Yargıtay 11. Hukuk Dairesi E.2017/2444 K.2019/1444

Taraflar arasında görülen davada ... 5. Asliye Ticaret Mahkemesince bozmaya uyularak verilen 07/02/2017 tarih ve 2015/861-2017/85 sayılı kararın Yargıtayca duruşmalı olarak incelenmesinin taraf vekilleri tarafından istenmiş olduğu anlaşılmakla, duruşma için belirlenen ....02.2019 günü hazır bulunan davacı vekili Av.... ile davalı vekili Av. ... dinlenildikten sonra duruşmalı işlerin yoğunluğu ve süre darlığından ötürü işin incelenerek karara bağlanması ileriye bırakıldı. Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen rapor dinlenildikten ve yine dosya içerisindeki dilekçe, layihalar, duruşma tutanakları ve tüm belgeler okunup incelendikten sonra işin gereği görüşülüp, düşünüldü:

Davacı vekili, davalıya ait tomografi cihazının müvekkili tarafından elektronik cihaz sigorta poliçesi ile teminat altına alındığını, bu cihazın X-Ray tüpünün arızalanması nedeniyle müvekkili tarafından davalıya 82.743,75 USD tazminat ödendiğini, ödenen tazminatın rücuen tahsili için dava dışı üretici firma hakkında müvekkili tarafından açılan davada davalı sigortalının zararının 42.333 USD olduğu ve bu miktarın da üretici firma tarafından davalının cihazına yeni tüpün takılması sırasında fiyattan düşüldüğü,

dolayısı ile davalının zararının karşılandığı gerekçesiyle reddedildiğini, bu durumda davalının zararının üretici firma tarafından karşılanması nedeniyle davalının müvekkilinden tahsil etmiş olduğu 82.743,75 USD yönünden nedensiz zenginleştiğini ileri sürerek, 82.743,75 USD’nin ve müvekkili tarafından dava dışı üretici firma hakkında açılan davada yapılan yargılama gideri toplamı olan 11.506,00 TL’nin temerrüt faizi ile birlikte davalıdan tahsilini talep ve dava etmiştir.

Davalı vekili, davanın zamanaşımına uğradığını, davacının müvekkiline ... olduğu 82.743,75 USD tazminatın müvekkili tarafından X-Ray tüpünün yenisinin satın alınması için harcandığını, müvekkilinin nedensiz zenginleşmediğini savunarak, davanın reddini istemiştir.

Mahkemece, bozma ilamına uyularak alınan bilirkişi raporu ve tüm dosya kapsamına göre, davacı ... AŞ tarafından satıcı ... Türkiye Ltd. Şti. aleyhine açılan davada ... .... Asliye Ticaret Mahkemesinin 2011/115 Esas sayılı- 09/02/2012 tarihli ve 2012/... sayılı kararı ile X-Ray tüpünün 125.000,00 USD+KDV bedelli olup 6000 görüntü garantisine göre 3968 çekim tamamlandığından hastane işletmesinin zararının artık bakiye kısma göre oranlama yapıldığında 42.333,33 USD olduğu ve davalı... LTD tarafından yeni X-Ray tüpünün satılması sırasında fiyatdan mahsup suretiyle giderildiği, sigortalının zararının kalmadığı gerekçesiyle davanın reddine dair karar verilerek temyiz edilmeksizin 02/05/2012 tarihinde kesinleştiği, mal sigortalarında sigortalının "gerçek zararının giderilmesinin" esas olduğu,

sigortalının zararının giderilmiş olduğunun yargılama sırasında anlaşıldığı, davacının daha evvel .../02/2010 tarihinde davalı sigortalısına ödediği 82.743,75 USD tazminatın sigortacılık bakımından mal sigortalarında gerçek hasarın tazmini ilkesine aykırı olduğu, arızaya rağmen davalının zararının yeni tüp temini aşamasında giderdiği ve gerçek zararının olmadığı, davalının sigorta poliçesine göre tazminata hak kazanmadığı gerekçesiyle davanın kabulüne, davacı tarafından davalıya ödenen 82.743,75-USD tazminatın ödeme tarihinden itibaren faizi ile birlikte davalıdan tahsiline karar verilmiştir.

Kararı, taraf vekilleri temyiz etmiştir.

1-Dava, elektronik cihaz sigorta poliçesine dayalı tazminat ve davacı tarafça açılan önceki davadaki yargılama giderlerine ilişkindir.

Türkiye Cumhuriyeti Anayasası yargılamanın açıklığı ilkesini kabul etmiştir. Gerek mülga 1086 sayılı HUMK’nın 382 ve devamı maddelerinde gerekse yürürlükte bulunan 6100 sayılı HMK'nın 294 ve devamı maddelerinde hükmün nasıl tesis edileceği ve sonrasında kararın nasıl yazılacağı etraflıca hükme bağlanmıştır. Yargılamanın açık bir şekilde yapılması ve tesis edilen hükmün açıkça belirtilmesi ilke olarak kabul edilmiştir.

Bu nedenle hükmün açık, anlaşılır ve şüpheye yer vermeyecek şekilde infazı kabil olarak kurulması ve de en önemlisi sonradan yazılacak gerekçeli kararın kısa karara uygun bulunması gerekir. Aksi halde, yargılamanın açıklığı ilkesi dolayısıyla kamu vicdanı zedelenmiş ve mahkeme kararlarına duyulan güven sarsılmış olacaktır.

Kısa karar ile gerekçeli karar arasında çelişki olmaması gerektiği gibi gerekçe ile hüküm fıkrası arasında da çelişki bulunmaması yasal bir zorunluluk olup, HMK'nın 298/.... maddesinde gerekçeli kararın tefhim edilen hüküm sonucuna aykırı olamayacağı düzenlenmiştir. Kararların bu hususlara aykırı oluşturulması mahkeme kararlarına duyulan güveni sarsacağı gibi verilen kararların hukuki denetiminin yapılmasını da olanaksız kılmaktadır.

Somut olayda, davacı vekili fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla 82.743,75 USD’nin ve müvekkili tarafından dava dışı üretici firma hakkında açılan davada yapılan yargılama gideri toplamı olan 11.506,00 TL’nin temerrüt faizi ile birlikte davalıdan tahsilini talep etmiştir.

Mahkemece, davanın kabulüne, davacı tarafından davalıya ödenen 82.743,75-USD tazminatın ödeme tarihinden itibaren faizi ile birlikte davalıdan tahsiline karar verilmiş olup davanın kabulüne denildiği halde önceki davadaki 11.506,00 TL'lik yargılama giderlerine ilişkin olumlu olumsuz bir hüküm kurulmamıştır. Bu durumda verilen karar, yukarıda açıklanan yasa ve içtihat hükümlerine aykırı olduğundan kararın bu nedenle davacı yararına bozulması gerekmiştir.

...-Bozma neden ve şekline göre, davalı vekilinin temyiz itirazlarının bu aşamada incelenmesine gerek görülmemiştir.