Yargıtay 11. Hukuk Dairesi E.2017/3487 K.2019/355

Taraflar arasında görülen davada ... 12. Asliye Ticaret Mahkemesince verilen 07/02/2017 tarih ve 2016/809 E - 2017/44 K. sayılı kararın davalı vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine, istinaf isteminin esastan reddine dair ... Bölge Adliye Mahkemesi 21. Hukuk Dairesi’nce verilen 08/06/2017 tarih ve 2017/303-2017/355 sayılı kararın Yargıtayca incelenmesi davalı vekili tarafından istenmiş ve temyiz dilekçesinin süresi içinde verildiği anlaşılmış olmakla, dava dosyası için Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen rapor dinlendikten ve yine dosya içerisindeki dilekçe, layihalar, duruşma tutanakları ve tüm belgeler okunup, incelendikten sonra işin gereği görüşülüp, düşünüldü:

Davacı vekili özetle; davalının, müvekkili şirketin kurucusu ve yönetim kurulu başkanı ...'in 27/05/2015 tarihli vefatınden sonra ilk genel kurulun onayına sunulmak üzere geçici olarak yönetim kurulu başkan yardımcılığına getirildiğini, müvekkili şirketin karar ve pay defterinin önceden de yönetim kurulu üyesi olan ve 21/09/2016 tarihli son yönetim kurulu kararı ile başkan yardımcısı seçilen ...'in müdürü bulunduğu muhasebe servisinde muhafaza edildiğini ve bu defterlerin şirket merkezinde saklanmasının yasal zorunluluk olduğunu,

davalının damadı ve aynı zamanda şirketin paydaşı olan...'in karar ve pay defterlerini ...'den alarak davalıya verdiğini, oysa ki bu defterlerin ancak dışarıya çıkmasının yönetim kurulu başkanının iznine bağlı olduğunu, yapılan işlemlerin bu defterlere işlenmesi gerektiğini, bu konuda davalı tarafa uyarı gönderildiği halde işlem gereğinin yerine getirilmediğini ve dava dilekçesinde ayrıntılı olarak olayı izah ettiklerini ileri sürerek,

her türlü hakları saklı kalmak kaydıyla davalının yed'inde bulunan müvekkili şirkete ait karar ve pay defterlerinin şirkete iade edilmemesi yolundaki muarazanın meni ile yedindeki bu defterlerin iadesine ve öncelikle 21/09/2016 tarihli 2016/1 no.’lu yönetim kurulu kararının karar defterine yapıştırılmasının sağlanması için ihtiyati tedbir kararı verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı vekili özetle; ...'in, hâlihazırda, davacı ...nin, Yönetim Kurulu Başkan vekili olduğunu, istifa etmiş ya da genel kurul tarafından azledilmiş bulunmadığını, bu göreve, önceki yönetim kurulu başkanı ...’ in 27.05.2015 tarihinde vefatı sonrasında getirildiğini, davacı şirketin müşterek imza yetkililerinden birisi bulunduğunu, Türk Ticaret Kanunu 375/(1) maddesi uyarınca; “..., Yönetim Kurulu Karar Defterinin tutulması ve muhafazasının, Yönetim Kurulunun “devredilemez ve vazgeçilemez” yetkileri arasında olduğunu, TTK 367/(2) maddesi uyarınca; “yönetim, devredilmediği takdirde” yönetim

kurulunun "tüm üyelerine"ait bulunduğunu, bu bakımdan, Yönetim Kurulu Başkan vekili olan ve ...’ da ikamet eden müvekkilinin söz konusu defterleri “Şirket merkezinde” muhafaza etmesinin hukuka aykırı hiç bir yanı bulunmadığını, Genel kurul ile her bir yönetim kurulu üyesi arasındaki ilişkinin, vekâlet ilişkisi olup, şirketi müştereken yönetmek konumunda olan yönetim kurulu üyelerinin birbirlerine emir ve talimat verme yetkisi bulunmadığı gibi Yönetim Kurulu üyelerinin sadece Genel Kurula karşı sorumlu ve genel kurula hesap vermek durumunda olduklarını, bu yüzden de,

genel kurul tarafından azledilmedikçe ve/veya genel kurul tarafından kendilerine dava açılması hususunda karar verilmedikçe, bir başka yönetim kurulu üyesinin talimatıyla bir diğer yönetim kurulu üyesine "Şirket namına" dava açılmasının yetki aşımı olup, genel kurula ait bir yetkinin kullanılması anlamına geldiğini, 21.09.2016 tarihli belgenin “batıl bir yönetim kurulu kararı” ve “yok” hükmünde olduğunu, asıl anlaşmazlığın,

davacı şirketin hâkim ortağı iken vefat eden ...’ den – diğer varlıklarının yanında- miras olarak kalan ve davacı şirket sermayesinin yaklaşık % 99.04' üne tekabül eden 6.180 adet hissenin mirasçıları arasında ne şekilde taksim edileceği noktasında toplandığını, 2 tane farklı mirasçılık belgesi olduğunu, miras bırakan ...’ in eşi...'in miras payını oğlu...’ e ...

35 Noterliğinin 25 Ocak 2016 tarih ve 2406 yevmiye sayılı sözleşmesi ile devrettiğini, daha sonra bu sözleşmenin hile ve gabin hükümleri çerçevesinde kendisini bağlamadığını vekilleri vasıtasıyla bildirdiğini, ortada adı geçen mirasçıların “ittifakla aldıkları bir bölüşüm kararı” ve bunun üzerine Şirkete yaptıkları bir başvuru olmaksızın, Şirket Yönetim Kurulunun söz konusu hisseleri mirasçılar arasında taksim etmesinin de hiçbir hukuki geçerliliği bulunmadığını belirterek davanın reddi gerektiğini belirtmiştir.

Mahkemece yapılan yargılama, toplanan deliller neticesinde TTK 64/4 maddesinde, pay defteri ve yönetim kurulu karar defterini ticari defter olarak kabul etttiği, TTK 392. maddesinin 3. Fıkrasında şirket defterlerinin kurum dışında inceleme yapılmasının Yönetim Kurulu Başkanının iznine tabii bulunduğu, bu ticari defterler arasında pay defteri ve yönetim kurulu karar defterinin de bulunduğu,

defterlerin şirkete ait olup, bir kişinin tekelinde olamayacağı, bu defterlerin şirket merkezinde bulunması ve böylece tüm ilgililerin ve yetkililerin kolayca ulaşabileceği yerde olması gerektiği, şirketin mutat işlemesinin engellenmemesi gerektiği, davacı şirketin dava açmakta hukuki yararının bulunduğu ve haklı olduğu kabul edilerek, davanın kabulune, ...'in yedinde bulunan davacı şirkete ait pay defteri ve yönetim kurulu karar defterinin davacı şirkete iadesine, davacının istediği ihtiyati tedbir talebinin ise davacı şirkete defterlerin tesliminden sonra davacı tarafça yapılabilecek bir işlem olması nedeniyle reddine karar verilmiştir.

Karara karşı, davalı vekilince süresinde istinaf kanun yoluna başvurulmuştur.

...

Bölge Adliye Mahkemesince, davalı ...’in ,davacı şirketin büyük hissedarı M. ...'in ölümü üzerine yönetim kurulu üyeliği eksildiği için 10/06/2015 tarihli yönetim kurulu kararı ile ilk genel kurul toplantısında onaylanmak üzere boşalan yönetim kurulu üyeliğine atandığı, TTK'nun 64/4.maddesine göre ticari defterlerden sayılan pay defteri ve yönetim kurulu karar defterinin tutulması anılan yasanın 375.maddesine göre yönetim kurulunun devredilemez görev ve yetkilerinden olduğu, bu nedenle sadece bir üyenin yönetim kurulunun bu görev ve yetkisine müdahalesinin kanuna aykırı olduğu,

davalının, şirkete ait defterleri muhafaza ediyorum gerekçesiyle odasında kilitli tutamayacağı, ilk derece mahkemesinin gerekçesinde de belirtildiği gibi şirkete ait defterlerin yönetimdeki bir kişinin tekelinde bulunamayacağı, bu defterlerin, şirketin mutat işlemlerinin engellenmemesi için şirket merkezinde bulunması ve tüm ilgililerin/yetkililerin kolayca ulaşabileceği bir yerde olması gerektiği, hal böyle olunca,

ilk derece mahkemesince ...'in yedinde bulunan davacı şirkete ait pay defteri ile yönetim kurulu karar defterinin şirkete iadesine karar verilmesinde bir isabetsizlik bulunmadığı gerekçeleriyle davalı vekilinin istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.

Kararı davalı vekili temyiz etmiştir. Yapılan yargılama ve saptanan somut uyuşmazlık bakımından uygulanması gereken hukuk kuralları gözetildiğinde İlk Derece Mahkemesince verilen kararda bir isabetsizlik olmadığının anlaşılmasına göre yapılan istinaf başvurusunun HMK'nın 353/b-1 maddesi uyarınca Bölge Adliye Mahkemesince esastan reddine ilişkin kararın usul ve yasaya uygun olduğu kanısına varıldığından Bölge Adliye Mahkemesi kararının onanmasına karar vermek gerekmiştir.