Yargıtay 11. Hukuk Dairesi E.2016/477 K.2017/239

Taraflar arasında görülen davada ... 7. Asliye Ticaret Mahkemesi’nce verilen 07/10/2015 tarih ve 2014/605-2015/607 sayılı kararın duruşmalı olarak incelenmesi asıl davada davacılar - karşı davada davalılar vekili tarafından istenmiş olup, duruşma için belirlenen 10.01.2017 günü başkaca gelen olmadığı yoklama ile anlaşılıp hazır bulunan davacılar vekilleri Av. ... ile Av. ... davalılardan ... vekili Av. ... dinlenildikten sonra duruşmalı işlerin yoğunluğu ve süre darlığından ötürü işin incelenerek karara bağlanması ileriye bırakıldı. Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen rapor dinlenildikten ve yine dosya içerisindeki dilekçe, layihalar, duruşma tutanakları ve tüm belgeler okunup incelendikten sonra işin gereği görüşülüp, düşünüldü:

Asıl davada davacılar vekili, şirket organlarının şirketi yönetemediğini, şirketin organsızlığı nedeniyle ağır kayıplara uğradığını, şirkete kayyım atanmasının bir zorunluluk olduğunu ileri sürerek, davalı şirkete TMK 427/B.4 uyarınca yönetim kayyımı ya da kayyım heyeti atanmasını, davalı şirket ... Uluslararası Denetim ve ... A.Ş'nin haklı sebeplerle feshine, şirketin tasfiye edilmesine, şirkete tasfiye memuru olarak ...'in atanmasına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı vekili asıl davanın reddini savunmuş, karşı davada ise ... Uluslararası Denetim ve ... A.Ş'nin TTK 531.maddesine gereği feshini talep etmiştir.

Karşı davada davalılar vekili, davanın reddini savunmuştur.

Mahkemece, dava konusu şirketin tüzel kişiliğinin ticaret sicilinden terkin ile sona erdiği, davacıya ihya davası açması için verilen sürelere rağmen ihya davası açılmadığı ve açılmayacağının da belirtildiği, asıl ve karşı dava konusu terkin edilen şirketin tüzel kişiliği yeniden canlandırılmadan şirkete kayyım tayini ve feshi istemlerinin değerlendirilmesi bakımından yargılamaya devam olunamayacağı gerekçesi ile davanın reddine karar verilmiştir.

Kararı asıl davada davacılar-karşı davada davalılar vekili temyiz etmiştir.

Asıl dava, şirkete kayyum atanması ve şirketin feshi istemine; karşı dava ise şirketin feshi istemine ilişkin olup, asıl ve karşı davanın bağımsız karakterlerini koruduğu nazara alınarak, her dava için ayrı ayrı hüküm kurulması, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin her dava için ayrı ayrı belirlenmesi gerekmekte ise de, kararın gerekçe bölümünde yer alan açıklamalardan her iki davanın da reddine karar verildiği anlaşılmış olmakla, hüküm kısmında yer alan ''davanın reddine'' ifadesinin her iki davayı da kapsamakta olduğu açıktır.

Tüzel kişiler, medeni haklardan istifade (hak) ehliyetine sahiptirler, bu nedenle taraf ehliyetine de sahiptirler. Bir tüzel kişinin taraf bulunduğu bir dava devam ederken, tüzel kişiliğin sona ermesi halinde, o tüzel kişinin taraf ehliyeti de son bulur. Bu nedenle, davaya eski tüzel kişiye karşı veya onun tarafından devam edilmesine imkan yoktur. (Bkz:Prof.Dr. ... Hukuk Muhakemeleri Usulü, 1979, 4.Baskı, Cilt 1, Sh.628 vd.)

Somut uyuşmazlıkta, asıl davada davalı anonim şirketin 6102 sayılı TTK'nın Geçici 7. maddesine göre ticaret sicilinden resen terkin edildiği ve bu şekilde tüzel kişiliğin ortadan kalktığı sabittir. Davacı vekiline verilen kesin süre içerisinde tüzel kişiliğin ihyası için dava açılmadığı ve açılmayacağı bildirilmiş olup, taraf ehliyeti bulunmayan şirkete karşı davanın görülebilme imkanı bulunmadığından asıl davanın reddi yerindedir.

Karşı dava yönünden ise, yukarıdaki değerlendirmelere ilaveten, istemin şirketin feshine ilişkin olduğu ve şirketin feshi davasında davalı tarafın feshi istenilen şirket olması gerektiği, dolayısıyla karşı dava dilekçesinde davalı olarak gösterilen ... ve ...'e husumet düşmeyeceği gözetilerek bu sebeple davanın öncelikle usulden reddine karar verilmesi gerekirken, esastan davanın reddine karar verilmesi usule aykırı ise de, sonucu itibariyle doğru olan hükmün onanmasına karar vermek gerekmiştir.