Yargıtay 11. Hukuk Dairesi E.2016/9606 K.2018/2285

Taraflar arasında görülen davada ... 1. Fikri ve Sınaî Haklar Hukuk Mahkemesi’nce verilen 07.04.2016 tarih ve 2013/23-2016/66 sayılı kararın Yargıtayca incelenmesi davalı vekili tarafından istenmiş ve temyiz dilekçesinin süresi içinde verildiği anlaşılmış olmakla, dava dosyası için Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen rapor dinlendikten ve yine dosya içerisindeki dilekçe, layihalar, duruşma tutanakları ve tüm belgeler okunup, incelendikten sonra işin gereği görüşülüp, düşünüldü:

Davacı vekili, mali hakları müvekkiline ait olan ilköğretim matematik yardımcı kitaplarının tüm içeriğinin hukuka aykırı şekilde davalı şirket tarafından taklit edildiğini, davalı tarafından yapılan tecavüz sebebiyle müvekkiline ait Matematik İlköğretim 2, 3, 4 ve 5. sınıflara ait kitaplar ile davalı tarafın kitapları arasında benzerlik söz konusu olduğunu ileri sürerek, tecavüzün tespiti ile menini, fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla 5.000 TL maddi ve 5.000 TL manevi tazminatın davalıdan tahsilini talep ve dava etmiş; ıslah dilekçesiyle maddi tazminat talebini 55.000 TL’ye çıkarmıştır.

Davalı vekili, davaya konu kitapların Milli Eğitim Bakanlığı Talim Terbiye Kurulu’nun 2005-2006 eğitim öğretim yılında yürürlüğe giren yeni müfredat programına göre hazırlandığını, kitaplar arasındaki benzerliğin bundan kaynaklandığını, 4 kitap içinde benzer olduğu iddia olunan şekil ve işlemler bir araya getirildiğinde ancak 3 sayfa tutacağını, konu başlıkları, konu numaralandırma sistemi, kavramlar ve tanımların mecburen tüm yayıncılar tarafından müfredat çerçevesinde hazırlandığını savunarak davanın reddini istemiştir.

Mahkemece, iddia, savunma, bilirkişi raporu ve tüm dosya kapsamına göre, davacı tarafa ait Matematik 2 kitabında yer alan içeriğin davalının ... Matematik 2 kitabında 0,305 oranında, Matematik 3 kitabında yer alan içeriğin ... Matematik 3 isimli kitapta 0,595 oranında, Matematik 4 kitabında yer alan içeriğin davalının ...

Matematik 4 isimli kitabında 1,591 oranında benzer olduğu, davalı tarafın farklı sayılar, farklı isimler ve farklı işleniş biçimi ile müfredat genelgesi çerçevesinde kitabı şekillendirmesi gerekirken davaya konu kitaplarda davacının kitaplarından aynen ya da diziliş şekilleri ve sayılar ile alıntı yaptığı, alıntı yapılan eserin adı ve eser sahibinin adının belirtilmediği, her ne kadar eser eğitim ve öğretim alanında toplama eser olsa da iktibas serbestisi koşullarına riayet edilmediği,

çoğaltma ve yayma haklarının ihlal edildiği gerekçesiyle, davanın kabulüne, rayiç değerin 3 katı 55.000 TL maddi tazminatın ıslah tarihinden itibaren yasal faizi ile davalıdan tahsiline, 5.000 TL manevi tazminatın ıslah tarihinden itibaren yasal faizi ile davalıdan tahsiline, taraflar arasında farazi sözleşme kurulmuş olup men taleplerinin reddine, hüküm kesinleşince ilanına karar verilmiştir.

Kararı, davalı vekili temyiz etmiştir.

1- Dava dosyası içerisindeki bilgi ve belgelere, mahkeme kararının gerekçesinde dayanılan delillerin tartışılıp, değerlendirilmesinde usul ve yasaya aykırı bir yön bulunmamasına göre, davalı vekilinin aşağıdaki bent dışında kalan sair temyiz itirazlarının reddine karar vermek gerekmiştir.

2- Dava, eser sahipliğinden kaynaklanan mali haklara tecavüzün durdurulması ve FSEK 68/1. maddesi gereğince maddi ve manevi tazminat istemine ilişkindir. Mahkemece, yukarda özetlendiği gibi davanın kabulüne karar verilmiştir. Hükme esas alınan bilirkişi raporunda tazminat hesabı yapılırken, davacının kitabından alınan kısmın davalının kitabı içerisindeki oranı dikkate alınmış ve benzer olduğu kabul edilen soruların birer sayfa olduğu kabul edilmiştir. Ancak, on adet sorunun benzer olduğu kabul edildiğine göre, tazminatın benzer olduğu kabul edilen soruların toplam soru adedine oranı dikkate alınarak hesaplanması gerekirken yazılı şekilde karar verilmesi doğru görülmeyip bozmayı gerektirmiştir.