Yargıtay 11. Hukuk Dairesi E.2021/4362 K.2023/367

Taraflar arasındaki menfi tespit davasından dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince davanın reddine karar verilmiştir.

Kararın davacı şirket vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince başvurunun esastan reddine karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı, Yargıtayca duruşma istemli olarak davacılar vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildi. Duruşma için belirlenen 17.01.2023 günü tebliğata rağmen gelen olmadığı yoklama ile anlaşıldı, duruşmalı işlerin yoğunluğu ve süre darlığından ötürü işin incelenerek karara bağlanması ileriye bırakıldı. Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü.

I. DAVA

Davacılar vekili dava dilekçesinde; davacı ... ve hissedarı olduğu davacı şirketin bir bağımsız bölümünün dava dışı ...’e satışı konusunda sözleşme imzalandığını, davalının kendisini alıcının yakını olarak tanıtıp satış bedelini üstlendiğini, davalı ile de 29.08.2014 tarihli iki protokol düzenlendiğini, protokolün 3. maddesi uyarınca 110.000,00 TL bedelli bir adet senedin taşınmazın tesliminin teminatı olarak davalıya verildiğini, satışa konu taşınmazın mülkiyeti alıcı ...’e devredildiğinden senedin verilme nedeninin ortadan kalktığını,

bedelsiz kalan senedin iadesinin gerçekleştirilmediği gibi senede dayalı ihtiyati haciz kararı alınıp müvekkilleri aleyhine takip başlatıldığını ileri sürerek 110.000,00 TL bedelli senedin bedelsiz kaldığının, bu senet nedeniyle borçlu olunmadığının tespitini, senedin ve icra takibinin iptalini, haksız takip sebebiyle tazminatın tahsilini talep etmiştir.

II. CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesinde; 24.09.2013 tarihli sözleşmede taşınmazın 15.04.2014 tarihi itibariyle tamamlanmış şekilde teslimi taahhüt edildiği hâlde yerine getirilmediğini, 10.02.2014 tarihli ikinci protokolün imzalanıp 110.000,00 TL tutarındaki ek bedelin ödendiğini, projede istenilenlerin gerçekleştirilmemesi hâlinde firma sahibi tarafından paranın iade edileceği ve senedin işleme konulacağının 29.08.2014 tarihli protokolün 3. maddesinde kararlaştırıldığını, ayrıca 01.01.2015 tarihinin binanın teslim tarihi olarak belirlendiğini, taşınmazın hâlen tamamlanıp teslim edilmediğini, protokoldeki şartın yerine getirilmediğini, davacının borçlu olduğunu, davacı şirketin taraf sıfatının bulunmadığını savunarak davanın reddini istemiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davacı ...'in dava devam ederken vefat etmesi nedeniyle nüfus kayıtlarından mirasçılarının tespiti ile mirasçıların adlarına usulüne uygun tebligat yapıldığı, ancak mirasçılar tarafından açılan davaya devam edilmediği, davalı vekilinin davacı mirasçılarının davasının işlemden kaldırılmasını talep ettiği, 05.04.2018 tarihli celsede davacı ... mirasçıları yönünden dosyanın 19.02.2018 tarihi itibariyle işlemden kaldırıldığı, işlemden kaldırılma tarihinden sonra davanın yenilenmediği, diğer davacı Toga Madencilik İnş.

Taah. Eml. Teks. Hayv. Taş. Trz. Paz. San. Tic. İhr. Ltd. Şti. yönünden yapılan incelemede ise, davaya konu Bodrum 1. İcra Müdürlüğünün 2015/5630 E. sayılı dosyasında ve takibe dayanak senette borçlu olarak Toga Turz. Tic. Teks. İnş. Taah. İth. İhr. Ltd.Şti.'nin unvanının bulunduğu, dosya davacısının ise Toga Madencilik İnş. Taah. Eml. Teks. Hayv. Taş. Trz. Paz. San. Tic. İhr. Ltd.

Şti. olduğu, bu hâliyle şirketin davacı sıfatının bulunmadığı gerekçesiyle davacı ... mirasçıları tarafından davaya devam edilmemiş olması nedeniyle 20.05.2018 tarihi itibariyle davacı ... mirasçıları yönünden açılan davanın açılmamış sayılmasına, davacı Toga Madencilik İnş. Taah. Eml. Teks. Hayv. Taş. Trz. Paz. San. Tic. İhr. Ltd. Şti. yönünden aktif husumet yokluğundan davanın usulden reddine karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

A. İstinaf Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı şirket vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. İstinaf Sebepleri

Davacı şirket vekili istinaf dilekçesinde özetle; inşaatı davacı şirketin yapıp bitirdiğini, ...'in bu şirketin hem ortağı hem yasal müdürü olup davalı ile yapılan protokolün başında davacı şirket ile ...'ün açıkça taraf olarak gösterildiğini, söz konusu taşınmazın davacı şirketin hak edişi içinde bulunan bir taşınmaz olduğunu, tapuda ...'ün mülkiyetine geçtiğini, şirket müdürü tarafından davalıya verilen teminat senedinin iade edilmemesi nedeniyle hem şirketin hem de şirket müdürünün borçlu olmadığının tespiti ile takibin iptaline karar verilmemesinin usul ve kanuna aykırılık taşıdığını ileri sürerek kararın kaldırılmasını istemiştir.

C. Gerekçe ve Sonuç

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile dava konusu bonoda kefil sıfatıyla imzası bulunan şirketin “Toga Turz. Tic. Teks. İnş. Taah. Mim. Müh. Plan Proje Eml. İth. İhr. Ltd. Şti” olduğu, takip talebinde de borçlunun bu şirket olarak gösterildiği, eldeki davanın ise “Toga Madencilik İnş. Taah. Eml. Teks. Hayv. Taş. Turz. Paz. San. Tic. İth. İhr. Ltd. Şti.” tarafından açıldığı, takip dosyasında bulunan Bodrum Ticaret Odası yazılarından her iki şirketin de mevcut olduğu, bu durumda davacı tarafından açılan bu davanın aktif husumet yokluğu nedeniyle reddine karar verilmesinin yerinde görüldüğü gerekçesiyle davacı şirketin istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacılar vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Davacılar vekili temyiz dilekçesinde özetle; davalının süresinde cevap vermediği hâlde Mahkemece münkir addedilmediğini, davalı tanıklarının dinlenemeyeceğini, taraflar arasında düzenlenen 29.08.2014 tarihli protokolde davacı Toga Madencilik Şirketi'nin satıcı olarak gösterildiğini, satıcı kısmında Toga Tur. Ltd./... yazıldığını, aktif husumet yokluğundan davanın reddinin yerinde bulunmadığını, senedin iade edilmeyip takibe konu edilmesinin suistimal olduğunu, davacı tanıklarının dinlenmediğini, resmi senet örneğinin incelenmediğini, taşınmazı satın alan dava dışı ... ve davalı senet hamilinin aynı protokollere dayanarak Toga Madencilik Ltd. Şti., Toga Turizm Tic. Ltd. Şti. ve ... aleyhine takip yaptığını ileri sürerek kararın bozulmasını istemiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Dava, menfi tespit istemine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk 1.6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun (6100 sayılı Kanun) 369 uncu maddesinin birinci fıkrası, 370 ve 371 inci maddeleri, 114 ve 115 inci maddeleri.

2.2004 sayılı İcra ve İflas Kanunu'nun 72 nci maddesi.

3. Değerlendirme 1.Bölge adliye mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Kanun’un 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

2.Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup davacılar vekilince temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VI. KARAR

Açıklanan sebeplerle; Temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Kanun’un 370 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca ONANMASINA,

Aşağıda yazılı temyiz giderinin temyiz edenlere yükletilmesine,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,