Yargıtay 11. Hukuk Dairesi E.2021/6664 K.2022/7634

Taraflar arasında görülen davada Bafra 2. Asliye Hukuk Mahkemesi’nce bozmaya uyularak verilen 25.05.2021 tarih ve 2019/344 E. - 2021/114 K. sayılı kararın duruşmalı olarak Yargıtayca incelenmesi davacı vekili tarafından istenmiş ve temyiz dilekçesinin süresi içinde verildiği anlaşılmış olmakla, dava konusu meblağ 44.020.-TL'nin altında bulunduğundan 6100 sayılı Kanun'un geçici 3/2. maddesi delaletiyle uygulanması gereken HUMK 3156 sayılı Kanunla değişik 438. maddesi gereğince duruşma isteğinin reddiyle incelemenin dosya üzerinde yapılmasına karar verildikten sonra

dava dosyası için Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen rapor dinlendikten ve yine dosya içerisindeki dilekçeler, duruşma tutanakları ve tüm belgeler okunup, incelendikten sonra işin gereği görüşülüp, düşünüldü:

Davacı vekili, Bafra İcra Müdürlüğü’nün 2010/5415 esas sayılı dosyasında davalılardan ...’ın dosya borçlusu, davalı ...’ın ise alacaklı sıfatına sahip olduğunu, bu icra dosyasından davacıya İİK’nın 89. maddesi kapsamında haciz ihbarnameleri gönderildiğini, ilgili tebligatlara davacı tarafından itirazlarda bulunulduğunu, bu nedenle Bafra İcra Hukuk Mahkemesi’nin 2013/60-144 sayılı dosyasından ve Bafra 2. Asliye Hukuk Mahkemesi’nin 2013/255 esas sayılı dosyasından davalar görüldüğünü, bahsi geçen davaların eldeki dava açısından kesin hüküm teşkil etmediğini,

çünkü bahsi geçen davaların İİK’nın 89/3-c.4’teki özel olumsuz tespit davası kapsamında görüldüğünü, oysaki iş bu davanın İİK’nın 72/3 maddesi, TBK ve TTK kapsamında genel anlamda olumsuz tespit davası olarak görüldüğünü, davalılardan ...’ın davacıdan hiçbir nam altında alacağı bulunmadığını, diğer davalı ile de hiçbir ilişkisinin olmadığını ileri sürerek,

borçlu olmadığının tespitini, icraya ödeme yaptıkları için uğradıkları zararlar nedeniyle % 20 oranında tazminata karar verilmesini, huzurdaki dava derdest iken icra dosyasına yatırdıkları paranın davalı alacaklıya ödenmesi durumunda davanın istirdat davası olarak devam etmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı ..., davaya cevap vermemiştir.

Davalı ... vekili, davacının aynı meblağ için Bafra 2. Asliye Hukuk Mahkemesi’nin 2013/255 esas ve 2014/358 karar sayılı dosyası ile dava açtığını, anılan davayı 15 günlük hak düşürücü süre içerisinde açmaması sebebiyle davanın red edildiğini ve kararın kesinleştiğini, ayrıca Bafra İcra Müdürlüğü’nün 2010/5415 esas sayılı takip dosyasından davacıya gönderilmiş olan birinci, ikinci ve üçüncü haciz ihbarnamelerine karşı yasal süresinde dava açmadığını belirterek, davanın reddini istemiştir.

Mahkemece bozmaya uyularak yapılan yargılamaya, bilirkişi raporu ve tüm dosya kapsamına göre; davacı ile davalılar arasında alacak borç ilişkisinin bulunmadığı ancak İİK’nın 89/5. maddesinde takip alacaklısının kötüniyetinin ispat edilmesi gerektiğinin düzenlendiği, davacı tarafından davalı takip alacaklısının kötüniyeti ispat edilemediği gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.

Kararı davacı vekili temyiz etmiştir.

1-Dosyadaki yazılara, mahkemece uyulan bozma kararı gereğince hüküm verilmiş olmasına ve delillerin takdirinde bir isabetsizlik bulunmamasına göre, davacı vekilinin aşağıdaki bent dışında sair temyiz itirazlarlarının karar vermek gerekmiştir.

2-Dava, İİK’nın 89/5. maddesine göre açılmış istirdat davasıdır. Üçüncü kişi konumunda olan davacı, kötüniyetli olan takip alacaklısına karşı dava açarak ödemek zorunda kaldığı meblağı geri alabilir. Burada davacının, takip alacaklısına karşı açtığı davanın hukuki sebebi TBK 49 ve devamında düzenlenen haksız fiil, takip borçlusuna karşı açılan davanın hukuki sebebi ise sebepsiz zenginleşmedir.

Somut olayda davacının, takip alacaklısı yönünden, herhangi bir borcu olmadığını bilerek kötüniyetli olarak haciz ihbarnamelerini gönderdiği hususunu ispatlaması, takip borçlusu yönünden ise sebepsiz zenginleşmeyi ispatlaması gerekirken, takip borçlusu davalı yönünden ispat edilecek husus konusunda yanılgıya düşülerek ve İİK’nın 89/5. maddesi hükmü yanlış değerlendirilerek yazılı şekilde karar verilmesi bozmayı gerektirmiştir.

Ayrıca kabule göre de harca esas değer belirlenip harç ikmal edilmeden yargılamaya devam edilmesi doğru görülmemiştir.