Yargıtay 11. Hukuk Dairesi E.2020/5195 K.2021/4976

Taraflar arasında görülen davada İstanbul 13. Asliye Ticaret Mahkemesi'nce bozmaya uyularak verilen 01.03.2019 tarih ve 2016/988-2019/170 sayılı kararın Yargıtay'ca duruşmalı olarak incelenmesi davacı vekili tarafından istenmiş olduğu anlaşılmakla, bazı noksanlıkların ikmali için mahalline gönderilen dosyanın eksikliklerin giderilmesinden sonra gönderildiği anlaşılmakla, duruşma için belirlenen 07.06.2021 günü başkaca gelen olmadığı yoklama ile anlaşılıp hazır bulunan davacı vekili Av. ... dinlenildikten sonra duruşmalı işlerin yoğunluğu ve süre darlığından ötürü işin incelenerek karara bağlanması ileriye bırakıldı.

Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen rapor dinlenildikten ve yine dosya içerisindeki dilekçe, layihalar, duruşma tutanakları ve tüm belgeler okunup incelendikten sonra işin gereği görüşülüp, düşünüldü:

Davacı vekili, davacı ile davalı arasında ticari ilişki bulunduğunu, bu ticari ilişki kapsamında davacının davalıdan mal aldığını, mal bedellerinin davalıya ödendiğini, ancak başka bir firmaya ödeme yapılacakken isim benzerliğinden sehven davalı şirkete 11.515,92 TL ödeme yapıldığını, ödemenin sehven yapıldığının davalı tarafça da kabul edildiğini, buna karşın iade edilmediğini, bu nedenle başlatılan takibe davalının itiraz ettiğini belirterek itirazın iptalini talep ve dava etmiştir.

Davalı vekili, davalının davacıya bir kısım ürünler sattığını, davacının borcunu ifa amacıyla Yapı Kredi Bankasından olan alacağının 320.000 USD+KDV kadarını davacıya temlik ettiğini, fatura üzerinde " İşbu fatura ....USD karşılığı kesilmiş olup vade tarihinde ....USD olarak tahsil edilecektir." şeklinde bir açıklama yer aldığını, davacının davalıya yabancı para cinsinden borçlandığını, fiili ödeme tarihinde ödemelerini fatura tarihindeki Türk parası üzerinden yaptığını, müvekkilinin fatura ve fiili ödeme tarihindeki döviz kurunun farklı olması nedeniyle alacaklı olduğunu, davalının hesabına 111.514,92 TL havale yapıldığını, 33.907,92 TL alacağın mahsup edilerek bakiye 77.607 TL'nin davacı hesabına iade edildiğini savunarak, davanın reddini ve %20 tazminat istemiştir.

Mahkemece bozmaya uyularak yapılan yargılamaya göre, taraflar arasındaki uyuşmazlık davalının vade farkı talep hakkı bulunup bulunmadığı, ödeme için ödeme tarihindeki USD kuru değerinin mi, yoksa fatura tarihindeki kur değerinin mi nazara alınacağı noktasında toplanmakta olup, satın alma sözleşmesinin 4.2 maddesine göre de “fatura tarihindeki USD kurunun nazara alınacağı” açıkça düzenlendiği, ancak daha sonradan davalı tarafından tanzim edilen faturalarda “İşbu fatura USD karşılığı kesilmiş olup vade tarihinde….

USD olarak tahsil edilecektir” ibaresi yer aldığı görüldüğü, işbu faturalara davacı yan tarafından itiraz edildiği ile ilgili dosyada somut bir belge ve verinin bulunmadığı görüldüğü, ödeme tarihindeki USD kuru dikkate alınmış olup bu bağlamda davalı yanın davacı yana borcunun bulunmadığının tespit edildiği gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.

Karar, davacı vekili tarafından temyiz edilmiştir. Mahkemece bozma ilamına uyulmuş ise de bozma ilamı gereğince araştırma yapılmamış, alınan bilirkişi raporu da somut olayı çözmekten uzak soyut gerekçelere dayalı olup hükme esas alınamaz. Mahkemece dava dosyasının yeni bilirkişiye verilerek taraflar arasında düzenlenen satıma konu malın fatura tarihindeki TL karşılığı USD kuru tespit edilip bu USD’nin fatura bedellerinin ödendiği tarihlerdeki TL karşılığı USD bedeli tespit edilip fatura tarihi ile ödeme tarihi arasında kur farkı olup olmadığı belirlenip sonucuna göre karar verilmesi gerekirken yazılı şekilde eksik inceleme sonucu karar verilmesi doğru görülmemiştir.