Yargıtay 11. Hukuk Dairesi E.2022/6299 K.2024/2668

Taraflar arasındaki Yeniden İnceleme ve Değerlendirme Kurulu (YİDK) kararının iptali ve endüstriyel tasarımın hükümsüzlüğü davasından dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

Kararın taraf vekilleri tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince davalılar vekillerinin istinaf başvurusunun esastan reddine, davacı vekilinin istinaf başvurusunun kabulü ile İlk Derece Mahkemesi hükmü kaldırılarak yeniden esas hakkında hüküm kurulmak suretiyle davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı taraf vekilleri tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçelerinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde; davalı şirket tarafından başvurusu gerçekleştirilen 2016/05311-5 ve 6 nolu tasarımların yenilik ve ayırt edicilik özelliklerine sahip olmadığını, 6 nolu tasarımın müvekkilinin tasarımcıları tarafından 06.02.1985 tarihinde çizimi yapılan 435625 kodlu tasarım ile aynı olduğunu, tasarımların herhangi bir yenilik ihtiva etmediğini, 5 nolu tasarımın aynısının ise müvekkili tarafından 2011/01225 numara ile 24.02.2011 tarihinde tescil edildiğini, tasarımların birbirine ayniyet derecesinde benzerlik gösterdiğini, bu benzerliğin de teknik zorunluluktan kaynaklanmadığını,

şişe tasarımlarının tasarımcısına sınırsız bir seçenek özgürlüğü ve yaratıcılığı ispatlama imkanı tanıdığını, 5 ve 6 nolu tasarımların hiçbir yenilik unsurunu da barındırmadığını, buna rağmen müvekkilinin tasarıma yaptığı itirazın 2017/T-513 sayılı YİDK kararı ile reddedildiğini, bu kararın haksız ve hukuka aykırı olduğunu ileri sürerek davalı ... YİDK kararının iptalini ve diğer davalının 2016/05311-5 ve 6 nolu tescillerin hükümsüzlüğüne karar verilmesini talep etmiştir.

II. CEVAP

1.Davalı Şirket vekili cevap dilekçesinde; davacının iddialarına mesnet gösterdiği ürün ve görsel ile müvekkilinin tasarımları arasında genel görünüm itibariyle yenilik açısından benzerlik bulunmadığını, davacının sunduğu delillerin, davacıya ait çizim örneği ve fatura örneğinden ibaret olduğunu, kesin delil niteliğinde herhangi bir evrak sunulmadığını, anılan delillerin işbu davaya dayanak oluşturmasının mümkün olmadığını savunarak davanın reddini istemiştir.

2.Davalı ... vekili cevap dilekçesinde; müvekkili Kurum kararının usul ve yasaya uygun olduğunu savunarak davanın reddini istemiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile toplanan deliller ve aldırılan bilirkişi raporuna göre 2016/05311-6 nolu tasarımın davacının ileri sürdüğü görseller karşısında yenilik ve ayırt edicilik koşullarını sağlamadığı, davalıya ait 2016/05311-5 nolu tasarımın ise sunulan görseller karşısında yenilik ve ayırt edicilik koşullarını sağladığı gerekçesiyle davanın kısmen kabulüne, 2017/T-513 sayılı YİDK kararının dava konusu edilen 2016/05311-6 nolu tasarım yönünden iptaline, bu tasarımın hükümsüzlüğüne, 2016/05311-5 sayılı tasarım hakkındaki davanın reddine karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

A. İstinaf Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde taraf vekilleri istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. İstinaf Sebepleri

1.Davacı vekili istinaf dilekçesinde özetle; davalının 2016/05311-5 sayılı tasarımının, müvekkilinin 2011/01225 numaralı tasarımı karşısında yenilik ve ayırt edicilik niteliklerinin bulunmadığını, ayrıca hükümsüzlük istemini de içeren bir davada 554 sayılı Endüstriyel Tasarımların Korunması Hakkında Kanun Hükmünde Kararnamenin (554 sayılı KHK) 5 inci ve 7 nci maddeleri uyarınca o tasarımın yeni ve dünyanın herhangi bir yerinde daha önce kamuya sunulmamış olması gerektiğini, somut uyuşmazlıkta davalı tasarımının mutlak yenilik niteliğinin resen araştırılmadığını, Mahkemece hükme esas alınan bilirkişi raporunun, seçenek özgürlüğünün tespiti açısından da kendi içinde çeliştiğini belirterek İlk Derece Mahkemesi kararının kaldırılarak davanın kabulüne karar verilmesini istemiştir.

2.Davalı Şirket vekili istinaf dilekçesinde özetle; davacı tarafça sunulan delillerin, çizim ve fatura örneğinden ibaret olmakla birlikte delil niteliğinin bulunmadığını, anılan faturada yer alan 435625 kod numarasının dava dilekçesinde çizimi verilen ürüne ait olduğunu bildirir tek beyanın, yine davacıya ait olduğunu, davacının sunduğu görsellerin yayın tarihi tespit edilmeden hüküm tesis edilmesinin kabul edilemeyeceğini, kaldı ki müvekkiline ait tasarım ile davacının ibraz ettiği çizimde yer verilen görsellerin de benzer olmadığını belirterek İlk Derece Mahkemesi kararının kaldırılarak davanın reddine karar verilmesini istemiştir.

3.Davalı ... vekili istinaf dilekçesinde özetle; dava konusu tasarımların yenilik ve ayırt edicilik niteliklerinin bulunduğunu, dava konusu 2016/05311-6 nolu tasarıma itiraza mesnet teknik

çizimlerin kamuya sunulmadığı için dikkate alınamayacağını belirterek İlk Derece Mahkemesi kararının kaldırılarak davanın reddine karar verilmesini istemiştir.

C. Gerekçe ve Sonuç

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile mahkemece görüşüne başvurulan bilirkişi heyeti raporunda, dava konusu 2016/05311-5 numaralı tasarımının mutlak yenilik kriterini haiz olup olmadığı yönünde hiçbir inceleme yapılmadığı, davacı vekilinin bu hususta açıkça itirazda bulunduğu anlaşıldığından, önceki bilirkişi heyetinden dava konusu 2016/05311-5 numaralı tasarımın mutlak yenilik kriterini haiz olup olmadığı hususunda ek rapor alınması için duruşma açılmasına karar verildiği,

aldırılan 18.05.2022 tarihli ek bilirkişi raporunda WIPO, EUIPO, TÜRKPATENT veri tabanları ve Google arama motoru nezdinde ayrıntılı, gerekçeli ve denetime elverişli bir şekilde yapılan incelemeye dayanılarak, dava konusu 2016/05311-5 numaralı tasarımın mutlak yenilik kriterini haiz olduğunun belirtildiği gerekçesiyle davalılar vekillerinin istinaf başvurularının esastan reddine, davacı vekilinin istinaf başvurusunun kabulüne, İlk Derece Mahkemesi hükmünün kaldırılmasına, yeniden esas hakkında hüküm kurulmasına,

davanın kısmen kabulüne, TÜRKPATENT'in 2017/T-513 sayılı YİDK kararının dava konusu edilen 2016/05311- 6 nolu tasarım yönünden iptaline, bu tasarımın hükümsüzlüğü ile sicilden terkin edilmesine, 2016/05311-5 sayılı tasarım yönünden açılan davanın reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde taraf vekilleri temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

1.Davacı vekili temyiz dilekçesinde özetle; istinaf dilekçesindeki sebepleri tekrar ederek Bölge Adliye Mahkemesi kararının bozulmasını istemiştir.

2.Davalı Şirket vekili temyiz dilekçesinde özetle; istinaf dilekçesindeki sebepleri tekrar ederek Bölge Adliye Mahkemesi kararının bozulmasını istemiştir.

3.Davalı ... vekili temyiz dilekçesinde özetle; istinaf dilekçesindeki sebepleri tekrar ederek Bölge Adliye Mahkemesi kararının bozulmasını istemiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Uyuşmazlık, YİDK kararının iptali ve endüstriyel tasarımın hükümsüzlüğü istemine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun (6100 sayılı Kanun) 370 ve 371 inci maddeleri, 554 sayılı KHK'nın 5 inci ve 7 nci maddeleri.

3. Değerlendirme 1.Bölge Adliye Mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Kanun’un 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

2.Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup taraf vekillerince temyiz dilekçelerinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VI. KARAR

Açıklanan sebeplerle; Temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Kanun’un 370 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca ONANMASINA,

Aşağıda yazılı temyiz giderlerinin temyiz eden taraflara yükletilmesine,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,