Yargıtay 11. Hukuk Dairesi E.2022/7127 K.2024/2786

Taraflar arasındaki marka ile ilgili Kurum kararının iptali davasından dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince davanın reddine karar verilmiştir.

Kararın davacı vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince başvurunun esastan reddine karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davacı vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde.

2008 yılında kurulan müvekkili firmanın alkolsüz içecek üretim ve satışı konusunda faaliyet gösterdiğini, müvekkilinin 32. sınıfta yer alan emtialar bakımından gerçekleştirdiği “WINGS” ibareli 2016/39461 sayılı markasına davalı şirket tarafından 2011/56091 sayılı “GIVES YOU WINGS” ve 2012/23830 sayılı “KANATLANDIRIR” ibareli 32. sınıfta tescilli markalarını mesnet gösterilerek yaptığı itiraz üzerine başvurunun davalı Türk Patent ve Marka Kurumu Yeniden İnceleme ve Değerlendirme Kurulu kararı ile nihai olarak reddedildiğini, oysa taraf markaları arasında görsel, işitsel ve kavramsal açıdan benzerlik bulunmadığını,

markaların bir bütün olarak algılanması gerektiğini, müvekkilinin WINGS ibaresi bakımından gerçek hak sahibi olduğunu ve davalı firmanın itiraza mesnet gösterdiği markalarının, müvekkili markasının reddine dayanak teşkil edebilmesinin 2010/67235 sayılı müvekkili markası karşısında mümkün olmadığını, söz konusu marka bakımından 5 yıllık dava açma süresinin geçtiğini, davalı yanın uzun süre sessiz kalma yolu ile hak kaybına uğramış olduğunu ileri sürerek, 2017-M-5922 sayılı YİDK kararının iptali ile müvekkiline ait marka başvurusunun tescil işlemlerinin devamına karar verilmesini talep etmiştir.

II. CEVAP

1.Davalı vekili cevap dilekçesinde; Kurum kararının usul ve yasaya uygun olduğunu savunarak, davanı reddine karar verilmesini istemiştir.

2.Diğer davalı vekili cevap dilekçesinde, müvekkilinin “RED BULL KANATLANDIRIIIR” ibaresini ilk defa 1992 yılında Avusturya’da kullandığını, o tarihten itibaren 42 ülkede kullandığını, davacının 2010/67235 sayılı markası yanında 2014/15288, 2014/39340, 2014/41649 sayılı markaları ile 2014/03225-2 ve 2014/03724 sayılı tasarımlarının hükümsüzlüğüne karar verilmesi talebiyle dava açıldığını, dava konusu markada davacının eski tarihli markasındaki unsurların korunmadığını, taraf markalarının 556 sayılı KHK’nın 8/1-b maddesi anlamında benzer olduğunu, müvekkilinin dünya çapında bilinir hale getirdiği “KANATLANDIRIIIR” ve “GIVES YOU WINGS” sloganlarının RED BULL markalı enerji içecekleri ile özdeşleştiğini, başvurunun kötü niyetle yapıldığını savunarak davanın reddini istemiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile iddia, savunma, bilirkişi raporu ve tüm dosya kapsamından, davalının itiraza mesnet “GIVES YOU WINGS” ibareli markası ve başvurunun kapsadığı 32. sınıftaki malların tamamının benzer olduğu, bütün olarak bıraktıkları izlenim bakımından “WINGS” kelimesinin, her iki taraf markasında aynen yer aldığı,

davacının dava konusu marka başvurusunun tasarlanışı itibariyle davalının “RED BULL GIVES YOU WIIINGS” şeklindeki eylemli kullanımına/markasına gerek mavi/lacivert ambalaj rengi, gerekse de kırmızı yazı formu itibariyle oldukça yaklaştığı, dava konusu başvurunun mevcut hali ile davacının önceki tarihli markalarından uzaklaşan ve davalı kullanımına/markasına yaklaşıp onun serisi imajı taşıyan bir marka olduğu, bu koşullarda davacının önceki markasından kaynaklı müktesep hakkından bahsedilmesinin olanaksız olduğu, davacı markasının görsel kompozisyonunun markaları birbirinden yeterli düzeyde uzaklaştırıp, farklılaştırmadığı,

bu kapsamda “WINGS” ve “GIVES YOU WINGS” ibarelerinin bütünsel imaj itibariyle benzer marka işaretleri oldukları, davacının dava konusu marka başvurusu yönünden, önceki tarihli “WINGS”, “WINGS +şekil” markalarından kaynaklı müktesep hakkının bulunmadığı, gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

A. İstinaf Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. İstinaf Sebepleri

Davacı vekili istinaf dilekçesinde özetle; müktesep hak iddiası bakımından çekişme yaratabilecek bir davanın ancak gerçek hak sahipliği kavramına dayalı olarak ikame edilecek hükümsüzlük davası olacağı, oysa davalı şirketin kullanmama sebebine dayalı iptal davası açtığını, bu davanın da reddedildiğini, buna ilişkin mahkeme kararının dosyaya ibraz edilmiş olmasına rağmen dikkate alınmadığını, davanın 08.02.2012 tarihli tescilinin üzerinden 5 yıl geçtikten sonra açıldığını,

davalı firmanın yayına itirazın yeniden incelenmesi talebinde bulunduğu tarihte müvekkilinin 2010/67235 kod numaralı markası bakımından 5 yıllık dava açma süresinin geçtiğini, davanın da markaya itirazdan sonra açıldığını, bilirkişi raporunun eksik inceleme ile düzenlendiğini, müktesep hak iddiasına ilişkin koşullar incelenirken dava tarihinin değil marka başvurusu tarihinin esas alındığını, müvekkilinin marka başvurusunun davacıların marka tescilinden eski olduğunu, davalı şirket tescilden önce de uzun yıllardır kullanıldığını iddia etmişse de buna dair delil ibraz edemediğini, öncelik hakkının müvekkiline ait olduğunu,

gerekçeli kararda ambalaj rengi itibariyle davalı markasına yaklaşıldığı belirtilmişse de, davalıya ait üzerinde “WINGS” ibaresi bulunan bir ürün örneğinin sunulmadığını ileri sürerek, yerel mahkeme kararının kaldırılmasına ve davanın kabulüne karar verilmesini istemiştir.

C. Gerekçe ve Sonuç

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile dosya kapsamı, mevcut delil durumu ve ileri sürülen istinaf sebepleri dikkate alındığında mahkemenin vakıa ve hukuki değerlendirmesinde usul ve esas yönünden yasaya aykırılık bulunmadığı, davacının içecek ambalajı görseli şeklindeki markası ile davalının slogan markası arasında "WINGS" kelimesini esas unsur olarak içermelerinden kaynaklı görsel, işitsel ve anlamsal benzerlik bulunduğu ve bu benzerliğin ortalama düzeydeki tüketiciler bakımından karıştırılmaya yol açacak düzeyde olduğu,

malın hitap ettiği ortalama bilgi ve dikkate sahip tüketicilerin tamamının ya da büyük bir bölümünün karışıklık yaşaması değil, bu tüketicilerin bir kısmının karışıklık yaşama ihmali bulunmasının benzerlik ve iltibas bulunduğunun kabulü için yeterli bulunduğu, davacı standart harflerle yazılmış 2010/67235 nolu "WINGS" ibareli markasının müktesep hak oluşturduğunu ileri sürmüş ise de, Yargıtay 11. Hukuk Dairesi'nin 13.02.2020 tarih ve 2019/3438 E.-2020/1376 K. sayılı ilamında da belirtildiği üzere önceki tarihli markanın müktesep hak teşkil edebilmesinin koşullarından birinin de 3. kişiler adına tescilli markalara yanaşılmaması olduğu,

somut uyuşmazlık açısından bu şartın gerçekleşmediği gerekçesi ile davacı vekilinin istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Davacı vekili temyiz dilekçesinde özetle; istinaf dilekçesindeki sebeplerle kararın bozulmasını istemiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Dava, marka ile ilgili kurum kararının iptali, marka hükümsüzlüğü istemine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk 6769 sayılı Sınai Mülkiyet Kanunu'nun 6 ncı ve 25 nci maddesi.

3. Değerlendirme 1. 6769 sayılı Sınai Mülkiyet Kanunu'nun 6 ncı maddesinin birinci fıkrasında, tescil başvurusu yapılan bir markanın, tescil edilmiş veya önceki tarihte başvurusu yapılmış marka ile aynılığı ya da benzerliği ve kapsadığı mal veya hizmetlerin aynılığı ya da benzerliği nedeniyle, tescil edilmiş veya önceki tarihte başvurusu yapılmış marka ile halk tarafından ilişkilendirilme ihtimali de dâhil karıştırılma ihtimali varsa itiraz üzerine başvurunun reddedileceği, yine aynı Kanun'un 25 nci maddesinin birinci fıkrasında ise 5 inci veya 6 ncı maddede sayılan hâllerden birinin mevcut olması hâlinde mahkeme tarafından markanın hükümsüzlüğüne karar verileceği düzenlenmiştir.

2. Somut olayda davacının ''WINGS'' ibareli marka başvurusuna davalı tarafça ''GIVES YOU WINGS'' VE ''KANATLANDIRIR'' ibareli markalar mesnet gösterilerek itiraz edilmiş olup '' REDBULL'' ibareli kullanıma dayalı olarak herhangi bir itirazda bulunulmamıştır. Bu durumda Mahkemece sadece itiraza mesnet gösterilen markalar ile başvuru markasının karşılaştırılması gerekirken davalının ''REDBULL'' markasını fiili kullanımı nazara alınarak davacının markasının müktesep hak oluşturmadığı gerekçesi ile ret kararı verilmesi doğru olmamış, hükmün temyiz eden davacı yararına bozulması gerekmiştir.

VI. KARAR

Açıklanan sebeplerle; 1. Temyiz olunan, İlk Derece Mahkemesi kararına karşı istinaf başvurusunun esastan reddine ilişkin Bölge Adliye Mahkemesi kararının ORTADAN KALDIRILMASINA,

2. İlk Derece Mahkemesi kararının BOZULMASINA,

Peşin alınan temyiz karar harcının istek hâlinde ilgiliye iadesine,

Dosyanın kararı veren İlk Derece Mahkemesine, bozma kararının bir örneğinin kararı veren Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,