Yargıtay 11. Hukuk Dairesi E.2022/6771 K.2023/145

Taraflar arasındaki ortak olmadığının tespiti ve ödenen hisse bedellerinin iadesi talepli davada yapılan yargılama sonunda Mahkemece davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

İlk Derece Mahkemesi kararı, Yargıtayca duruşma istemli olarak davacılar vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildi. Duruşma için belirlenen 10.01.2023 günü hazır bulunan davacılar vekili Av. ... dinlenildikten sonra duruşmalı işlerin yoğunluğu ve süre darlığından ötürü işin incelenerek karara bağlanması ileriye bırakıldı. Tetkik hakimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip, gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacılar vekili dava dilekçesinde; davalıların her istendiği an geri ödeneceği ve yatırılan paralar karşılığı yüksek faiz verileceği garantisiyle binlerce kişiden para topladıklarını, bu kapsamda müvekkillerinin murisi ...'den de hisse senedi devir ve kabul sözleşmesi başlıklı belge karşılığında para alındığını; ancak müvekkillerince istenilmesine rağmen alınan paranın geri ödenmediğini, davalıların eylemlerinin hukuki dayanağının bulunmadığını, 6762 sayılı Türk Ticaret Kanunu'nun (6762 sayılı Kanun) 336 ncı maddesi uyarınca davalı ...'ın da ortaya çıkan zarardan sorumlu olduğunu ileri sürerek,

geçerli bir ortaklık ilişkisinin bulunmadığının tespitine, kurulan yatırım ilişkisinin hükümsüzlüğüne, 38.219,00 euro karşılığı 90.735,72 TL'nin faiziyle birlikte tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.

II. CEVAP

Davalılar vekili cevap dilekçesinde; davacıların murisinin müvekkili şirketin ortağı olduğunu,6762 sayılı Kanun'un 329 uncu ve 405 inci maddeleri gereğince anonim şirket ortaklarının sermaye olarak şirkete verdiklerini geri isteyemeyeceklerini, müvekkili şirketin tasfiye halinde olmadığını, zamanaşımı süresinin dolduğunu savunarak davanın reddini istemiştir.

III. MAHKEME KARARLARI, BOZMA VE BOZMADAN SONRAKİ YARGILAMA SÜRECİ

A. Mahkeme Kararı

Mahkemenin 21.03.2019 tarih, 2017/162 E. ve 2019/132 K. sayılı kararı ile taraflar arasında sahih bir ortaklık ilişkisinin kurulmadığı, davalı şirketin ve yetkililerinin, primli pay senedi çıkarma yetkisi olmaksızın, nominal değerin üzerindeki bedel üzerinden "Hisse Senedi Talep Formu" ve "Hisse Devir Kabul Sözleşmesi" adlı belgeler ile yüksek kar vaadi ve istenildiği zaman para iadesi vaadi ile şeklen ortak görünen gerçek kişilerin iradesini fesada uğratma yönündeki haksız eylemleri sabit ise de haksız eylemin muhatabının davacı olmaması hasebiyle illiyet bağının kopmuş olduğu gerekçesiyle davanın kısmen kabulüne, taraflar arasında ortaklık ilişkisinin kurulmadığının tespitine, davacının alacak talepleri yönünden davanın reddine karar verilmiş taraf vekillerince temyiz edilmiştir.

B. Bozma Kararı

Dairemizin 27.10.2020 tarih, 2019/3373 E. ve 2020/4509 K. sayılı kararı ile mahkemece taraf iddia ve savunmalarının Sermaye Piyasası Kanunu'nun 16 ncı maddesindeki yasal düzenleme kapsamında değerlendirilerek sonucuna göre bir karar verilmesi gerektiğine işaret edilerek karar re'sen bozulmuş, bozma sebep ve şekline göre taraf vekillerinin temyiz itirazları incelenmemiştir.

C. Mahkemece Bozmaya Uyularak Verilen Karar

Mahkemenin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile taraflar arasında sahih bir ortaklık ilişkisinin kurulmadığı, davalı şirketin ve yetkililerinin, primli pay senedi çıkarma yetkisi olmaksızın, nominal değerin üzerindeki bedel üzerinden Hisse Senedi Talep Formu ve Hisse Devir Kabul Sözleşmesi adlı belgeler ile yüksek kâr vaadi ve istenildiği zaman para iadesi vaadi ile şeklen ortak görünen gerçek kişilerin iradesini fesada uğratma yönündeki haksız eylemleri sabit ise de haksız eylemin muhatabının davacı olmaması hasebiyle illiyet bağının kopmuş olduğu gerekçesiyle davanın kısmen kabulüne, taraflar arasında ortaklık ilişkisinin kurulmadığının tespitine, davacının alacak talepleri yönünden davanın reddine karar verilmiştir.

IV. TEMYİZ

A.Temyiz Yoluna Başvuranlar Mahkemenin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içerisinde davacılar vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Davacılar vekili temyiz dilekçesinde özetle; taraflar arasında gerçek anlamda bir hisse senedi satımının söz konusu olmadığını, davalılarca doldurulan belgelerde yazılı tutardan davalıların sorumlu olduğunu bildirerek kararın bozulmasını istemiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Uyuşmazlık, davalı ile geçerli şekilde ortaklık ilişkisinin kurulmadığı için bu amaçla verilen paranın tahsili istemine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu'nun 49 uncu ve devamı maddeleri, 818 sayılı Borçlar Kanunu'nun 41 inci, 55 inci ve 60 ıncı maddeleri ile 6762 sayılı Kanun’un 321 inci ve 336 ncı maddeleri.

3. Değerlendirme

Dava, davalı ile geçerli şekilde ortaklık ilişkisinin kurulmadığı için bu amaçla verilen paranın tahsili istemine ilişkin olup Mahkemece, davacıların şirket ortağı olmadığının tespitine karar verilmekle birlikte, haksız eylemin muhatabının davacılar olmadığı, illiyet bağının kopmuş olduğu gerekçesiyle alacak talebinin reddine karar verilmiştir.

Ancak Dairemizin emsal kararları da gözetildiğinde, davalı şirketin ve yetkililerinin haksız eylemleri ile birçok gerçek kişiyi zarara uğrattığı, primli pay senedi çıkarma yetkisi olmaksızın, nominal değerin üzerindeki bedel üzerinden düzenlenen hisse devir sözleşmeleri ile yüksek kâr vaadi ve istenildiği zaman para iadesi vaadi ile gerçek kişilerin iradesini fesada uğrattığı, taraflar arasında sahih bir ortaklık ilişkisinin kurulmadığı,

hisse devir sözleşmesi ile hisselerin davalılardan değil de üçüncü kişilerden iktisap edilmiş olmasının da davalıların haksız eylemleri nedeniyle sorumluluğunu ortadan kaldırmayacağı gözetilerek davacıların alacak taleplerinin de kabulüne karar verilmesi gerekirken reddine karar verilmesi doğru olmamış, bozmayı gerektirmiştir.

V. KARAR

Açıklanan sebeplerle; Mahkeme kararının BOZULMASINA,

Takdir olunan 8.400,00 TL duruşma vekâlet ücretinin davalılardan alınarak davacılara verilmesine,

Peşin alınan temyiz karar harcının istekleri halinde ilgililere iadesine,

Dosyanın Mahkemesine gönderilmesine,