Yargıtay 11. Hukuk Dairesi E.2021/4555 K.2022/8558

Taraflar arasında görülen davada Mersin 1. Asliye Ticaret Mahkemesince verilen 08.03.2019 tarih ve 2017/649 E. - 2019/159 K. sayılı kararın davalı ... vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine, istinaf isteminin esastan reddine dair Adana Bölge Adliye Mahkemesi 9. Hukuk Dairesi'nce verilen 29.12.2020 tarih ve 2019/844 E. - 2020/1262 K. sayılı kararın Yargıtay'ca incelenmesi davalı ... vekili tarafından istenmiş ve temyiz dilekçesinin süresi içinde verildiği anlaşılmış olmakla, dava dosyası için Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen rapor dinlendikten ve yine dosya içerisindeki dilekçeler, duruşma tutanakları ve tüm belgeler okunup, incelendikten sonra işin gereği görüşülüp, düşünüldü:

Davacı vekili, davalılardan G.Ç.S Metal A.Ş. firmasının siparişi üzerine müvekkil şirket adına gemi yoluyla ve varış yeri Mersin limanı olmak üzere toplam 160 ton ‘‘ONGRONAT 2100’’ isimli polimetilen polifenil isosiyanat maddesi gönderildiğini,

bahse konu gönderinin 30.01.2015 tarihli ve IM003376 sayılı özet beyan doğrultusunda nihai gümrük işlemlerinin tamamlanması amacıyla Mersin Gümrük Müdürlüğü tarafından geçici depolama alanına alındığını,ancak söz konusu mallar henüz geçici depolama alanında iken davalı şirketin üçüncü kişilere olan borçları sebebiyle muhtelif icra daireleri tarafından Mersin Gümrük Müdürlüğü’ne haciz ihbarnameleri gönderilmesi üzerine müdürlük tarafından bu mallara ilişkin tasarrufların durdurulduğunu,

alıcı davalı şirketin hacze konu malların bedelini ödemediğinden konişmentonun kendisine teslim edilmediğini dolayısıyla söz konusu malların mülkiyetinin davalı şirkete geçmediğini, orjinal konişmentonun halen müvekkili şirket elinde bulunduğunu,müvekkili şirketin mülkiyet hakkının icra dairelerinin işlemleri sonucu değil Mersin Gümrük Müdürlüğü’nün hatalı eylemi sonucu ihlale uğradığını ileri sürerek müvekkilinin uyuşmazlık konusu eşyanın maliki olduğunun ve bu eşyanın mülkiyetinin G.Ç.S Metal A.Ş.’ye hiçbir zaman geçmediğinin kabulüne,

bu kapsamda ilgili eşyanın MK md. 683 veya BK md. 77 uyarınca müvekkili şirkete iadesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı vekili, müvekkili idarece alınan bir haciz kararı bulunmadığını, müvekkil idarenin sürece dahli adli mercilerce alınan ve uygulanan haciz kararlarının yerine getirilmesinden ibaret olduğunu, müvekkili idareye husumet yöneltilemeyeceğini savunarak davanın reddini istemiştir. Davalı şirket davaya yanıt vermemiştir.

İlk Derece Mahkemesince yapılan yargılama ve toplanan delillere göre, Gümrük Müdürlüğünün işleminin Adana 8. İcra Müdürlüğü'nün 2015/2670 Esas sayılı takip dosyasında taraflarına gönderilen ihtiyati haciz yazısına dayalı olarak kendilerine teslim edilen emtialara yönelik İcra Müdürlüğü’nün talimatını uygulamaktan öte takdir yetkilerinin olmayıp, dolayısıyla bir sorumluluklarının olmadığı,

teslim hususunun davacı satıcı ile diğer davalı olan alıcı arasındaki iç ilişkiden kaynaklanması ve bu davalının eyleminin sadece haciz yazısını uygulamadan kaynaklı olması nedeniyle davacının davalı Ticaret Bakanlığı Mersin Gümrük Müdürlüğü aleyhine açtığı davasının pasif davalı sıfat yokluğu nedeniyle husumetten reddine karar verilmesi gerektiği, davacının davalı GÇS Metal Çatı İzalasyon Taahhüt Ticaret ve San.

A.Ş. aleyhine davasının mülkiyet tespiti ve iade yönünden ise davacı şirket tarafından davalının siparişi üzerine gemi yoluyla Mersin limanına toplam 160 ton ongronat 2100 isimli polimetilen polifenil isosiyanat maddesinin sipariş onay formu ve konşimento ile gönderildiği, gönderilen emtiaların gümrük işlemlerinin tamamlanması için Mersin Gümrük Müdürlüğü geçici depolama alanına alındığı, malların geçici depolama alanında iken davalı şirketin borçları dolayısıyla Adana 8. İcra Müdürlüğünün 2015/2670 esas sayılı takip dosyası ile haciz yazısı gönderilmesi nedeniyle geçici depolama alanında durduğu,

dava dilekçesi ekinde sunulan davalı şirketin Mersin Gümrük Müdürlüğüne hitaben düzenlediği yazı ile 8 adet konteyner içindeki 30/01/2015 tarihli ... özet beyan numaralı ... konşimento altında marka ve numaraları yazıda belirtilen konteynerlerin tarafları ile ilişkilerinin bulunmadığının bildirildiği, delil olarak dayanılan konşimentoda davacının gönderen sıfatının mevcut olup davalı şirketin ise sipariş veren sıfatının bulunduğu,

dava konusu mallar yönünden taşıyıcıya bırakılmış emtiayı temsil eden konşimentonun teslimi ile birlikte zilyetliğinin devrinin davalıya geçeceği, ancak somut olayda, alıcının emtiaların bedelini ödememesi nedeniyle konşimentonun davalıya teslim edilmediği ve zilyetliğin davalıya geçmeyip konşimentoyu elinde bulunduran davacıya ait olduğu gerekçesiyle davacının davalı Ticaret Bakanlığı Mersin Gümrük Müdürlüğü aleyhine açtığı davasının pasif davalı sıfat yokluğu nedeniyle husumetten reddine, davacının davalı GÇS Metal Çatı İzalasyon Taahhüt Ticaret ve San.

A.Ş. aleyhine davasının mülkiyet tespiti ve iade yönünden kabulüne, dava konusu 8 adet konteyner içindeki Mersin Gümrük Müdürlüğü Liman Sahası içerisinde bulunan 160 Ton ongronat 2100 isimli polimetilen polifenil isosiyanat maddesinin mülkiyetinin davalı GÇS Metal Çatı İzolasyon Taahhüt Ticaret ve San.

A.Ş.'ye geçmediğinin tespiti ile üzerlerindeki haciz şerhi baki kalmak üzere davacı şirkete iadesine, üzerindeki haciz şerhi yönünde icra takip hukuku kapsamında icra müdürlüğü veya icra hukuk mahkemesinde takip alacaklısının da hasım olduğu dava kapsamında çözümlenmesi gerekip mahkemelerinin takip hukuku kapsamında bu konuda görevli olmadığından davacının icra prosedüründe işlem yapmakta ve talepte bulunmakta muhtariyetine karar verilmiştir.

Karara karşı, davalı idare vekili tarafından istinaf yoluna başvurulmuştur.

Bölge Adliye Mahkemesince ilk derece mahkemesi kararının usul ve yasaya uygun bulunduğu gerekçesiyle davalı idare vekilinin istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.

Kararı, davalı idare vekili temyiz etmiştir.

Yapılan yargılama ve saptanan somut uyuşmazlık bakımından uygulanması gereken hukuk kuralları gözetildiğinde İlk Derece Mahkemesince verilen kararda bir isabetsizlik olmadığının anlaşılmasına göre yapılan istinaf başvurusunun HMK'nın 353/b-1 maddesi uyarınca Bölge Adliye Mahkemesince esastan reddine ilişkin kararın usul ve yasaya uygun olduğu kanısına varıldığından Bölge Adliye Mahkemesi kararının onanmasına karar vermek gerekmiştir.