Yargıtay 11. Hukuk Dairesi E.2022/2945 K.2023/6804

Taraflar arasındaki marka hükümsüzlüğü davasından dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince davanın kabulüne karar verilmiştir.

Kararın davalı vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince başvurunun esastan reddine karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davalı vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde; müvekkillinin İsviçre'de uluslararası nitelikte, sektörünün bilinen, güvenilen ve saygın kuruluşlardan biri olduğunu, 1995 yılında önceki sahibi ... ile yapmış olduğu sözleşme uyarınca "HAMOL" ibareli marka üzerinde hak sahibi olduğunu, söz konusu markanın ulusal ve uluslararası tesciller ile korunduğunu, müvekkillerinin markalarının dünya çapında tescili olduğunu, müvekkillerinin birçok ülkede tescilli markası olan "HAMOL" ibaresinin 2013/52115 işlem numarası ile 03 ve 05 inci sınıf emtialar yönünden tescil talebinde bulunduğunu,

ancak davalı adına önceden tescil edilmiş 2009/66630 işlem numaralı "HAMOL" ibareli markanın varlığı sebebiyle tescil talebinin reddedildiğini, davalının 2009/66630 tescil numaralı “HAMOL” ibareli markasını 03 ve 05 inci sınıf emtilar bakımından kullanmadığını,

6769 sayılı Sınai Mülkiyet Kanunu'nun (6769 sayılı Kanun) 9 uncu maddesi uyarınca 2009/66630 işlem numaralı markanın 03 ve 05 inci sınıf emtialar bakımından 5 yıl boyunca kullanılmaması sebebiyle iptal edilmesi gerektiğini ileri sürerek davalıya ait 2009/66630 işlem numaralı "HAMOL" ibareli marka tescil belgesinin 03 ve 05 inci sınıf emtialar bakımından iptalini ve bu emtialar yönünden sicilden terkinine karar verilmesini talep etmiştir.

II. CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesinde; davalının marka başvuru ve tescillerin bilinçli şekilde yapıldığını, marka hukukunda kullanılmama nedeniyle iptal davasının 10.01.2022'den önce açılamayacağını, ayrıca marka hukukunda ülkesellik ilkesinin geçerli olması sebebiyle Türkiye dışındaki ülkelerde davacının markasının tescilli olmasının onu markanın gerçek sahibi yapmayacağını, zira müvekkilinin bahsi geçen marka tesciline sahip olduğunu, müvekkilinin marka başvurusunu 14.12.2009'da yaptığını bu süre boyunca davacının sessiz kaldığını, 4721 sayılı Türk Medeni Kanunu'nun (4721 sayılı Kanun) 2 nci maddesi gereğince reddi gerektiğini, müvekkillerinin “HAMOL” markasını kullandığını savunarak davanın reddini istemiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile 2009/66630 tescil numaralı "HAMOL" markasının 03 üncü sınıfta yer alan "Diş bakımı ürünleri. Aşındırıcı ürünler (Zımpara bezleri, zımpara kağıtları, pomza taşları, pastalar dahil). Parlatma ve bakım ürünleri (deri, vinil, metal, ahşap vb için)." ile 05 inci sınıfta yer alan "İnsan ve hayvan sağlığı için ilaçlar, tıbbi amaçlı kimyasal ürünler ve elementler.

Tıbbi amaçlı diyet maddeleri; zayıflatıcı ürünler; bebek mamaları; tıbbi amaçlı bitkiler ve bitkisel içecekler. Diş hekimliği için ürünler (aletler/cihazlar hariç). Hijyen sağlayıcı ürünler (pedler, tamponlar, tıbbi amaçlı yakılar, pansuman malzemeleri dahil). Zararlı bitkileri, hayvanları ve mantarları imha edici maddeler.

Dezenfektanlar, antiseptikler (mikrop öldürücüler), tıbbi amaçlı deterjanlar.” emtiası yönünden kullanımına ilişkin dosyada herhangi bir delil bulunmadığı, 6769 sayılı Kanun'un geçici 4 üncü maddesinin yollamasıyla 9 uncu maddesi gereğince markanın iş bu mallar bakımından kullanılmama nedeniyle iptal şartlarının oluştuğu, 2009/66630 tescil numaralı "HAMOL" markasının 03 üncü sınıfta yer alan "Ağartma ve temizlik amaçlı maddeler.

Parfümeri; kozmetik ürünleri, kişisel kullanım amaçlı koku vericiler.

Sabunlar." ile 05 inci sınıfta yer alan "Mekanlar için koku gidericiler, koku vericiler (kişisel kullanım amaçlı olanlar hariç)" emtiası yönünden dava tarihinden geriye doğru üç aylık süre içerisinde kalacak şekilde kullanıldığı, ancak bu kullanımın da ciddi kullanım mahiyetinde olmadığı, 6769 sayılı Kanun'un geçici 4 üncü maddesinin yollamasıyla 9 uncu maddesi gereğince markanın iş bu mallar bakımından kullanılmama nedeniyle iptal şartlarının oluştuğu gerekçesiyle davanın kabulüne, davalı adına tescilli 2009/66630 sayılı "HAMOL" ibareli markanın 03, 05 inci sınıflar yönünden kullanmama nedeniyle iptaline karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

A. İstinaf Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. İstinaf Sebepleri

Davalı vekili istinaf dilekçesinde özetle; marka hukukunda kullanılmama nedeniyle iptal davasının 10.01.2022 tarihinden önce açılamayacak olmasına karşın huzurdaki davanın görülmesi ve karara bağlanmasının hukuka aykırı bulunduğunu, davacının marka iptal davası açmakta hukuki yararı bulunmadığına ilişkin savunmalarının irdelenmediğini, müvekkilinin marka kullanımları ile ilgili olarak değerlendirme hataları yapıldığını, müvekkilinin internet sitesinde gerçekleştirdiği marka kullanımlarının hiçbir şekilde dikkate alınmadığını,

İlk Derece Mahkemesi kararında 6769 sayılı Kanun'un 26 ncı maddesinin dördüncü fıkrasındaki koşul yokmuş gibi hareket edilerek, iptal talebinden önceki üç aylık sürede hiçbir şekilde dikkate alınmadan hüküm tesis edildiğini, oysa 6769 sayılı Kanun'un 26 ncı maddesinin dördüncü fıkrasının 2 nci cümlesindeki kullanım ispatına ilişkin süre, kötü niyetli (iptal talebi ile karşılaşılacağı düşünülerek gerçekleştirilmiş) ise talepten önceki üç ay içindeki kullanımların dikkate alınmayacağına ilişkin olduğunu,

müvekkilinin kullanımlarının kötü niyetli olduğuna ilişkin herhangi bir ispat vasıtasının sunulmamış olması da dikkate alındığında müvekkilinin dava açılmadan önceki üç ay içindeki kullanımlarının görmezden gelinerek hüküm kurulmasının, hukuka aykırılık içerdiğini belirterek İlk Derece Mahkemesi kararının kaldırılarak davanın reddine karar verilmesini istemiştir.

C. Gerekçe ve Sonuç

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile dava konusu markanın kullanılmadığı iddiasının aksini ispat yükünün davalı tarafta bulunduğu (Yargıtay 11. Hukuk Dairesinin 04.05.2006 tarihli, 2005/2901 E., 2006/5144 K.,), davalının davanın 10.01.2022 tarihinden önce açılamayacak olduğu yönündeki savunmasının yerinde olmadığı, dosya kapsamında bulunan deliller karşısında davalının markasının 03 üncü sınıfta yer alan "Diş bakımı ürünleri.

Aşındırıcı ürünler (Zımpara bezleri, zımpara kağıtları, pomza taşları, pastalar dahil). Parlatma ve bakım ürünleri (deri, vinil, metal, ahşap v.b.için)." ile 05. sınıfta yer alan "İnsan ve hayvan sağlığı için ilaçlar, tıbbi amaçlı kimyasal ürünler ve elementler. Tıbbi amaçlı diyet maddeleri; zayıflatıcı ürünler; bebek mamaları; tıbbi amaçlı bitkiler ve bitkisel içecekler. Diş hekimliği için ürünler (aletler/cihazlar hariç).

Hijyen sağlayıcı ürünler (pedler, tamponlar, tıbbi amaçlı yakılar, pansuman malzemeleri dahil). Zararlı bitkileri, hayvanları ve mantarları imha edici maddeler.. Dezenfektanlar, antiseptikler (mikrop öldürücüler), tıbbi amaçlı deterjanlar." emtiası yönünden kullanımının ispatlanamadığının belirlenmesinde ve 03 üncü sınıfta yer alan "Ağartma ve temizlik amaçlı maddeler. Parfümeri; kozmetik ürünleri, kişisel kullanım amaçlı koku vericiler.

Sabunlar." ile 05 inci sınıfta yer alan "Mekanlar için koku gidericiler, koku vericiler (kişisel kullanım amaçlı olanlar hariç)" emtiası yönünden de ciddi kullanımın olmadığının tespit edilmesinde bir isabetsizlik bulunmadığı gerekçesiyle davalı vekilinin istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Davalı vekilince, istinaf dilekçesinde ileri sürülen gerekçeler ve re’sen dikkate alınacak nedenlerle Bölge Adliye Mahkemesi kararının bozulması istenmiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Dava, kullanmama nedeniyle marka iptali istemine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk 1. 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun (6100 sayılı Kanun) 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri.

2.6769 sayılı Kanun'un 4 üncü maddesinin yollamasıyla 9 uncu maddesi.

3. Değerlendirme 1.Bölge adliye mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Kanun’un 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

2.Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup davalı vekilince temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VI. KARAR

Açıklanan sebeple; Temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Kanun’un 370 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca ONANMASINA,

Aşağıda yazılı temyiz giderinin temyiz edene yükletilmesine,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,