ihlal edilip edilmediği ve aktif husumet ehliyetinin bulunup bulunmadığı değerlendirilmeksizin karar verilmesi doğru olmamış kararın bozulması gerekmiştir.

3- Dava, haksız rekabetin men’i ve taraflar arasında düzenlenen franchise sözleşmesinden kaynaklı haksız fesih nedeniyle cezai şart, fesih tazminatı ve yıllık isim hakkı bedelinin davalıdan tahsili istemlerine ilişkindir. Mahkemece, cezai şart, fesih tazminatı ve bir ay önceden bildirimde bulunulmadan fesih nedeniyle bir yıl daha uzatılmış sözleşme gereği talep edilen yıllık isim hakkı bedeli bakımından tazminat koşullarının oluşmadığı ancak sözleşmenin yenilendiği tarih ile fesih tarihi arasındaki isim hakkı kullanım bedelini davacıların talep edebileceği gerekçesiyle davanın kısmen kabulüne karar verilmişse de, davalı tarafça sözleşmenin feshinin haklı olup olmadığı değerlendirilmeksizin anılan taleplerin reddine karar verilmesi doğru olmamış, kararın bozulması gerekmiştir.

../...