Yargıtay 11. Hukuk Dairesi E.2017/381 K.2018/5990

Taraflar arasında görülen davada ...(...) .Fikrî ve Sınaî Haklar Hukuk Mahkemesi’nce verilen 26/01/2016 tarih ve 2013/233-2016/10 sayılı kararın Yargıtayca incelenmesinin davacılar vekili tarafından istenildiği ve temyiz dilekçesinin süresi içinde verildiği anlaşılmış olmakla, dava dosyası için Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen rapor dinlendikten ve yine dosya içerisindeki dilekçe, layihalar, duruşma tutanakları ve tüm belgeler okunup, incelendikten sonra işin gereği görüşülüp, düşünüldü:

Davacı vekili dava dilekçesi ile, müvekkili ...'in diğer müvekkil firmaya verdiği 03/03/2012 tarihli muvafakatname ve 01/09/2012 tarihli eser sahipliğinden kaynaklanan hakların devrine ilişkin sözleşme ile “tüm maçlara ilişkin her türlü mecrada yaptığı futbol yorumları”nın FSEK 21 vd. maddeleri uyarınca yazılı mecrada ve internet ortamında yayınlanma, işleme, çoğaltma, yayma, temsil, umuma yayın, yeniden yayın ve umuma iletim haklarını devrettiğini, buna karşılık davalı şirketin sahibi olduğu ...

Gazetesinin www.gazetevatan.com internet sitesinde 19/10/2013 tarihli “...” başlıklı yazıda müvekkilinin ...'da yaptığı yorumları izin almaksızın adeta köşe yazısı gibi kullandığını, bu şekilde FSEK ve ...'dan doğan haklarına açıkça tecavüz ettiğini, bu nedenle FSEK 68. madde gereğince 3 katı dahil olmak üzere fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla mevcut telif hakkına tecavüz ve haksız rekabetin tespitini, şimdilik her bir müvekkili için ayrı ayrı olarak 25.000,00'er TL maddi, 50.000,00'er TL manevi tazminata hükmedilmesini,

tazminatın ilk yayın tarihinden itibaren uygulanacak en yüksek ticari faizle tahsilini ve hükmün ilanını talep ile dava etmiştir.

Davalı vekili cevap dilekçesi ile, öncelikle usul yönünden haksız rekabet iddiası sebebiyle görevsizlik kararı verilmesi gerektiğini, davacı şirketin aldığı muvafakatnamede varsa eser adları tek tek belirtilmediğinden FSEK 52. madde şartlarını ihtiva etmediğinden

bu davacının aktif husumet ehliyetinin olmadığını, istenen tazminat miktarlarının fahiş olduğunu, iddianın aksine davacının yorumlarının davalı gazetenin bir köşe yazarı ya da yorumcusu şeklinde değil haber amaçlı kısa bir kesit şeklinde ikame edildiğini, ayrıca dava konusu yayının eser özellikleri bulunmadığını, yine dava konusu yazının taraflar arasında akdedilen sözleşme konusu olamayacağını, haber amaçlı kullanılan alıntıda yorumun yapıldığı yayın ve program isminin belirtildiği,

bu nedenle haksız rekabetten söz edilemeyeceğini, bir haber sitesinin alenileşmiş bir yorumu haber amaçlı kullanmasının FSEK kapsamında değerlendirilecek bir hak ihlali olmadığını, davacının yayın nedeniyle bedel talep etmesi için dava konusu olaya ilişkin menfi veya müspet zararını ispat etmesi gerektiğini savunarak, davanın reddini istemiştir.

Mahkemece iddia, savunma, bilirkişi raporu ve tüm dosya kapsamına göre dava konusu yayının "spor.gazetevatan.com/haber/dilmen-maci-yorumladi/577321/5" adresli sitede “...” başlıklı haber olduğu, davacılardan ...'in televizyon kanalında maç yorumlarken gösteren fotoğrafın ve ...'da yaptığı yorumların kaynak ve iktibas imlası kullanarak adının da açıkça anılarak verilmesinden ibaret olduğu, FSEK'de fikir ve sanat eserleri olarak kabul edilebilecek fikri ürün için aranılan unsurları taşımadığı,

... kanalının Galatasaray-Karabük maçı için yaptığı yorumların maçtaki oyunla ilgili mevcut olan bilgilerin yorumcunun sporcu olması sebebiyle bakış açısını da yansıtır şekilde televizyon izleyicisine iletmesi olduğu, yorumcunun soyut bir durum karşısında kendi fikir ve düşüncelerini oluşturup izleyiciye yansıtmasının söz konusu olmadığı, FSEK 1:B maddesinde belirtilen hususiyetini taşıma unsurunun bu yorumda söz konusu olmadığı dolayısıyla eser niteliğinde olmadığı,

FSEK 36. maddesine göre de günlük havadisler ve haberlerin serbestçe iktibas olunabileceği, yorum eser niteliğinde olsa dahi FSEK 37. maddesinde belirtilen istisna dahilinde kaldığı, bu sebeple bilirkişilerin yaptıkları günlük havadisler ve haberlerin yorumu, dolayısıyla televizyon kanalındaki spor yorumunun eser niteliğinde olmadığı yolundaki görüşüne itibar edildiği,

yine mütalalarda belirtilen bu yorum eser niteliğinde olsa dahi, davalı tarafın “spor.gazetevatan.-maci-yorumladi/577321/5” adresli sitede yorumunun aynen alınarak yorumcunun adı, resmi dahi konulmak suretiyle siteye yerleştirilmiş olması günlük haber ve havadislerin aktarımı olduğu gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.

Kararı, davacılar vekili temyiz etmiştir.

Mahkemece, davacı yorumcunun beyanlarını içerir köşe yazısının eser niteliğinde olmadığına yönelik tespitler yerinde ise de, bir yazının eser niteliğinde olmadığı tespit edildiği halde, söz konusu yazının izinsiz olarak çoğaltılması eyleminin, eserden doğan hakların istisnaları arasında sayılan FSEK 36 ve 37. Maddeleri kapsamında görülmesi doğru olmamıştır.

Öte yandan, 5846 sayılı FSEK'de sadece FSEK 1/B anlamında "sahibinin hususiyetini yansıtan" eserlerin korunması söz konusu olmayıp, haksız rekabet koruması da bulunmaktadır. Bu meyanda, davacı tarafça eylemin haksız rekabet niteliğinde olduğu da ileri sürüldüğüne göre, mahkemece yayın hakkının sözleşmeyle davacı tarafa devredilmiş olduğu, diğer davacı spor yorumcusu ...’in günlük spor olaylarına ilişkin olarak yaptığı yorumların yer aldığı TV kanalındaki açıklamalarının davalı gazetenin internet sayfasında resim ve yorumlarıyla birlikte ticari maksatla yer almasının 5846 sayılı FSEK 84. ve 6102 sayılı ... 54 vd. maddeleri kapsamında haksız rekabete yol açıp açmadığının kararda tartışılmaması doğru görülmemiş ve kararın bu nedenle davacılar lehine bozulması gerekmiştir.