Yargıtay 11. Hukuk Dairesi E.2019/5284 K.2020/3261

Taraflar arasında görülen davada Ankara 11. Asliye Ticaret Mahkemesin'ce bozmaya uyularak verilen 18.02.2019 tarih ve 2018/759-2019/123 sayılı kararın Yargıtay'ca incelenmesinin davacı vekili tarafından istenildiği ve temyiz dilekçesinin süresi içinde verildiği anlaşılmış olmakla, dava dosyası için Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen rapor dinlendikten ve yine dosya içerisindeki dilekçe, duruşma tutanakları ve tüm belgeler okunup, incelendikten sonra işin gereği görüşülüp, düşünüldü:

Davacı vekili; müvekkilinin Nakliyat Sigorta Poliçesi ile sigortaladığı emtianın İstanbul'dan Suriye'ye davalı tarafından taşındığını, Konya ve İslahiye Garlarında yapılan sayımlarda vagondaki gümrük kurşunlarının koparılmış ve boğumlu olduğunun belirlendiğini, 46 koli ürünün eksik olduğunun tespit edildiğini, müvekkilinin sigortalıya 14.007,00 TL tutarında tazminat ödemesi yaptığını ileri sürerek 14.007,00 TL’nin ödeme tarihi olan 15.07.2010 tarihinden itibaren işleyecek avans faiziyle tahsilini talep ve dava etmiştir.

Davalı vekili; alıcı tarafından çekilen mallar için talep hakkının alıcıya ait olduğunu, davacının bu nedenle dava açma hakkının bulunmadığını, müvekkilince vurulan mühürlerin sağlam olduğunu, ancak Gümrük İdaresine ait mühürlerin koparıldığının tespit edildiğini, müvekkiline bir kusur izafe edilemeyeceğini, mal değerini kabul etmediklerini savunarak davanın reddini istemiştir.

Mahkemece, bozma ilamına uyularak yapılan yargılamaya göre.

Uluslararası Demiryolu Taşımalarına İlişkin Sözleşme'nin (COTİF) eki olan Demiryolu ile Uluslararası Eşya Taşıma Sözleşmesi ile İlgili Bileşik Hükümler'in (CİM) “Demiryoluna Karşı Dava Açabilen Şahıslar” başlığını taşıyan 54. maddesinin 3. paragrafı a bendinde, taşıma sözleşmesinden doğan diğer davaları açma hakkının “alıcının, taşıma belgesini çektiği, eşyayı teslim aldığı, 28. madde 4. paragraf veya 31. madde uyarınca kendine ait hakları kullandığı ana kadar göndericiye”, b bendinde, “alıcının taşıma belgesini çektiği, eşyayı teslim aldığı, 28. madde 4. paragraf uyarınca kendine ait hakları kullandığı,

31. madde uyarınca kendine ait hakları kullandığı ana kadar alıcıya” ait olduğu, Uluslararası Demiryolu Eşya Taşıma Sözleşmesine İlişkin Tektip Kuralların da (CIM-Sözleşmenin B Ana Eki) 44. maddesinde “Madde 18 §5 uyarınca, alıcının tayin ettiği şahsın taşıma belgesini çektiği, eşyayı kabul ettiği veya madde 17,

§3 gereği kendine ait hakları kullandığı andan itibaren alıcının bu hukuki davayı açma hakkının sona ereceğinin düzenlendiği,dosyada bulunan 1. ve 6. Bölge Müdürlüklerinin tahkikat raporu ve eklerinden malların 31.03.2010 tarihinde 63026 numaralı tren ile saat 14.40'da yurt dışı edildiği ve Suriye Demiryolları'nın 14.03.2013 tarihli yazısına göre taşıma konusu malların alıcısına teslim edildiği, dava tarihinin 25.01.2011 olduğu, açıklanan CIM hükümlerine Devlet Demiryollarına karşı dava açma hakkı; alıcının, taşıma belgesini çektiği, eşyayı teslim aldığı,

28. madde 4. paragraf veya 31. madde uyarınca kendine ait hakları kullandığı ana kadar göndericiye ait olup buna göre alıcının eşyayı

teslim aldığı andan sonra dava açma hakkının alıcıya geçtiği, davacıya halef olan sigorta şirketi de dava dışı sigortalı gönderici gibi değerlendirileceğinden aktif dava ehliyeti bulunmadığı gerekçesiyle davacının aktif dava ehliyeti bulunmadığından davanın reddine karar verilmiştir. Kararı, davacı vekili temyiz etmiştir. Dosyadaki yazılara, mahkemece uyulan bozma kararı gereğince hüküm verilmiş olmasına ve delillerin takdirinde bir isabetsizlik bulunmamasına göre, davacı vekilinin bütün temyiz itirazları yerinde değildir.