Yargıtay 11. Hukuk Dairesi E.2022/4391 K.2024/852

Taraflar arasındaki marka hakkına tecavüzün tespiti ve önlenmesi ile maddi ve manevi tazminat davasından dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince davanın reddine karar verilmiştir.

Kararın davacı vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince başvurunun esastan reddine karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davacı vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde; müvekkilinin tescilli markası olan "MASSAN" markasını 08.01.2014 tarihinde ve 2013-16792 sayısıyla tescil ettirdiğini, müvekkili tarafından yürütülen yoğun pazarlama ve tanıtım faaliyeti sonucunda "MASSAN" markasının mobilya emtiası pazarında özellikle 2014 yılında önemli bir pay sahibi olduğu, e-ticaret alanında da tanınmış bir marka olduğu, davalının ise Massan markasını ticaret unvanı olarak kullandığı, ancak davalı ticaret unvanını son yıllarda ticaret unvanı olmaktan çıkardığı, marka olarak ürünleri üzerinde kullandığı, tabelalarında da marka olarak kullandığı,

gerek 556 sayılı Markaların Korunması Hakkında Kanun Hükmünde Kararname dönemi gerekse 6769 sayılı Sınai Mülkiyet Kanunu (6769 sayılı Kanun) dönemi incelendiğinde davalının ticaret unvanı olarak MASSAN markasını kullandığının açık olduğu, bu nedenlerle davalı şirketin müvekkiline ait markaya tecavüzünün önlenmesine ve menine, müvekkiline ait tescilli markanın kullanıldığı tabelaların sökülmesini, reklam vasıtası ile basılı tüm belgelerin toplatılmasına, müvekkili lehine 5.000,00 TL manevi ve 1.000,00 TL itibar tazminatı hükmedilmesine karar verilmesini talep etmiştir.

II. CEVAP

Davalı vekili süresi içerisinde cevap dilekçesi sunmamıştır. Ancak 16.11.2020 tarihli beyan dilekçesi ile; davacının tescil ettirmiş olduğu "Massan" markasının müvekkili tarafından marka olarak kullanılmadığı davacı tarafından dava dosyasına buna ilişkin hiçbir şekilde delil sunulmadığı, müvekkilinin 1992 yılından beri faaliyette olan bir firma olduğunu davacı tarafın ise 2013 yılında marka tescili aldığını belirterek davanın reddini talep etmiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile 6769 sayılı Kanun'un 7 nci maddesinin üçüncü fıkrasının (e) bendine göre, tescilli bir markayı oluşturan işaretin ticaret unvanı ya da işletme adı olarak başkaları tarafından kullanılması halinde, marka sahibi bu kullanımları yasaklama hakkına sahiptir.

Ancak davalı şirketin ticaret unvanı 6769 sayılı Kanun'un yürürlüğe girmesinden ve dahi davacı marka başvuru tarihinden önce tescil edildiği görülmekte olup, davalının ... adı olarak massanstand.com ibaresi kullanımı ile site içerisindeki “Massan Stant ve Otomotiv Ekipmanları İmalat San. ve Tic. Ltd.

Şti.” biçimindeki kullanımının markasal kullanım olmadığı, hükme esas alınan bilirkişi raporu ile de ... olmakla söz konusu kullanımların davacı adına 201316792 sayı ile tescilli “MASSAN” markasına tecavüz teşkil etmediği gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

A. İstinaf Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. İstinaf Sebepleri

1.Davacı vekili istinaf dilekçesinde özetle, 22.03.2013 tarihinde başvurusu yapılan ve 08.01.2014 tarihinde 'yapıldıkları malzemelere bakılmaksızın (20.sınıf) mobilyaları' kapsayacak şekilde tescil edilen 2013-167492 sayılı 'MASSAN' markasını, müvekkilinin Türkiye'de ve Dünyada kullanmaya yetkili kişi olduğunu, tescil tarihinden itibaren müvekkili tarafından yürütülen pazarlama, tanıtım ve kalite ölçütleri sonucunda 'MASSAN' markası mobilya piyasası içinde önemli bir paya sahip olup, özellikle e-ticaret sektöründe adından sıkça söz ettirdiğini,

2. Davalıya ait ticaret unvanı ise Ticaret Sicil kayıtlarına göre 'Massan Madeni Mobilya ve Plastik Kaplama Sanayi ve Ticaret Limited Şirketi' olarak 1992 yılında tescil edildiğini, 11.01.2017 tarihinde ise 'Massan Stand ve Otomotiv Ekipmanları İmalat Sanayi ve Ticaret Limited Şirketi' olarak değiştirildiğini, marka tecavüzüne konu olan uyuşmazlık konusu ibarelerin birbirinden ayırt edilmesinde piyasa hakimiyetinin ve tanınırlığın derecesi önemli kriterlerden olduğunu, yazılış ve sesçil açıdan farklılık arz etmeyen dava konusu marka ve ticari unvanın, müvekkilinin mobilya sektöründeki payı ve tanınırlılığı dikkate alındığında lehlerine bir ayırt edicilik olduğunu,

3. 6769 sayılı Kanun'un 7 nci maddesinin üçüncü fıkrasının (e) bendi uyarınca markanın ticaret unvanı ya da işletme adı olarak kullanılması halinde marka sahibi bu kullanımları yasaklama hakkına sahip olduğunu, Yargıtay'ın yerleşik içtihatları ve doktrindeki görüşlere göre ticaret unvanının tescilli marka ile karıştırılmaya yol açacak şekilde kullanılması hali marka hakkına tecavüz olarak kabul edildiğini, ayrıca ticaret unvanının tescilli marka hakkına tecavüz kapsamında değerlendirilmemesi için mal ve hizmetler yönünden ayırt ediciliğin varlığı arandığını,

4. Ancak davalı taraf her ne kadar ticaret unvanında işletme konusu olarak stand ve otomotiv ekipmanları imalatını belirtmiş olsa da müvekkilinin iş sahası olan mobilya sektörüne ait sandalye, koltuk takımları, masa gibi emtialar üretmiş ve 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu'nun 43 üncü maddesine aykırı bir biçimde işletme konusunun dışına çıktığını,

5. Yine delillerden anlaşılacağı üzere davalı taraf son yıllarda ürünlerinde, reklamlarında ve tabelalarında "MASSAN" markasına yer vererek müvekkili adına kayıtlı markaya tecavüz teşkil edecek faaliyetlerde bulunduğunu, bu deliller neticesinde davalı taraf müvekkiline ait markayı ticari unvan olarak değil marka olarak kullandığını,

6. Müvekkili adına tescilli "MASSAN" markasının davalı tarafça marka hakkına tecavüz teşkil edecek fiilleri ve değinilen kanun maddeleri uyarınca markaya tecavüzün tespiti ve meni ile manevi ve itibar tazminatı davası açma zorunluluğu hasıl olduğunu, 09.03.2022 tarihinde tebliğ edilen gerekçeli kararda, ilk derece mahkemesi davalı şirketin ticari unvanını ticaret siciline tescil ettirdiği tarihte 6769 sayılı Kanunu'nun yürürlükte olmadığını belirterek ilgili kanun hükümlerini uygulamaktan imtina ettiğini, davalı şirket 1992 yılında tescil ettirdiği ticari unvanını 11.01.2017 tarihinde değiştirerek yeniden tescil ettiğini,

oysa ki 6769 sayılı Kanun'un Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe girdiği tarih, davalının ticaret siciline tescil yaptırdığı tarihten 1 gün önce yani 10.01.2017 tarihi olduğunu, bu nedenle İlk Derece Mahkemesinin ilgili kanun hükümlerini uygulamaması yerinde olmadığını belirterek İlk Derece Mahkemesinin kararının kaldırılarak davanın kabul edilmesini istemiştir.

C. Gerekçe ve Sonuç

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile Kayseri 3. Asliye Hukuk Mahkemesinin (Fikri ve Sınaı Haklar Hukuk Mahkemesi sıfatıyla) istinafa konu edilen 10.02.2022 tarih ve 2020/45 E., 2022/43 K. sayılı nihai kararının usul ve esas yönünden hukuka uygun olduğu anlaşılmakla davacı vekilinin istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Davacı vekili temyiz dilekçesinde özetle; 1.Davalıya ait ticaret unvanı, Ticaret Sicil Kayıtlarına göre, "Massan Madeni Mobilya ve Plastik Kaplama Sanayi ve Ticaret Limited Şirketi" olarak 1992 yılında tescil edildiği, 11.01.2017 tarihimde ise "Massan Stand ve Otomotiv Ekipmanları İmalat Sanayi ve Ticaret Limited Şirketi" olarak değiştirildiği,

2.Müvekkili adına tescilli marka adını kullanarak aynı emtia sınıfından üretime devam ettiği, davalı tarafın her ne kadar ticaret unvanında işletme konusu olarak stand ve otomotiv ekipmanları imalatını belirtmiş olsa da müvekkilinin iş sahası olan mobilya sektörüne ait sandalye, koltuk takımları, masa gibi emtialar üretmiş ve Türk Ticaret Kanunu'nun 43 üncü maddesine aykırı bir biçimde işletme konusunun dışına çıktığını,

3. Davalı tarafın son yıllarda ürünlerinde, reklamlarında ve tabelalarında "MASSAN" markasına yer vererek müvekkilinin adına kayıtlı markaya tecavüz teşkil edecek faaliyetlerde bulunduğu,

4.İlk Derece Mahkemesi davalı şirketin ticari unvanını ticaret siciline tescil ettirdiği tarihte 6769 sayılı Kanunu'nun yürürlükte olmadığını belirterek ilgili kanun hükümlerini uygulamaktan imtina ettiğini, istinaf kanun yolunda da ilgili kararın onandığını, davalı şirketin 1992 yılında tescil ettirdiği ticari unvanını 11.01.2017 tarihinde değiştirerek yeniden tescil ettirdiğini, 6769 sayılı Kanunu'nun Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe girdiği tarih, davalının ticari unvanını ticaret siciline tescil ettirdiği tarihten 1 gün önce yani 10.01.2017 tarihi olduğunu;

davalı tarafın ticari unvanını ticaret sicilinde tadil ettirdiği tarihten 1 gün önce 6769 sayılı Kanun'un yürürlüğe girmesi sebebiyle İlk Derece Mahkemesinin ve Kayseri Bölge Adliye Mahkemesi 6. Hukuk Dairesinin ilgili kanun hükümlerini uygulamadığını belirterek kararın kaldırılmasını talep etmiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Uyuşmazlık, davacı adına tescilli "Massan" markası ile davalının "Massan Stand ve Otomotiv Ekipmanları İmalat Sanayi ve Ticaret Limited Şirketi" ibareli ticaret unvanı kullanımlarının davacının marka hakkına tecavüz ettiği iddiasına dayalı markaya tecavüzün tespitine ve önlenmesine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk 1.6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun (6100 sayılı Kanun) 357 nci maddesinin birinci fıkrası, 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 ... maddeleri.

2. 6769 sayılı Kanun'un 7 nci maddesinin üçüncü fıkrasının (e) bendi ve 29 uncu maddesi.

3. Değerlendirme 1.Bölge Adliye Mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Kanun’un 371 ... maddesinde yer ... sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

2. 6100 sayılı Kanun'un 357 nci maddesinin birinci fıkrası gereğince İlk Derece Mahkemesinde ileri sürülmeyen ... delillere istinaf aşamasında dayanılamayacaktır.

3. Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup davacı tarafça temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VI. KARAR

Açıklanan sebeplerle; Temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Kanun’un 370 ... maddesinin birinci fıkrası uyarınca ONANMASINA,

Aşağıda yazılı temyiz giderinin temyiz edene yükletilmesine,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,