Yargıtay 11. Hukuk Dairesi E.2022/1533 K.2023/2418

Taraflar arasındaki patent belgesinin hükümsüzlüğü davasının bozma ilamına uyularak yapılan yargılaması sonucunda Mahkemece davanın kabulüne karar verilmiştir.

Mahkeme kararı, davalı vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde; müvekkilinin 2006 yılından beri faal olarak tasarruf sistemleri konusunda faaliyet gösterdiğini, davalıya ait 2008/00899 numaralı ve “yakıt düzenleme ve tasarruf cihazı” başlıklı patent belgesinin buluş basamağı kriterlerine sahip olma ve yeni olma unsurlarını taşımadığını ileri sürerek davalıya ait patent belgesinin hükümsüzlüğüne karar verilmesini talep etmiştir.

II. CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesinde; müvekkiline ait dava konusu patent belgesinin yeni olmadığı iddiası ile davacı tarafından açılan Ankara 4. Fikri ve Sınai Haklar Hukuk Mahkemesinin 2011/73 E. sayılı patent hükümsüzlüğü davasının reddedildiğini ve verilen kararın kesinleştiğini, söz konusu dava ile müvekkilinin patentinin yeni olduğunun kesinleştiğini savunarak davanın reddini istemiştir.

III. MAHKEME KARARLARI, BOZMA VE BOZMADAN SONRAKİ YARGILAMA SÜRECİ

A. Mahkemece Verilen Karar

Mahkemece 16.04.2013 tarih, 2012/177 E., 2013/58 K. sayılı kararı ile davalı adına tescilli 2008/00899 numaralı patent belgesinin patentlenebilirlik şartlarına haiz olmadığının Ankara 4. Fikri ve Sınai Haklar Hukuk Mahkemesinin 2011/73 E. sayılı dosyasında alınan bilirkişi raporu ile tespit edildiği gerekçesiyle davanın kabulü ile davalı adına tescilli patentin patentlenebilirlik şartlarına haiz olmaması nedeniyle hükümsüzlüğüne ve sicilden terkinine karar verilmiş, davalı vekilince temyiz edilmiştir.

B. Bozma Kararı

Dairemizin 10.09.2018 tarih, 2016/14019 E., 2018/5091 K. sayılı kararı ile“...1- Dava dosyası içerisindeki bilgi ve belgelere, mahkeme kararının gerekçesinde dayanılan delillerin tartışılıp, değerlendirilmesinde usul ve yasaya aykırı bir yön bulunmamasına ve dava konusu patent belgesinin yenilik unsuruna sahip olduğunun Ankara 4. Fikri ve Sınai Haklar Hukuk Mahkemesinin 2011/73 esas sayılı dosyasında verilen karar ile kesinleşmiş olduğunun anlaşılmış olmasına göre, davalı vekili aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan sair temyiz itirazlarının reddine karar vermek gerekmiştir.

2-.... Mahkemece, Ankara 4. Fikri ve Sınai Haklar Hukuk Mahkemesinin 2011/73 esas sayılı dosyasındaki bilirkişi raporuna itibar edilerek davanın kabulüne karar verilmiştir. Oysa, davacı vekili Ankara 4. Fikri ve Sınai Haklar Hukuk Mahkemesinin 2011/73 esas sayılı dosyasında dava konusu patent belgesinin yenilik vasfına sahip olmadığını ileri sürmüş; anılan mahkemece de, dava konusu patentin yenilik vasfına sahip olduğu belirlenmiştir.

Ancak, söz konusu davada buluş basamağıyla ilgili bir talep olmadığı için mahkemesince bu hususta bir değerlendirme yapılmamıştır. Davacı vekili, bu kez işbu davada aynı patent belgesinin buluş basamağı kriterine sahip olmadığını ileri sürerek hükümsüzlüğünü talep etmiştir.

Önceki dava da, patentin buluş basamağı bakımından alınan bilirkişi asıl ve ek raporuna karşı davalının ciddi itirazlarının bulunduğu ve mahkemenin bu itirazları değerlendirmeme gerekçesi de dikkate alındığında mahkemece bu dosyadaki raporun hükme esas alınması isabetli görülmemiştir.

Bu durumda, dava konusu patentin buluş basamağı kriterine sahip olup olmadığı araştırılarak sonucuna göre bir karar verilmesi gerekirken, Ankara 4. Fikri ve Sınai Haklar Hukuk Mahkemesinin 2011/73 esas sayılı dosyasında aldırılan bilirkişi raporuna itibar edilerek yazılı şekilde karar verilmesi doğru olmadığı.. ” gerekçesiyle karar bozulmuştur.

C. Mahkemece Bozmaya Uyularak Verilen Karar

Mahkemenin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile dava konusu 2008/00899 sayılı patentin bağımsız 1 no.lu isteminin yeni olduğu ancak buluş basamağı kriterine sahip olmadığı, dava konusu 2008/00899 sayılı patentin bağımsız 1 no.lu istemi ile başvuru kapsamının aşıldığı, dava konusu 2008/00899 sayılı patentin bağımsız 2 no.lu isteminin gerek mevcut dokümanlar gerekse davacı tarafından sonradan sunulan dokümanlar karşısında yeni olmadığı ve buluş basamağı kriterine de sahip olmadığı, dava konusu 2008/00899 sayılı patentin bağımsız 2 no.lu isteminin herhangi bir teknik özellik içermediği gerekçesiyle davanın kabulü ile dava konusu 2008/00899 sayılı patentin 1 ve 2 nolu istemler yönünden hükümsüzlüğüne ve sicilden terkinine karar verilmiştir.

IV. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Mahkemenin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Davalı vekili temyiz dilekçesinde özetle.

Mahkemece alınan bilirkişi raporlarına yönelik kapsamlı itirazlarına rağmen Mahkemece rapora uyularak karar vermesinin hukuka aykırı olduğunu, buluş basamağı için temel kriterin buluş konusunun aynı alanda uzman olan teknik bir kişi tarafından öngörülemeyen bir sonuç ortaya koyması olduğunu, istem kurgusu ve tarifnamenin tekniğin olağan durumu kısmından da anlaşılacağı gibi 2088/00899 sayılı dava konusu patent ile diğer kısımları ( ısıya dayanaklı plastik gövde, ısıya dayanaklı plastik kapak,

ölü bölgeye giden manyetik akıyı geri döndüren bakır levha ve manyetik alan yaratan neodyum plaka) aynen yapısında bulunduran bir yakıt tasarruf cihazının hem İlk Derece Mahkemesinin hem de Ankara 4. Fikri Sınai Haklar Hukuk Mahkemesi'nin 2011/73 E. sayılı dosyanın ilgili raporu ile patentlenebilirlik kriterlerinden yenilik ve sanayiye uygulanabilirlik kriterini karşıladığını, ancak rapor bütünündeki buluş basamağına ilişkin değerlendirmelerin hatalı olduğunu, bilirkişi raporunda bahsi geçen düşük karbonlu demir parçalarının işlev ve amacı ile dava konusu patentte kullanılan galvanizli saçın işlem ve amacının farklı olduğunu,

buluş basamağı ile ilgili değerlendirmenin yapıldığı US5664546 (US56) sayılı patentte yapı içerisine konulan demir parçasının manyetik akımının manyetik tasarruf cihazının dışına çıkmasının engellenmesi için kullanıldığı, bir başka deyişle mıknatısların taban kısmına demir parçalarının konulması ile manyetik alanın cihaz dışına çıkışının engellediğini, kalıntı manyetik alanının cihaz dışına akması sonucu başka cihazlarda çıkabilecek fonksiyonel hataların ortadan kalktığını, dava konusu patentte ise,

patent yapısında kullanılan galvanize saçın temel özelliğinin saçın manyetik alana maruz kalması ile manyetik hale gelmesi ve dolayısıyla manyetik etkiyi arttırması olduğunu, galvanize saçın yapı dahilinde bir diğer fonksiyonunun neodyum plakalar için montaj kanalı oluşturması olduğunu, galvanize saçın gösterdiği etkinin daha önce hiçbir patent başvurusu ile ortaya konulmamış yeni bir etki olduğunu, oluşan manyetik akıyı geriye yansıtan ve dış tarafa gitmesini engelleyen unsurun galvanizli saç plakasının arkasına konumlandırılmış olan divamanyetik özelliğe sahip olan bakır plaka olduğunu,

US5664546 (US56) sayılı patenti ile dava konusu patentin yapısal olarak tamamıyla birbirinden farklı cihazlar olduğunu, US5664546 (US56) sayılı patentin sıvı yakıtlar için kullanılan bir tasarruf cihazı olduğunu, yakıt borusu çevresine mıknatıs kutuplarının düzensiz yerleştirildiğini, bu yapıyla ancak sıvı yakıtlar için kullanma imkanı verdiğini, dava konusu patentte ise aynı kutuplar peş peşe gelecek şeklide sıralı olarak dizilmekte ve bu sayede yakıt tasarrufu cihazı hem gaz hem de sıvı yakıtlar içinde kullanılabildiğini, US5664546 (US56) sayılı patentte bakır katmanı veya bakır parçalarının bulunmadığını,

manyetik akımın dışarı kaçmasının demir plakalar kullanılarak yapılmaya çalışıldığını, galvaniz saç da ferromanyetik özelliğe sahip olduğunu ve manyetik alan etkisini arttırdığını, bilirkişinin 2 nolu istem yönünden de yaptığı değerlendirmelerin yerinde olmadığını belirterek kararın bozulmasını istemiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Uyuşmazlık, patent belgesinin buluş basamağı kriterine sahip olmadığı iddiasına dayalı hükümsüzlük istemine ilişkin olup, patentin buluş basamağı kriterlerine sahip olup olmadığı uyuşmazlık konusudur.

2. İlgili Hukuk 551 sayılı Patent Haklarının Korunması Hakkında Kanun Hükmünde Kararnamenin (551 sayılı KHK) 5, 7, 9 ve 129 uncu maddeleri.

3. Değerlendirme Dosyadaki yazılara, mahkemece uyulan bozma kararı gereğince hüküm verilmiş olmasına ve delillerin takdirinde bir isabetsizlik bulunmamasına göre davalı vekilinin bütün temyiz itirazları yerinde görülmemiştir.

V. KARAR

Açıklanan sebeplerle; Davalı vekilinin yerinde görülmeyen tüm temyiz itirazlarının reddi ile usul ve kanuna uygun olan kararın ONANMASINA,

Aşağıda yazılı temyiz giderinin temyiz edene yükletilmesine, Dosyanın Mahkemesine gönderilmesine,