Yargıtay 11. Hukuk Dairesi E.2022/6483 K.2024/2745

Taraflar arasındaki marka hakkına tecavüzün tespiti, önlenmesi, ticaret unvanının terkini ve maddi manevi tazminat davasından dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

Kararın davalı vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince başvurunun kabulü ile İlk Derece Mahkemesi hükmü kaldırılarak yeniden esas hakkında hüküm kurulmak suretiyle davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı, taraf vekilleri tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçelerinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacılar vekili dava dilekçesinde; müvekkillerinin Türk Patent ve Marka Kurumu (Türk Patent) nezdinde ...

Home, ... ve KRC ifadelerini içeren birçok marka tesciline sahip olduğu gibi, reklamlar, promosyon ve diğer tanıtım faaliyetleri sayesinde ... ve KRC markalarının tanınmış marka seviyesine de ulaştığını, davalının, mağazacılık alanında faaliyet gösteren, ev tekstili ürünleri satan bir firma olup Bakırköy 2. Fikri ve Sınai Haklar Hukuk Mahkemesi'nin 2017/77 değişik iş sayılı dosyası ile yapılan delil tespiti üzerine düzenlenen bilirkişi raporunda, davalının müvekkili şirketlerin tescilli markasının ayırt edilemeyecek derecede benzerini tespit mahallindeki iş yerindeki tabela, kartvizit,

poşet gibi tanıtım araçlarında markasal olarak kullandığının tespit edildiğini, müvekkili şirketlerin hem ticaret unvanının çekirdek unsuru hem de tescilli ve tanınmış markası olan ... ibaresinin davalı tarafından markasal olarak kullanıldığını ve müvekkillerinin marka hakkına tecavüz teşkil ettiğini, davalının böylelikle tüketiciler nezdinde müvekkili şirketlerin bir bayisi olduğu izlenimi yaratarak haksız kazanç elde ettiğini, davalı tarafından https://www.facebook.com/karacahaliuretim sayfası üzerinden de tütekiciler nezdinde müvekkili şirketlerin internet sitesiymiş izlenimi uyandırmak suretiyle satış yapıldığını,

maddi tazminata ilişkin hesaplama yöntemi olarak 6769 sayılı Sınai Mülkiyet Kanunu'nun (6769 sayılı Kanun) 151 inci maddesinin ikinci fıkrasının (b) bendinde belirtilen yöntemi seçtiklerini ileri sürerek davalı eyleminin müvekkilinin marka hakkına tecavüz oluşturduğunun tespitini, mevcut tecavüzün son bulması için toplanan kartvizitlerin, poşetlerin ve tabelanın muhafazasının devamı ile bunların üretimi ve kullanımınn fiziken önlenmesini ve durdurulmasını, tanıtımın yapıldığı internet sitesi ve sosyal medya sitelerine erişimin engellenmesini,

davalı ticaret unvanının çekirdek unsuru olan ... ibaresinin sicilden terkini ile ticaret unvanının markasal kullanımın önlenmesini, tecavüzün kaldırılmasını, şimdilik ... Züccaciye Tic.ve San. A.Ş. için 250,00 TL maddi tazminata ve 4.500,00 TL manevi tazminata, ... Home Collection San. Tic. A.Ş. açısından 250,00 TL maddi tazminata ve 500,00 TL manevi tazminata hükmedilmesini talep etmiş, ıslah dilekçesi ile taleplerini arttırmıştır.

II. CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesinde; müvekkilinin firma ortaklarının soy isimlerinden ilham alınarak 05.01.1995 tarihinde kurulduğunu, 1995 yılından bu yana ticaret sicilde ve vergi dairesinde kayıtlı unvanını kullandığını, ...markasıyla müşterilerine hizmet sunduğunu, müvekkilinin ... unvanını asla tek başına kullanmadığını, 2017/77 değişik iş sayılı tanıtım kartı ve tüm evrakta müvekkilinin unvanını tam olarak kullandığının görüleceğini, toplanan malzemelerin hepsinde ...markasının kullanıldığını, internet sayfasında davacının markasını anımsatacak şekilde, renk, yazı, karakter, ses ve benzeri hiç bir unsurun olmadığını,

unvanın markasal kullanılmasının, markaya tecavüzünün söz konusu olmadığını ve unvanı halen tescilli olduğu için davacıların tazminat talep edemeyeceğini savunarak davanın reddini istemiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davalının davacılara ait olan "...+şekil" ve "..." markaları ile ayırdedilemeyecek kadar benzer "..." kelimesini, ticaret ünvanı kullanımından öte, markasal olarak kullandığı, bu kullanımın davacı ile aynı ve benzer sınıflarda yer alması sebebi ile marka hakkına tecavüz oluşturduğu ve hesap uzmanı bilirkişisinin davacının seçimlik hakkına göre yapmış olduğu hesaplamanın kanuna ve somut olayın özelliklerine uygun olduğu,

davalının markasal kullanımı hariç olmak üzere ticaret ünvanını dava tarihinden 22 yıl önce tescil edilmiş olması ve basireli bir tacir gibi davranması gereken davacıların aynı sektörde yer alan bu ticaret ünvanına bu kadar uzun süre sessiz kalmasının hak kaybı ile sonuçlanması gerekeceği ancak ticaret ünvanına sessiz kalmanın markasal kullanıma sessiz kalma anlamına gelemeyeceği gerekçesiyle davanın kısmen kabulü ile davalının davacılara ait "..." esas unsurlu markalardan doğan haklarına tecavüzünün tespitine, durdurulmasına, önlenmesine ve sonuçlarının ortadan kaldırılmasına,

bu kapsamda daha önce tedbiren el konulan poşet, kartvizit, tabela ve tanıtım evraklarının karar kesinleştiğinde imhasına, tecavüz oluşturan kullanımın yasaklanmasına, davacı ... Züccaciye Ticaret ve Sanayi A.Ş.için 81.209,45 TL, davacı ... Home Collection Sanayi ve Ticaret A.Ş.için 250,00 TL maddi tazminatın dava tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan alınıp davacılara verilmesine, davacı ...

Züccaciye Ticaret ve Sanayi A.Ş.nin manevi tazminat talebinin kısmen kabulü ile 4.000,00 TL manevi tazminatın dava tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan alınıp davacıya verilmesine, davacı ...

Home Collection Sanayi ve Ticaret A.Ş.nin manevi tazminat talebinin kabulü ile 500,00 TL manevi tazminatın dava tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan alınıp davacıya verilmesine, davalı şirketin ticaret unvanından ... ibaresinin sicilden terkini talebinin reddine karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

A. İstinaf Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. İstinaf Sebepleri

Davalı vekili istinaf dilekçesinde özetle; müvekkilinin 1995 yılında kurulduğunu, ticaret unvanında geçen ... ibaresini kullanmasının davacı markasına tecavüz teşkil etmeyeceğini, ticaret unvanının tekinini de talep edemeyeceğini, müvekkilinin kendi markası ile hizmet verdiğini, sahte ürün de satmadığını, davacıların maddi yada manevi bir zararının bulunmadığını, markanın kâr marjına etkisinin %20 olduğu değerlendirmesinin da hatalı olduğunu, ticari defterlerindeki kayıtların beş şubenin toplam işlemleri olduğunu, tek şubeye ilişkin değerlendirme yapılabileceğini, ek rapor taleplerinin gerekçesiz reddedildiğini, mahkemece tazminatın davacılara taksiminin neye göre yapıldığının da anlaşılamadığını belirterek kararın kaldırılmasını istemiştir.

C. Gerekçe ve Sonuç

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davacı tarafça dava açılmadan önce 2017/77 D.

İş sayılı dosyasında 29.05.2017 tarihinde tespit işlemi yaptırıldığı, yapılan bu tespit işlemi ile davalının marka tecavüzünün sübuta erdiği, huzurdaki davanın ise 28.08.2017 tarihinde açıldığı, buna göre davalının markaya tecavüz fillerinin yaklaşık 3 aylık bir süreyi kapsadığı, davacı tarafça davalının daha önceki tarihlerde dava konusu markaya tecavüz eylemi bulunduğunun ispat edilemediği, buna rağmen mahkemece 2014, 2015, 2016 ve 2017 yılının tamamı bakımından hesaplama yapan bilirkişi raporunda tespit edilen miktarda maddi tazminata hükmedilmesinin isabetsiz olduğu, hesaplamada esas alınan %20 oranının ise fazla olmadığı,

davacının ancak 8.283,82 TL tutarında maddi tazminat isteyebileceği gerekçesiyle davalı vekilinin istinaf talebinin kısmen kabul kısmen reddine, yerel mahkeme kararının kaldırılmasına, davanın kısmen kabulüne, davalının davacılara ait "..." esas unsurlu markalardan doğan haklarına tecavüzünün tespitine, durdurulmasına, önlenmesine ve sonuçlarının ortadan kaldırılmasına, bu kapsamda daha önce tedbiren el konulan poşet, kartvizit, tabela ve tanıtım evraklarının karar kesinleştiğinde imhasına, tecavüz oluşturan kullanımın yasaklanmasına, davacı ...

Züccaciye Ticaret ve Sanayi A.Ş.için 8.283,28 TL, davacı ... Home Collection Sanayi ve Ticaret A.Ş.için 250,00 TL maddi tazminatın dava tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan alınıp davacılara verilmesine, davacı ... Züccaciye Ticaret ve Sanayi A.Ş.nin manevi tazminat talebinin kısmen kabulü ile. 4.000,00 TL manevi tazminatın dava tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan alınıp davacıya verilmesine, davacı ...

Home Collection Sanayi ve Ticaret A.Ş.nin manevi tazminat talebinin kabulü ile. 500,00 TL manevi tazminatın dava tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan alınıp davacıya verilmesine, davalı şirketin ticaret unvanından ... ibaresinin sicilden terkini talebinin reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde taraf vekilleri temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

1.Davacılar vekili temyiz dilekçesinde özetle; kararın eksik incelemeye dayalı olduğunu, bilirkişi raporunda davalının 2014'ten bu yana ... ibaresini fatura anteti gibi unsurlarda markasal olarak kullandığının tespit edildiğini, davalının ticari defterlerinden de bu durumun anlaşıldığını belirterek kararın bozulmasını istemiştir.

2.Davalı vekili temyiz dilekçesinde özetle; müvekkilinin 1995 yılında kurulduğunu, ticaret unvanında geçen ... ibaresini kullanmasının davacı markasına tecavüz teşkil etmeyeceğini, ticaret unvanının tekinini de talep edemeyeceğini, müvekkilinin kendi markası ile hizmet verdiğini, sahte ürün de satmadığını, davacıların maddi yada manevi bir zararının bulunmadığını, markanın kâr marjına etkisinin %20 olduğu değerlendirmesinin da hatalı olduğunu, ticari defterlerindeki kayıtların beş şubenin toplam işlemleri olduğunu, tek şubeye ilişkin değerlendirme yapılabileceğini, ek rapor taleplerinin gerekçesiz reddedildiğini, mahkemece tazminatın davacılara taksiminin neye göre yapıldığının da anlaşılamadığını belirterek kararın bozulmasını istemiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Dava, markaya tecavüzün tespiti, durdurulması, önlenmesi, maddi ve manevi tazminat ile davalının ticaret unvanının terkini taleplerine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk 6769 sayılı Kanun'un 7 ve 29 uncu maddesi, 151 inci maddesinin ikinci fıkrasının (b) bendi.

3. Değerlendirme 1. Tarafların iddia, savunma ve dayandıkları belgelere, uyuşmazlığın hukuki nitelendirilmesi ile uygulanması gereken hukuk kurallarına, dava şartlarına, yargılamaya hâkim olan ilkelere, ispat kurallarına ve temyiz olunan kararda belirtilen gerekçelere göre davalı vekilinin temyiz itirazları yerinde görülmemiştir.

2. Davacılar vekilinin temyiz itirazlarına gelince. Bölge Adliye Mahkemesince davalının marka tecavüz eylemlerinin yapılan tespit işlemi ile ortaya konulduğu, daha önceki tarihlerde tecavüz eylemlerinde bulunduğunun ispat edilemediği gerekçesiyle davacıların tazminat taleplerini yaklaşık 3 aylık süre ile sınırlandırılmış ve maddi tazminat miktarı da buna göre takdir edilmiştir.

Ancak dosya kapsamında bulunan 05.07.2019 tarihli bilirkişi raporunda tespit edildiği üzere, davalı dava tarihinden önceki dönemlerde de "..." ibaresini faturalar üzerinde ön plana çıkararak markasal olarak kullanmıştır.

Bu durumda, davalının markaya tecavüz yaratan eylemlerinin ve haksız markasal kullanımlarının 2014-2015-2016-2017 yıllarında da sürdüğü gözetilerek tazminat hesabının buna göre yapılması gerekirken, hatalı değerlendirmeler ile eksik hesaplamaya dayalı tazminat takdiri doğru görülmemiş, kararın davacılar yararına bozulması gerekmiştir.

VI. KARAR

Açıklanan sebeplerle; 1. Davalı vekilin tüm temyiz itirazlarının REDDİNE,

2. Temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının BOZULMASINA,

Peşin alınan temyiz karar harcının istekleri halinde davacılara iadesine,

Aşağıda yazılı temyiz giderinin temyiz eden davalıya yükletilmesine, Dosyanın kararı veren Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,