Yargıtay 11. Hukuk Dairesi E.2022/1121 K.2023/3552

Taraflar arasındaki maddi manevi tazminat davasının bozma ilamına uyularak yapılan yargılaması sonucunda Mahkemece davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

Mahkeme kararı,Yargıtayca duruşma istemli olarak davalı ... vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildi. Duruşma için belirlenen 06.06.2023 günü başkaca gelen olmadığı yoklama ile anlaşılıp hazır bulunan davacılar vekili Avukat ... ile davalı ... vekili Avukat ... dinlenildikten sonra duruşmalı işlerin yoğunluğu ve süre darlığından ötürü işin incelenerek karara bağlanması ileriye bırakıldı. Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip, gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacılar vekili dava dilekçesinde; davalılardan ...'ın inşa etmeyi düşündüğü kompleksin mimari projesinin hazırlanması konusunda diğer davalı ... ile anlaştığını, bu anlaşmaya göre davalı ...'nun bir mimari proje hazırladığını, daha sonra aynı yer ile ilgili davalı ...'ın müvekkili gerçek kişiden yeni bir proje hazırlamasını istediğini, müvekkilinin de ileride sorun olmaması için öncelikle davalı ...'nun muvafakatını alarak bir mimari proje hazırladığını, bu projenin beğenilmesi üzerine müvekkili şirket ile davalılardan ... arasında 2 ayrı sözleşme akdedildiğini, hazırlanan bu projenin belediyeye sunulduğunu ve ruhsat alındığını,

daha sonra projeye dayalı olarak inşaatın başladığını ancak ekonomik kriz nedeniyle inşaatın durdurulduğunu, 2005 yılında davalılardan ...'ın bu kompleks ile ilgili olarak Tanmiyat grubu ile anlaştığını ve davalı 2050 Tanmiyat Şirketi'nin kurulduğunu, devamında davalılardan Nuran Tanrıkılu'nun müvekkiline ait mimari proje üzerinde izin almaksızın değişiklikler yaptığını, bu şekilde oluşturulan projenin belediyeye sunularak onay alındığını, bu eylem nedeniyle davalı ... hakkında ceza davası açıldığını ve mahkumiyetine karar verildiğini,

davalı ...'ın aynı zamanda diğer davalı İkibinelli Üçüzler Şirketi'nin yönetim kurulu başkanı olduğunu ve üzerinde değişiklik yapılan projeyi belediyeye sunan kişi olduğunu, söz konusu projenin daha sonra 2050 Tanmiyat Şirketi'ne satıldığını, davalılardan ... ile sözleşmeyi de bu şirketin imzaladığını, dolayısıyla tüm davalıların söz konusu eylemlerden sorumlu bulunduklarını ileri sürerek,

5846 sayılı Fikir ve Sanat Eserleri Kanunu'nun (5846 sayılı Kanun) 68 inci maddesi uyarınca 500.000,00 TL maddi tazminatın 05.06.2006 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalılardan müteselsilen tahsiline, bu talebin kabul edilmemesi durumunda 5846 sayılı Kanun'un 70 inci maddesinin ikinci ve üçüncü fırkası gereğince aynı miktarın hüküm altına alınmasına, ayrıca 50.000,00 TL manevi tazminatın da tahsiline tecavüzün ref'ine, eser üzerinde yapılan değişikliklerin ortadan kaldırılmasına ve hükmün ilanına karar verilmesini talep etmiştir.

II. CEVAP

1.Davalılar ... ve .... vekili cevap dilekçesinde; davanın zamanaşımına uğradığını, projenin onayından sonra inşaat ruhsatının sahibinin müvekkilleri olmadığını, dolayısıyla müvekkillerine husumet yöneltilemeyeceğini, alınan inşaat ruhsatının hiçbir zaman kullanılmadığını ve projenin hayata geçirilmediğini savunarak, davanın reddini istemiştir.

2.Davalı ... vekili cevap dilekçesinde; davanın zamanaşımına uğradığını, ceza mahkemesince verilen mahkumiyet kararının itiraz üzerine kaldırıldığını, ceza mahkemesinde eksik inceleme yapıldığını, projenin uygulamaya konulmadığını savunarak, davanın reddini istemiştir.

3.Davalı 2050 Tanmiyat İnşaat San. ve Tic. Ltd. Şti. vekili cevap dilekçesinde; davanın zamanaşımına uğradığını, müvekkilinin söz konusu projeyle bir ilgisinin bulunmadığını, dolayısıyla müvekkiline husumet yöneltilemeyeceğini savunarak, davanın reddini istemiştir.

4.Davalı ..., davaya cevap vermemiştir.

III. MAHKEME KARARLARI, BOZMA VE BOZMADAN SONRAKİ YARGILAMA SÜRECİ

A. Mahkemece Verilen Karar

Mahkemece 16.03.2017 tarih, 2016/34 E. ve 2017/45 K. sayılı kararı ile davalı Yaygın Uluslararası Taşımacılık Lojistlik Turizm San. Tic.

A.Ş. hakkında verilen karar temyiz edilmeksizin kesinleştiğinden bu hususda yeniden karar verilmesine yer olmadığına, davalı ... hakkında açılan davanın reddine, dava dilekçesinde davalı olarak gösterilen 2050 Tanmiyat İnşaat Sanayi Limited Şirketi'nin tam bölünmesi sonrasında ortaya çıkan Ortadoğu Arazi Yönetim ve Ticaret A.Ş. ile Yaygın Uluslararası Taşımacılık Lojistik Turizm Sanayi Ticaret A.Ş. şirketlerinin 2050 Tanmiyat Şirketinin yerine geçerek davalı sıfatını aldıkları gözetilmek suretiyle; davacılardan ... tarafından meydana getirilen ve mali hakları kullanma yetkisi diğer davacı Kovuk İnşaat Sanayi ve Ticaret Ltd.

Şti.'ye ait olan mimari projenin davalılarca değiştirilerek izinsiz kullanımları nedeniyle gerçek kişi davacı ...' in manevi haklarının, tüzel kişi Kovuk İnşaat Sanayi ve Ticaret Ltd.

Şti.nin ise mali haklarının ihlal edildiği anlaşılmakla, 5846 sayılı Kanun'un 68 inci maddesinin birinci fırkası gereğince rayiç bedel 174.797,00 TL kabul edilerek ve takdiren rayiç bedelin 2 katı hesabıyla 349.594,00 TL telif tazminatının 05.06.2006 tarihinden itibaren hesaplanacak avans faizi ile birlikte (Yaygın uluslar Arası Taş. Loj. Tur. San. Tic.

A.Ş. ve ... dışındaki) davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacı şirkete verilmesine, adı geçen davacının fazlaya ilişkin maddi tazminat talebinin reddine, mali hakka tecavüzün bu şekilde ref'ine, davacı gerçek kişi ...'in mali hak sahibi olmaması nedeniyle bu gerçek kişi tarafından açılan maddi tazminat talebinin reddine, 5846 sayılı Kanun'un 16 ve 70 inci maddeleri gereğince davacı gerçek kişi ...'in manevi haklarına tecavüz nedeniyle takdiren 25.000,00 TL manevi tazminatın 05.06.2006 tarihinden itibaren hesaplanacak avans faizi ile birlikte (Yaygın uluslar Arası Taş.

Loj. Tur. San. Tic.

A.Ş. ve ... dışındaki) davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya verilmesine, fazlaya ilişkin manevi tazminat talebinin reddine, gerçek kişi davacı ...'in manevi haklarına tecavüzün bu şekilde ref'ine, manevi hak sahibi olmayan tüzel kişi davacı şirket tarafından açılmış bulunan manevi tazminat talebinin reddine, telif tazminatı biçiminde maddi tazminata hükmolunduğundan, terditli olarak 5846 sayılı Kanun'un 70 inci maddesinde yazılı gerçek olmayan vekaletsiz iş görme hükmüne dayalı maddi tazminat talebi hakkında karar verilmesine yer olmadığına,

değişikliklerin ortadan kaldırılması ve eski hale getirme taleplerinin reddine, karar kesinleştiğinde karar özetinin ilanına karar verilmiş, davacılar vekilince karar temyiz edilmiştir.

B. Bozma Kararı

Dairemizin 13.06.2019 tarih, 2017/4966 E. ve 2019/4371 K. sayılı kararıyla, davalı ...'ın bölünmeden önceki unvanı 2050 Tanmiyat İnşaat San. ve Tic. Ltd. Şti. olan şirketin yöneticisi olduğu, anılan şirketin intihal suretiyle oluşturulan mimari projeyi zemine uygulamak suretiyle eserden doğan hakkın izinsiz olarak çoğaltılması haksız fiilini işlediği, bu durumda, 5846 sayılı Kanun'un 66 ncı maddesinin ikinci ve üçüncü fıkrası gereği şirketin yöneticisi olan ...'ın da eserin izinsiz olarak çoğaltılmasından doğan telif tazminatından sorumlu tutulması gereğine işaret edilerek karar bozulmuştur.

C. Mahkemece Bozmaya Uyularak Verilen Karar

Mahkemenin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile 2050 Tanmiyat Şirketi adına davalılardan ... ile mimari projedeki değişiklikler için sözleşme imzalayan davalı ...'nın da haksız fiilden sorumlu olduğu, birlikte hareket ederek mali ve manevi hakları birlikte ihlal eden davalıların müteselsil sorumluluğuna gidileceği gerekçesiyle davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

IV. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Mahkemenin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı ... vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Davalı ... vekili temyiz dilekçesinde özetle; müvekkilinin sözleşmeyi müdür sıfatıyla imzaladığını, işletme sahibi olmadığını, işletme sahibi yerine müdür olan müvekkilinin sorumlu tutulamayacağını, müvekkilinin kusuru bulunmadığını, müvekkili müdürün mimar olmadığını, projenin ihlal edildiğini bilmesinin mümkün olmadığını, 2050 Tanmiyat şirketinin bölündüğünü ve iki ayrı şirket olduğunu, her iki şirketin de davada davalı olarak yer aldığını, bu şirketlerin müdürlerinin de sorumlu tutulması gerektiğini belirterek kararın bozulmasını istemiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Uyuşmazlık davacı gerçek kişinin mali ve manevi hak iddia ettiği mimari proje üzerinde eser sahipliğinin bulunup bulunmadığı, davacı tüzel kişi şirketin mali hak sahibi olup olmadığı, maddi ve manevi tazminat taleplerinin, ref ve men talepleri ile mimari projedeki değişikliklerin ortadan kaldırılması ve eski hale getirme taleplerinin ve ilan talebinin yerinde olup olmadığı hususlarına ilişkindir.

2. İlgili Hukuk 5846 sayılı Kanun 18 inci maddesinin ikinci fıkrası, 22 nci maddesinin üçüncü fıkrası, 66, 68 inci maddesinin birinci fırkası, 70 inci maddesinin ikinci ve üçüncü fıkrası.

3. Değerlendirme Dosyadaki yazılara, mahkemece uyulan bozma kararı gereğince hüküm verilmiş olmasına ve delillerin takdirinde bir isabetsizlik bulunmamasına göre, davalı ... vekilinin bütün temyiz itirazları yerinde görülmemiştir.

V. KARAR

Açıklanan sebeplerle; Davalı ... vekilinin yerinde görülmeyen tüm temyiz itirazlarının reddi ile usul ve kanuna uygun olan kararın ONANMASINA,

Aşağıda yazılı temyiz giderinin temyiz edene yükletilmesine,

Takdir olunan 8.400,00 TL duruşma vekalet ücretinin davalı ...'dan alınarak davacılara verilmesine,

Dosyanın Mahkemesine gönderilmesine,