Yargıtay 11. Hukuk Dairesi E.2022/5114 K.2023/5118

Taraflar arasındaki alacak davasının bozma ilamına uyularak yapılan yargılaması sonucunda Mahkemece, davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

Mahkeme kararı, duruşma istemli olarak davalı vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne, dava konusu meblağ 59.955,00 TL'nin altında bulunduğundan 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) geçici 3 üncü maddesinin ikinci fıkrası delaletiyle uygulanması gereken 1086 sayılı Hukuk Usulü Muhakemeleri Kanunu'nun 3156 sayılı Kanun ile değişik 438 inci maddesi gereğince duruşma isteğinin reddine karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde; davalıya ait taş ocağında 2006 yılı içerisinde iki kez makina kırılma hadisesi meydana geldiğini, kırılan ve bozulan parçaların müvekkili şirket tarafından karşılanarak makinelerin onarıldığını, yapılan bu tamiratların yanında davalı şirkete yedek parça da temin edildiğini, yapılan tüm hizmetlerin ve hizmetlerin karşılığı olan bedelin gösterildiği hesap ekstresinin davalı şirkete teslim edilmesine rağmen davalı yanca ödeme yapılmadığını ileri sürerek 75,043,00 TL'nin 07.12.2006 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalıdan tahsiline karar verilmesini istemiştir.

II. CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesinde; müvekkilinin davaya konu makineyi davacı şirketin kardeş kuruluşu olan Çalkon...Ltd.Şti.'den satın aldığını, makinenin üreticisinin de bu firma olduğunu, makinenin ayıplı olup vadedilen performansı sergileyemediğini, bu sorunun garanti kapsamında giderilmesi için üretici şirkete başvurduklarını, üretici şirketin de garanti kapsamında yapılacak tamir için organik bağı olan davacı şirketi yönlendirdiğini, davacı yanca yapılan tamir işleminin garanti kapsamında ücretsiz olarak yapıldığını savunarak davanın reddini istemiştir.

III. MAHKEME KARARI, BOZMA VE BOZMADAN SONRAKİ YARGILAMA SÜRECİ

A. Mahkemece Verilen Karar

Mahkemenin 26.11.2019 tarih, 2018/550 E., 2019/1519 K. sayılı kararı ile davacı yanın, iddiasını ispat için dava dilekçesi ekinde yer alan hesap ekstresine ve sigorta şirketince hazırlanan hasar dosyasına dayandığı, ancak davacı yanca tek taraflı olarak hazırlanan 07.12.2006 tarihli hesap ekstresinin makinelerin davacı tarafından onarıldığının ispat noktasında yetersiz olduğu, bunun yanında hasar dosyasında da onarımın davacı tarafından yapıldığı gösterir bir emare bulunmadığı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiş, davacı vekili tarafından temyiz edilmiştir.

B. Bozma Kararı

Dairemizin 15.11.2021 tarih, 2020/5496 E., 2022/6219 K. sayılı kararı ile "davacı yanın, davalıya ait makinelerde meydana gelen arızanın kendisi tarafından tamir edildiğini ancak buna ilişkin ücretin ödenmediğini ileri sürerek alacak talebinde bulunduğu, davalı yanın ise cevap dilekçesinde;

davacı tarafından makinelerin tamir edildiğini kabul etmekle birlikte, söz konusu makineleri davacı şirketle organik bağı bulunan dava dışı bir şirketten satın aldıklarını, makinelerin üreticisinin de bu şirket olduğunu, makinelerin ayıplı olup vadedilen performansı sergileyemediğini, bu sorunun garanti kapsamında giderilmesi için üretici şirkete başvurduklarını, üretici şirketin de garanti kapsamında yapılacak tamir için organik bağı olan davacı şirketi yönlendirdiğini, yapılan işlem garanti kapsamında olduğundan sorumluluğun kendilerine değil üretici şirkete ait olduğunu savunduğu,

davalı yanın söz konusu beyanıyla tamir vakıasını kabul etmesi karşısında, davalının bu ikrarının hangi ikrar türünün kapsamına girdiğinin ve ispat külfetinin yer değiştirip değiştirmediğinin tartışılması gerektiği, davalının zikredilen savunmasıyla, maddi vakıayı ve vakıanın hukuki niteliğini kabul etmekle beraber ikrarına eklediği bağımsız bir vakıayla, ikrar edilen vakıanın hukuksal sonuçlarının doğmadığını savunduğu gözetildiğinde, bu ikrarın bağlantısız bileşik ikrar niteliğinde olduğu,

bu ikrar türü bölünebilir nitelikte olduğundan ispat külfetinin davalıya geçtiği, bu hale göre, Mahkemece, ispat külfetinin davalıda olduğu gözetilerek sonucuna göre bir karar verilmesi gerekirken yanılgılı değerlendirmeye dayalı olarak karar verilmesinin doğru olmadığı" gerekçesiyle hükmün bozulmasına ve dosyanın Mahkemeye gönderilmesine karar verilmiştir.

C. Mahkemece Bozma İlamına Uyularak Verilen Karar

Mahkemenin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davacının, davalıya ait makinelerdeki arızayı tamir ettiğini ve bunun yanında davalıya yedek parça temin ettiğini iddia ederek alacak talebinde bulunduğu, uyulmasına karar verilen Yargıtay bozma ilamındaki gerekçeler doğrultusunda, tamir vakıası bakımından ispat külfeti davalıya ait olsa da yedek parça temini bakımından ispat külfetinin davacıda olduğu zira davalı yanca bu husus kabul edilmediği gibi bu hususta ispat külfetini yer değiştirecek bir beyanda da bulunulmadığı, davacının yedek parça temini iddiasını ispata yarar herhangi bir delil sunamadığı,

tamir iddiasına gelince, yukarıda da ifade edildiği üzere bu konudaki ispat külfetinin davalıda olduğu, davalının, davacı yanca yapılan tamirin garanti kapsamında ücretsiz yapıldığını savunduğu, bu savunmanın, üretici firmanın borcunun, dış üstlenme sözleşmesi herhangi bir şekle tabi değil ise de işbu davayla talep edilen bedeller gözetildiğinde davalının bu mahiyette bir sözleşme yapıldığını yazılı delillerle ispat etmesi gerektiği ancak bu nitelikte herhangi bir delil sunamadığı,

kaldı ki davalının huzurdaki davadan önce asıl borçlu olduğunu iddia ettiği üretici firmaya dava açtığı, iddia edildiği şekilde borcun davacı tarafından üstlenilmesi halinde asıl borçlunun borcunundan kurtulacağı, davalının borcun üstlenilmesi sebebiyle borcundan kurtulan asıl borçluya niçin dava açtığını izah edemediği,

bunun yanında, davaya konu makinelerin mal sigortasıyla teminat altına alındığı ve davalının makinelerde meydana gelen zararı zikredilen poliçe kapsamında tazmin ettiği, davalının sözü edilen savunmasının doğru olması halinde sigorta şirketine başvurmaması gerektiği zira tamirin ücretsiz olarak davacı tarafından yapılması nedeniyle herhangi bir zararının söz konusu olmayacağı, açıklanan gerekçelerle davalının ispat külfetini yerine getiremediği gerekçesiyle davanın kısmen kabulüne, 31.500,00 TL'nin dava tarihinden itibaren işleyecek ticari faizi ile birlikte davalıdan tahsiline karar verilmiştir.

IV. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Mahkemenin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Davalı vekili temyiz dilekçesinde özetle; davacının, tüm yargılama süreci boyunca, müvekkiline ait makineleri tamir ettiğine ilişkin müvekkilinin de imzasını içeren tek bir belge dahi sunamadığını, davacı yanca, bu hususta 2 adet ekspertiz raporuna dayanılmışsa da bu raporlarda da arızaların davacı tarafından tamir edildiğine ilişkin herhangi bir tespitin yer almadığını, sözü edilen raporlarda, davacıdan onarımcı firma olarak bahsedilmesinin raporlarda da ifade edildiği üzere davacıdan fiyat teklifi alınması olduğunu,

ekspertizin müvekkili tarafından talep edilen tutarın belgelenmesini istemesi sebebiyle davacıdan fiyat teklifi aldıklarını ancak davacının herhangi bir tamir işlemi yapmadığını, kaldı ki sözü edilen ekspertiz raporlarında, onarımın müvekkili şirket çalışanları tarafından yapıldığının yazılı olduğunu, tüm bunlara rağmen davanın kabul edilmesinin doğru olmadığını belirterek kararın bozulmasını istemiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Uyuşmazlık, davalıya ait makinelerde meydana gelen arızanın davacı tarafından tamir edildiği iddiasına dayalı alacak istemine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 188 inci, 189 uncu ve 190 ıncı maddeleri

3. Değerlendirme Dosyadaki yazılara, Mahkemece uyulan bozma kararı gereğince hüküm verilmiş olmasına ve delillerin takdirinde bir isabetsizlik bulunmamasına göre davalı vekilinin bütün temyiz itirazları yerinde görülmemiştir.

V. KARAR

Açıklanan sebeple; Davalı vekilinin yerinde görülmeyen tüm temyiz itirazlarının reddi ile usul ve kanuna uygun olan kararın ONANMASINA,

Aşağıda yazılı temyiz giderinin temyiz edene yükletilmesine,