Yargıtay 11. Hukuk Dairesi E.2022/3383 K.2023/2640

Taraflar arasındaki menfi tespit ve istirdat davasının bozma ilamına uyularak yapılan yargılama sonucunda Mahkemece davanın kabulüne karar verilmiştir.

Mahkeme kararı, davalı ... vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

1.Davacılar vekili dava dilekçesinde; davacılar aleyhine murisleri ...'ın keşide ettiği senet sebebiyle başlatılan icra takibinin haksız olduğunu, davalılardan ... hakkında yürütülen savcılık soruşturma dosyasında bu kişinin, söz konusu senedin gerçek alacaklısının senedi keşide eden muris ...'ın oğlu olan dava dışı ... olduğunu, alacağı temlik ettiği diğer davalı ...'ü de dava dışı ...'ın kendisine getirdiğini ve bu şahsı daha önce tanımadığını beyan etmesi sebebiyle dava konusu senedin herhangi bir alacağa karşılık düzenlenmediğinin açıkça anlaşıldığını ileri sürerek davacıların davaya konu icra takibine dayanak senet sebebiyle davalılara borçlu olmadıklarının tespitine karar verilmesini dava ve talep etmiştir.

2.Tereke temsilcisi ... duruşmadaki beyanında, davacıların önceki beyanlarına katıldığını beyan etmiştir.

II. CEVAP

1.Davalı ... cevap dilekçesinde; kendisinin senedi keşide eden muris ...'ın yıllardır muhasebesini tuttuğunu, dava dışı ...

Yılmaztaşkın'ın senedin düzenlendiği tarihte çevreye borçlarının olduğunu, ...'a ait evin icradan satılığa çıkarıldığını, ...'ın talimatı ile bu evi ...'ın dayısı olan dava dışı ...'ın satın aldığını, daha sonra da bu evin ...'ın babası olan muris ...'a devredildiğini, bu senedin de bu ev karşılığında düzenlendiğini, keşide tarihinde ... ve murisi Necati'nin kendisinin yanına gelerek ...'ın işlerinin düzelmesi halinde evin ...'a iade edileceği eğer düzelmez ise bu parayı tahsil etmesi için Necati'nin söz konusu senedi düzenleyip kendisine verdiğini,

asıl alacaklı ... olduğu için onun gösterdiği diğer davalı ...'e alacağı temlik ettiğini savunarak davanın reddine karar verilmesini istemiştir.

2.Davalı ... cevap dilekçesinde; kendisinin dava dışı ... Yılmaztaşkın'dan alacağının olduğunu, ...'ın da diğer davalı ...'ın alacaklı olarak yer aldığı davaya konu icra takibinde asıl alacaklının kendisinin olduğunu beyan ederek buradaki alacağını borcuna karşılık temlik almasını istediğini, bu sebeple söz konusu takipteki alacağı davalı ...'tan temlik aldığını, kendisinin iyiniyetli 3. kişi olduğunu savunarak davanın reddini istemiştir.

III. MAHKEME KARARLARI, BOZMA VE BOZMADAN SONRAKİ YARGILAMA SÜRECİ

A. Mahkemece Verilen Önceki Karar

Mahkemece 26.04.2019 tarih, 2017/1053 E. ve 2019/405 K. sayılı kararı ile davalı ...'ın beyanıyla takibe konu senedin ihdasına neden olan temel bir alacağın keşideci ile lehtar arasında mevcut olmadığı ve hiç doğmadığı, bu nedenle senedin bedelsiz olduğu, takibe konu alacağın diğer davalı ...'e, ... tarafından temlik edildiği ancak temlik eden ...'ın temlik ettiği alacaktan tasarruf yetkisinin bulunmadığı ve temlik alanın ...'dan herhangi bir alacağının olmadığı gerekçesiyle davanın kabulüne, ödenen bedeller yönünden istirdatına ve kötüniyete dair dosyada delil bulunmadığından bu talebin reddine karar verilmiş, davacılar vekilince temyiz edilmiştir.

B. Bozma Kararı

Dairemizin 26.05.2021 tarih, 2020/3845 E. ve 2021/4454 K. sayılı kararıyla davalıların kötüniyetinin ispatlandığı gerekçesiyle bozulmuştur.

C. Mahkemece Bozmaya Uyularak Verilen Karar

Mahkemenin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile Selçuk Cumhuriyet Başsavcılığının 2014/285 E. sayılı dosyasına ilişkin soruşturmada davalılardan ...'a ait sorgulama tutanağında “..Bu senedi düzenleyerek muris kendisi bana 2002 yılında emaneten verdi. Benim senede ilişkin herhangi bir menfaatim yoktur. Senetten dolayı kimseden alacağım da yoktur. Senet her ne kadar benim adıma düzenlenmiş ise de senedin alacaklısı ölen Mehmet Necati beyin oğlu ...

Yılmaztaşkın'dır" beyanı ile takip konusu yaptığı ve temlik ettiği alacağın gerçek bir borç ilişkisine dayanmadığını ikrar ettiği, keza davalı ..., savcılık aşamasındaki beyanlarını cevap dilekçesinde de ikrar ettiği, diğer davalı ... ise cevap dilekçesinde “...evin gerçek sahibinin ... Yılmaztaşkın olduğunu, ...'ın senet borçlusunun isteği üzerine alacaklı olduğunu, şahsi alacağının bulunmadığını, senet bedelinin ödenmediğini, takibe konu alacağın kendisinin ...

Yılmaztaşkın'dan alacaklı olması nedeniyle kendisine temlik edildiğini,” savunması dikkate alındığında kötüniyetin ispatlandığı, daha önceden verilen hükmün menfi tespite ve verilen paranın istirdadına ilişkin bölümün kanun yolu incelemesinde bozmaya dair herhangi bir karar verilmediği gerekçesiyle davanın kabulüne Selçuk İcra Dairesi'nin 2014/6 E. sayılı dosyasında takip konusu yapılan 25.03.2012 ödeme tarihli 95.000,00 Euro bedelli senede dayalı takip nedeni ile davacıların davalı tarafa borçlu olmadıklarının tespitine,

senedin istirdata dönüşen bölümü 56.812,35 TL'nin (56.339,84 TL'sine 11.08.2014 tarihinden 472,51 TL'sine 24.10.2014 tarihinden işleyecek yasal faizi ile) davalı ...' den tahsili ile davacı ...'a verilmesine, talep konusu 6.776,98 TL'nin takip dosyasına 24.10.2014 tarihinde yatırıldığı sunulan reddiyat belgesi ile anlaşıldığından bu tarihten itibaren işleyecek yasal faizi ile davalılardan tahsili ile yatıran davacıya verilmesine, davalının kötü niyetinin ispatlandığı anlaşılmakla, menfi tespit davasına konu edilen senetteki miktarın %20'si oranında kötü niyet tazminatının davalılardan alınarak davacılara verilmesine karar verilmiştir.

IV. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Mahkemenin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı ... vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Davalı ... vekili temyiz dilekçesinde özetle; müvekkilinin temlik alan olarak kötü niyetli olamayacağını, diğer davalının kötüniyetinden sorumlu tutulamayacağını belirterek kararın bozulmasını istemiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Dava, senede dayalı takip nedeniyle borçlu olunmadığının tespiti ve istirdat istemine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk 1. 2004 sayılı İcra ve İflas Kanunu'nun (2004 sayılı Kanun) 72 nci maddesi.

2. 1567 sayılı Türk Parasının Kıymetini Koruma Hakkında Kanun.

3. Değerlendirme ve Sonuç 1. Dosyadaki yazılara, mahkemece uyulan bozma kararı gereğince hüküm verilmiş olmasına, delillerin takdirinde bir isabetsizlik bulunmamasına göre, davalı ... vekilinin tüm temyiz itirazları yerinde değildir.

2. 2004 sayılı Kanun'un 72 nci maddesine göre kötü niyet tazminatı, dava konusu senetteki yabancı paranın icra takip tarihi itibariyle geçerli olan TL karşılığı tespit edilip bu miktar üzerinden hükmedilmelidir. Bu husus 1567 sayılı Türk Parasının Kıymetini Koruma Hakkında Kanun’un ve bu Kanun’a bağlı olarak çıkartılan diğer düzenlemelerin amacına uygun, kamu düzenine ilişkin olduğundan re’sen bozma sebebi yapılması gerekir.

Ne var ki bu yanlışlığın giderilmesi yeniden yargılama yapılmasını gerektirmediğinden 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun geçici 3 üncü maddesi ve 5236 sayılı Kanun’un geçici 2 nci maddesi yollamasıyla 1086 sayılı Hukuk Usulü Muhakemeleri Kanunu’nun 5236 sayılı Kanun’un 16 ncı maddesi ile değiştirilmeden önceki 438 inci maddesinin yedinci fıkrası gereğince mahkeme kararının düzeltilerek onanmasına karar vermek gerekmiştir.

V. KARAR

Açıklanan sebeplerle; 1.Davalı ... vekilin tüm temyiz itirazlarının REDDİNE,

2.Re'sen uygun görülen nedenler ile mahkeme kararının hüküm fıkrasının (4) numaralı bendinde yer alan “senetteki miktarın" ibaresinin yanına “takip tarihindeki Türk Lirası karşılığı olan 281.200,00 TL (95.000,00 euro x 2,96 TL) üzerinden” ibaresinin yazılması suretiyle DÜZELTİLEREK ONANMASINA,

Peşin alınan temyiz karar harcının istek halinde ilgiliye iadesine, Dosyanın Mahkemesine gönderilmesine,