Yargıtay 11. Hukuk Dairesi E.2023/2034 K.2024/4879

Taraflar arasındaki TÜRKPATENT Yeniden İnceleme Değerlendirme Kurulu (YİDK) kararının iptali davasından dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince davanın reddine karar verilmiştir.

Kararın davacı vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince başvurunun esastan reddine karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davacı vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde; müvekkili şirketin 2000/10838, 126813, 144025 sayılı ve "pearl", "kütahya porselen inci", "inci" ibareli tanınmış markanın sahibi olduğunu, davalının bu markalar ile karıştırma ihtimali bulunacak derecede benzer nitelikteki “PEARL BY OLAM+şekil” ibaresini marka olarak tescil ettirmek üzere davalı TÜRKPATENT’e başvurduğunu, 2018/116195 kod numarasını alan başvuruya yapılan itirazın davalı Kurum tarafından reddedildiğini, müvekkilinin 1970 yılından bu yana sektörde bulunduğunu, TÜRKPATENT nezdinde onlarca marka ve tasarım tesciline sahip olduğunu,

müvekkilinin ticaretini 91/003841 kod numaralı “Kütahya porselen inci” ibareli 21. sınıfta tescilli marka, 93/005440 kod numaralı “inci” ibareli 21. sınıfta tescilli marka ve 2000/10838 kod numaralı “pearl” ibareli 11, 19 ve 21. sınıfta tescilli markalar üzerinden yürüttüğünü, dava konusu markanın 6769 sayılı Sınai Mülkiyet Kanunu'nun (6769 sayılı Kanun) 5 ve 6 ncı maddeleri gereği müvekkili tarafından ihdas edilen PEARL ve İNCİ ibareli markalar ile iltibas tehlikesi oluşturduğunu, davalı tarafın, müvekkili adına 2000 yılından beri tescilli logosuna birebir benzer marka başvurusunda bulunduğunu,

müvekkilinin markalarının hakim ve ayırt edici unsurunun “pearl” ibaresi olduğunu, müvekkili markalarında yer alan “pearl” ibaresinin seri marka niteliği taşıdığını, PEARL ibaresinin müvekkili tarafında meşhur ve maruf hale getirildiğini, dava konusu başvurunun müvekkili markalarına görsel, fonetik ve anlamsal olarak benzediğini, marka başvurusunun kötü niyetli olduğunu ileri sürerek, YİDK'in 2020-M-355 sayılı kararın iptaline, tescili halinde “PEARL BY OLAM+şekil” ibareli markanın hükümsüzlüğüne karar verilmesini talep etmiştir.

II. CEVAP

1.Davalı TÜRKPATENT vekili cevap dilekçesinde; müvekkili Kurum kararının usul ve yasaya uygun olduğunu savunarak davanın reddini istemiştir.

2.Diğer davalı vekili cevap dilekçesinde, “pearl by olam” ibareli marka tescil başvurusu gerçekleştirilirken, Olam Group'un genel markası olan “olam” markasından hareketle “by olam” ibaresinin tercih edildiğini, davacı markaları ile başvuru markası arasında görsel, sesçil ve anlamsal olarak ortalama tüketicileri iltibasa düşürecek derecede bir benzerlik bulunmadığını savunarak davanın reddini istemiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararında, başvuru kapsamında kalan çekişmeli 30. sınıftaki mallar ve hizmetlerin davacının itiraza mesnet markaları ile aynı/aynı tür/benzer olmadıkları, çekişmeli başvurunun standart karakterle yazılmış “PEARL BY OLAM+şekil” ibaresinden oluştuğu, itiraza dayanak markanın standart karakterle yazılı "pearl", "kütahya porselen inci", "inci" ibarelerinden oluştuğu, taraf markalarında yer alan ortak unsur PEARL ibaresinin İngilizce olup Türkçe’de inci anlamına geldiği,

halk nezdinde birçok yerde kullanılan PEARL ibaresi İngilizce bir kelime de olsa Türkçe karşılığının bilinebilecek düzeyde sık kullanılan bir sözcük olduğu, PEARL BY OLAM ibaresinin “OLAM’DAN İNCİ” anlamına geldiği, davalı markasında yer alan “by olam” ibaresinin PEARL ibaresine vurgu yaptığı, markanın baskın unsurunun PEARL ibaresi olduğu,

bununla birlikte davacı markalarından 2000/10838 tescil numaralı marka ile davalının başvuru markasında yer alan istiridye şekli ise bir deniz canlısı türü olup “inci”nin istiridye kabuklarının içinde oluştuğu göz önüne alındığında istiridye şekil unsurunun işbu marka görselleri yönünden “PEARL” ibaresini niteleyici şekilde yer aldığı,

davacı markası PÖRL şeklinde telaffuz edilirken davalı marka başvurusunun PÖRL BAY O-LAM” şeklinde telaffuz edileceği, davacının markasının en üstünde karakteristik bir yazı stili ile "Kütahya Porselen" ibaresinin yer aldığı hemen altında tabak figürü ile tabak figürünün yanında yer alan İNCİ ibaresi ve düz tabak ibaresinin konumlandırıldığı, 144025 tescil numaralı markası yönünden ise düz zemin üzerine siyah harflerle yazılı küçük harflerle “inci” ve büyük harflerle “PORSELEN” ibaresi yer aldığı, davacının tescilinin bulunduğu 21. sınıf ürünler yönünden inci ibaresinin ham madde olabilme özelliği de taşıdığı,

zira tabak, fincan, kâse gibi ürünler inci tozundan da üretildiği, bu yönüyle tüketici algısında davacının tescilli olduğu sınıflar bazında malların inci tozundan yapıldığına yönelik bir izlenim uyandıracağı, PEARL ve inci ibareleri, ürüne vurgu yapan “sedefli, inci renginde, inci parlaklığında” olma durumuna ilişkin tüketici nezdinde bir algı yaratabileceği, TÜRKPATENT nezdinde “pearl” ibareli markalara ilişkin farklı sınıflarda ve taraf markalarında yer alan sınıflarda kullanılmak üzere “PEARL” esas unsurunu içeren birden çok markanın olduğu,

keza istiridye şekil unsuru ile birlikte PEARL ibaresini içeren 21. sınıfta ve farklı mal/hizmet sınıflarında tescilli markaların olduğu, iltibas ya da karıştırma riskinin varlığı için, tescil kapsamındaki mal/hizmetlerin aynı ya da benzer ve aynı zamanda başvuru ve markanın (işaretlerin) karıştırma ihtimali bulunacak derecede aynı ya da benzer olması gerektiği, somut davada taraf markaları görsel, işitsel ve anlamsal yönden her ne kadar aralarında kısmen benzerlik bulunsa da benzerlik şartının diğer unsuru olan mal ve hizmetlerin benzer ya da aynı olması şartı sağlanamadığı,

davalı şirketin başvurusu ile davacı şirketin markaları arasında karıştırılma ihtimali bulunmadığı, davalının başvurusunun, davacı markaları açısından tanınmışlık düzeyi nedeniyle haksız bir yararın sağlanabileceği, markanın itibarına zarar verebileceği kanaatine varılamadığı, dosya içeriği itibari ile 6769 sayılı Kanun'un 6 ncı maddesinin beşinci fıkrasında yer alan koşulların oluşmadığı, taraf markalarının benzer olmaması ve 6769 sayılı Kanun'un 6 ncı maddesinin birinci fıkrası anlamında iltibas tehlikesinin olmaması nedeniyle hükümsüzlük şartlarının oluşmadığı,

davalı şirketin başvurusunun kötü niyetli olduğuna ilişkin somut verilerin dosya kapsamında bulunmadığı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

A. İstinaf Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. İstinaf Sebepleri

Davacı vekili istinaf dilekçesinde özetle; hem davalı şirketin hem de müvekkilinin mallarının aynı marketlerde biri züccaciye biri yiyecek-içecek reyonunda aralarında bazen birkaç metre bazen bir kaç adım mesafe ile sergilenirken “hızlı karar verme sürecine konu olabilecek, günlük alışverişlerin gerçekleştirildiği alanlarda satışa konu olabilen gıda ürünleri” ile züccaciye ürünlerinin aynı markayı taşıdığı ve fakat farklı işletmelere ait olduğu hususlarının kimsenin aklına gelmeyeceğini,

davalı tarafın yalnızca müvekkili seri markalarına benzer marka müracaatı gerçekleştirmek ile kalmayıp bir de işbu müracaat ile müvekkil firma adına 2000 senesinden beri tescilli logoya da birebir benzer marka müracaatı gerçekleştirdiğini, müvekkili firmanın mesnet markalarının hakim ve ayırt edici unsurunun “pearl” ibaresi olduğunu, müvekkil firmanın ihtiva ettiği “pearl” ibaresinin “seri markası” bulunduğunu, davalı firmanın tescil müracaatına konu edilen bu markanın müvekkil firmanın 25 seneyi aşkın süredir tescilli markası olduğunu, iltibasa yol açacağını, davalı Şirketin başvurusunun kötü niyetli olduğunu,

bilirkişi raporunun eksik incelemeyle tanzim edildiğini ileri sürerek İlk Derece Mahkemesi kararının kaldırılmasını istemiştir.

C. Gerekçe ve Sonuç

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararında, her ne kadar taraf marka işaretleri arasında benzerlik mevcut ise de dava konusu başvurunun kapsamında yer alan 30. sınıf mallarla aynı ya da benzer mal ve hizmetlerin, davacının itirazına mesnet markaların kapsamlarında yer almadıkları, emtia benzerliğine ilişkin koşul gerçekleşmediğinden, 6769 sayılı Kanun'un 6 ncı maddesinin birinci fıkrası koşullarının somut olayda bulunmadığı, dosya kapsamı ile davacı markalarının tanınmış olduklarının ispat edilemediği, dava konusu başvurunun kötü niyetli olmadığı gerekçesiyle davacı vekilinin istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Davacı vekili temyiz dilekçesinde özetle; istinaf aşamasındaki itirazlarını yineleyerek Bölge Adliye Mahkemesi kararının bozulmasını istemiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Dava, davalı marka başvurusuna davacı şirket tarafından yapılan itirazın reddine dair YİDK kararının iptali talebine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk 1..6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun (6100 sayılı Kanun) 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri.

2. 6769 sayılı Kanun'un 6 ncı maddesinin birinci ve beşinci fıkraları.

3. Değerlendirme 1.Bölge adliye mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Kanun’un 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

2. Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup davacı vekilince temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VI. KARAR

Açıklanan sebeplerle; Temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Kanun’un 370 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca ONANMASINA,

Aşağıda yazılı temyiz giderinin temyiz edene yükletilmesine,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,