Yargıtay 11. Hukuk Dairesi E.2022/4668 K.2024/1056

E.... vekili Avukat ... F.... vekili Avukat ... G.... vekili Avukat ...

DAVA TARİHİ

İLK DERECE MAHKEMESİ

Kırıkkale 2. Asliye Hukuk Mahkemesi

SAYISI

2017/415 E., 2019/304 K.

Taraflar arasındaki itirazın iptali davasından dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince davanın reddine karar verilmiştir.

Kararın davacı vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince başvurunun esastan reddine karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davacı mirasçısı ... vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip, gereği düşünüldü.

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde; müvekkilinin davalı şirketin müdürler kurulunun 01.02.2015 tarihli kararından kaynaklanan alacağının tahsili için icra takibi başlattığını, davalının icra takibine haksız olarak itiraz ettiğini belirterek davalının takibe itirazının iptaline karar verilmesini talep etmiştir.

II. CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesinde; müvekkilinin 450.000,00 İngiliz sterlini borcuna karşılık davacının takip dayanağı yaptığı şirket karar defterinde davacıya yapılacak olan 36 daire ve 2 dükkandan, 2 dükkan ve müştemilatının verileceğinin kararlaştırıldığını, karar defterinde paranın iade edileceği hakkında herhangi bir kayıt bulunmadığını, davacının taşınmazların kendisine iadesini istemeden 450.000,00 İngiliz sterlini alacağı var gibi takip yapamayacağını, karar defterinde yer ...

450.000,00 İngiliz sterlininin şirkete borç verildiğini davacının ispatlaması gerektiğini, davacının kendisine ve kızına daire tapularının devredildiğini, devredilen tapuların yaklaşık değerinin 6.000.000,00 TL olduğunu müvekkilinin taahhüdünü yerine getirdiğini, müvekkilinin davacıya borcu bulunmadığını savunarak davanın reddini istemiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davacı tarafça 01.02.2015 tarihli şirket müdürler kurulu kararı dayanak gösterilerek icra takibi başlatıldığı, icra takibinin dayanağı olan 24.07.2014 tarihli karar metninin dayanak olduğu 01.02.2015 tarihli karar metni üzerinde taraflar arasında bir ihtilafın bulunmadığı, davalının borcun varlığı konusunda kabullerinin bulunduğu,

borcun ödeme şeklinin taraflarca imza altına alınmış olan 01.02.2015 tarihli karar metninde net olarak 450.000 İngiliz Sterlini borcuna karşılık şirketin yapılacak olan 36 daire 2 (iki) adet depolu dükkanın iki adet dükkan ve müştemilatının borca karşılık verilmesi olarak ifade edildiği, 24.07.2014 tarihli karar metninden sonra borcun ödenme şekline ilişkin yapılan 01.02.2015 tarihli ikinci sözleşmenin borçlar hukuku anlamında yenileme olduğu,

6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu'nun (6098 sayılı Kanun) 133 üncü maddesinde ... bir borçla mevcut bir borcun sona erdirilmesinin ancak tarafların bu yöndeki açık iradesiyle olacağının düzenlenmiş olduğu, Yargıtay uygulamalarına göre yenilemenin varlığını kabul için bu konuda yenileme sözleşmesinin yapılmış olması gerektiği, yenilemenin eski borcu sona erdirip onun yerine geçecek ... bir borç doğurduğu, borç ilişkisinin varlığının korunduğu ancak borcun yenilenmiş olduğu,

iki borç arasında fark olması gerektiği, tarafların yenileme iradesiyle hareket etmeleri gerektiği, ... bir borç meydana getirirken eskisini ortadan kaldırma iradesinin ortaya konulması gerektiğinin ifade edildiği, buna göre somut olayda tarafların 24.07.2014 tarihli şirketler müdürü kararından sonra, takibe konu alacak bakımından 01.02.2015 tarihinde ... bir anlaşma yaparak şirketin yapılacak olan 36 daire 2 (iki) adet depolu dükkanın iki adet dükkan ve müştemilatının 450.000,00 ingiliz sterlini borca karşılık şirket ortağı davacı ...'e verilmesini kararlaştırılmış olduğu,

icra takibine dayanak yapılan 01.02.2015 tarihli ve 6 numaralı kararında "yapıldığında ibaresi bulunan" şirket müdürler kararı uyarınca bu alacağın para borcu olarak istenemeyeceği, zira taraflar arasındaki borcun yenilenerek para borcu olmaktan çıkarılıp gayrimenkul teslim borcu haline getirildiği, buna rağmen davacı alacaklı tarafından 450.000,00 sterlin para borcu alacağının tahsiline yönelik başlatılmış icra takibinin yerinde olmadığı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

A. İstinaf Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. İstinaf Sebepleri

Davacı vekili istinaf dilekçesinde özetle; hükme esas alınan bilirkişi raporunun hatalı değerlendirme içerdiğini, yenilemenin varlığını kabul için öncelikle eski bir borç olması ve ... borcun onun yerine geçeceğinin tarafların açıkça yenileme iradesi ortaya koyması gerektiğini, dava konusu olayda eski borcun sonlandırılması ve yerine ... bir borç ilişkisi kurulması amaç ve kastının bulunmadığını, borcun temelde para borcu olduğunu, 01.02.2015 tarihli kararda garanti amacı güdülerek asıl borç ilişkisi ile bire bir bağlantılı olarak gayrimenkul devri taahhüdünün alındığını, ortada eski borcu sonlandırmak,

... ve bağımsız bir borç oluşturmak iradesinin bulunmadığını, tamamen para borcuna teminat olmak ve asıl borcu garanti etmek amacına yönelik olarak gayri menkul devir taahhüdü yer aldığını, müvekkilinin seçim hak ve yetkisi bulunduğunu, seçim hakkını kullanan müvekkilinin para alacağının tahsili için icra takibi başlattığını, şirket kararı üzerinden ... yıllar geçtiğini, buna rağmen şirketin inşaat yapmadığını, sadece garanti niteliğinde olan, asıl borç olan para borcuyla sıkı bir bağlantısı bulunan gayrimenkul alacağının da muaccel olmadığından bahsetmenin imkânsız olduğunu,

icra takibinde ödeme emri davalıya tebliğ edilmekle asıl borç için borçlunun temerrütünün gerçekleştiğini, karardaki yapılacak olan yapı ibaresinin yıllar sonra yapılsa bile söz konusu para borcuna karşılık gelebileceğinin kastedildiğini, davalının takibe itirazında dayanak karar ve altındaki imzaya itiraz etmediğini, bu belgenin 2004 sayılı İcra ve İflas Kanunu'nun 68 ... maddesindeki belgelerden olduğunu, müvekkilinin yeğeni olan davalı şirket temsilcisinin talebi üzerine davalıya destek olmak adına şirket ortağı olduğunu,

davalı şirketin tüm harcamalarının müvekkili tarafından karşılandığını belirterek davanın kabulüne karar verilmesini istemiştir.

C. Gerekçe ve Sonuç

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile dava konusu icra takip dayanağı 01.02.2015 tarihli davalı şirket müdürler kurulu kararıyla 24.07.2014 tarihli yönetim kurulu kararında yer ... nakit borcun yenilendiği, kararda gayri menkul devir borcuna ilişkin herhangi bir vade bulunmadığı, davacının takip tarihi itibarıyla gayri menkul devir borcu yönünden temerrüte düşürülmediği, mahkemece davanın reddine karar verilmesinde bir isabetsizlik bulunmadığı gerekçesiyle davacı vekilinin istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı mirasçısı ... vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Davacı mirasçısı ... vekili temyiz dilekçesinde özetle; 01.02.2015 tarihli sözleşmenin 01.07.2014 tarihli sözleşme koşulunu ortadan kaldıran yani 6098 sayılı Kanun'un 133 üncü maddesi anlamında borcu yenileyen bir sözleşme değil tam tersine 01.07.2014 tarihli sözleşmenin devamı niteliğinde ona ek yükümlülük getiren bir sözleşme olduğunu, bu kapsamda davalının 2014 tarihli sözleşme kapsamında sorumlu olduğunu, dava konusu belgenin imzası ikrar edilmiş belge olarak Hukuk Muhakemeleri Kanunu anlamında kesin delil teşkil ettiğini, kesin delile rağmen sonraki tarihli sözleşmenin bu kesin delili yok eden ... bir sözleşme yarattığına dair hem yerel mahkeme hem de istinaf dairesinin görüşünün hukuka aykırı olduğunu belirterek kararın bozulmasını istemiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Dava, 01.02.2015 tarihli davalı şirket müdürler kurulu kararında yer ... alacağın tahsili için başlatılan icra takibine vaki itirazın iptali istemine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk 1.2004 sayılı İcra ve İflas Kanunu'nun 67 nci maddesi.

2.6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 114 üncü maddesinin birinci fıkrası.

3. 4721 sayılı Türk Medeni Kanunu'nun (4721 sayılı Kanun) 640 ıncı maddesi.

3. Değerlendirme

6100 sayılı Kanun'un 114 üncü maddesinin birinci fıkrası gereğince taraf ehliyeti dava şartlarından olup, bu koşulun dava açıldığı esnada bulunması zorunlu olduğu gibi, yargılama esnasında da bulunması zorunludur. Somut uyuşmazlıkta davacı ... İlk Derece Mahkemesi kararından sonra Bölge Adliye Mahkemesindeki yargılama sırasında vefat etmiştir. Yargılama sırasında davacının vefat etmesi halinde mirasçılardan vekâletname ibraz edilmesi veya mirasçıların davaya muvafakatlarının sağlanması suretiyle taraf teşkili sağlanması mümkün olduğu gibi, 4721 sayılı Kanun'un 640 ncı maddesi gereğince terekeye mümessil tayin ettirilerek davanın mümessil huzuru ile görülmesinin sağlanması suretiyle de taraf teşkili mümkündür.

Davacı vekili sadece mirasçılardan ..., ... ve ... tarafından verilmiş vekâletname ibraz etmiş, diğer mirasçıların vekâletini dosyaya sunmamıştır.

Bu durumda müteveffa davacı ...'in diğer mirasçılarının da vekâletnamesinin sunulması ya da mirasçıların davaya muvafakatları sağlanmadan temyiz incelemesi yapılmayacağından kararın bozulması gerekmiştir

VI. KARAR

Açıklanan sebeplerle; 1. Temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının BOZULMASINA,

2. Bozma sebebine göre davacı mirasçısı ... vekilinin temyiz itirazlarının incelenmesine şimdilik yer olmadığına,

Peşin alınan temyiz karar harcının istek hâlinde ilgiliye iadesine,

Dosyanın kararı veren Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,

14.02.2024 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.