Yargıtay 11. Hukuk Dairesi E.2023/3314 K.2024/5791

Taraflar arasındaki Türk Patent ve Marka Kurumu (TÜRKPATENT) Yeniden İnceleme ve Değerlendirme Kurulu (YİDK) kararının iptali ve tasarım hükümsüzlüğü davasından dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

Kararın taraf vekilleri tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince davacı vekilinin istinaf başvurusunun esastan reddine, davalılar vekillerinin istinaf başvurularının kısmen kabulü ile yeniden esas hakkında hüküm kurulmak suretiyle davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı taraf vekilleri tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde; müvekkilinin ozel/00979 sayılı “Sütaş” ve 2009/01617 numaralı “süzme” markasının sahibi olduğunu, davalı şirketin 2016/74202 nolu “...

Süzme” ibareli marka başvurusuna, müvekkilinin “süzme” ibareli markalarına dayanarak yaptıkları itirazın, YİDK'nın 2017-M-11238 sayılı kararı ile reddedildiğini, oysa dava konusu marka başvurusunun, müvekkili firmanın "SÜTAŞ" markasına dayanan “süzme” ibareli seri ve 2005/59223 sayılı “süzme” ibareli markası ile benzer olduğunu, dava konusu markanın müvekkilinin markasının ayırt edici karakterini zedeleyeceğini ve markanın tanınmışlığından haksız yarar sağlayacağını,

davalı tarafın işbu markayı tescil ettirmekte kötüniyetli olduğunu ileri sürerek YİDK kararının iptalini ve diğer davalı markasının hükümsüzlüğüne karar verilmesini talep etmiştir.

II. CEVAP

1. Davalı TÜRKPATENT vekili cevap dilekçesinde; müvekkili Kurum kararının usul ve yasaya uygun olduğunu savunarak, davanın reddini istemiştir.

2. Davalı şirket vekili cevap dilekçesinde; tarafların markaları arasında görsel, işitsel ve anlamsal düzeyde, ilişkilendirme ihtimali de dahil olmak üzere karıştırılmaya yol açacak derecede benzerlik bulunmadığını, dava konusu 2016/74202 başvuru numaralı “...” ibareli markanın esas unsurunun “...” ve “seven7” ibareleri olduğunu, davacı tarafın markasının asıl olarak “Sütaş” ibaresinden oluştuğunu, “süzme” ibaresinin cins, vasıf bildiren bir ibare olması nedeniyle tek başına marka olma değerinin bulunmadığını savunarak, davanın reddini istemiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararıyla.

“SÜZME” ibaresinin 29. sınıfta yer alan “süt ve süt ürünleri (tereyağı dahil) içerisindeki peynir ve yoğurt ürünleri” emtiaları için bir üretim yöntemi bulunduğu, genel anlamda bu ürünler yönü ile ayırt ediciliği zayıf bir kelime olduğu, davalıya ait dava konusu 2016/74202 sayılı marka içerisindeki “süzme” ibaresinin, “süt ve süt ürünleri (tereyağı dahil) içerisindeki peynir ve yoğurt ürünleri” emtiaları bakımından markasal nitelik gösterir mahiyette kullanılmadığı, “süt ve süt ürünleri (tereyağı dahil) içerisindeki peynir ve yoğurt ürünleri” emtiaları bakımından YİDK kararının yerinde olduğu,

29. sınıfta yer alan ve "süzme" ibaresinin tasviri nitelikte olmadığı “kuru bakliyat. hazır çorbalar, bulyonlar. zeytin, zeytin ezmeleri. peynir ve yoğurt haricindeki süt ve süt ürünleri (tereyağı dahil). Yenilebilir bitkisel yağlar. Kurutulmuş, konservelenmiş, dondurulmuş, pişirilmiş, tütsülenmiş, salamura edilmiş her türlü meyve ve sebzeler, salçalar. Kuru yemişler. Fındık ve fıstık ezmeleri, tahin. Yumurtalar, yumurta tozları.

Patates cipsler” emtiaları yönünden ise markalar arasında iltibas ihtimalinin mevcut olduğu, davacının tanınmışlık iddiasının “süt ve süt ürünleri (tereyağı dahil) içerisindeki peynir ve yoğurt ürünleri” bakımından 556 sayılı Markaların Korunması Hakkında Kanun Hükmünde Kararname’nin (556 sayılı KHK) 8 inci maddesinin birinci fıkrasının (b) bendi yönünden benzer olduğundan, aynı kanunun 8 inci maddesinin dördüncü fıkrasının uygulama koşullarının oluşmadığı,

davalının başvurusunun kötüniyetli olduğuna ilişkin dosya kapsamında yeterli delilin bulunmadığı gerekçesiyle davanın kısmen kabulü ile YİDK'nın 2017-M-11238 sayılı kararının 29. sınıfta "kuru bakliyat hazır çorbalar bulyonlar zeytin zeytin ezmeleri peynir ve yoğurt hariçindeki süt ve süt ürünleri (tereyağ dahil) yenilebilir bitkisel yağlar kurutulmuş konservelenmiş dondurulmuş pişirilmiş tütsülenmiş salamura edilmiş her türlü meyve ve sebzeler salçalar kuru yemişler fındık ve fıstık ezmeleri tahin yumurtalar yumurta tozları patates cipsleri" emtiaları yönünden kısmen iptaline, 2016/74202 sayılı "...

Süzme" ibareli markanın, tescilli olduğu 29. sınıfta "kuru bakliyat hazır çorbalar bulyonlar zeytin zeytin ezmeleri peynir ve yoğurt haricindeki süt ve süt ürünleri (tereyağ dahil) yenilebilir bitkisel yağlar kurutulmuş konservelenmiş dondurulmuş pişirilmiş tütsülenmiş salamura edilmiş her türlü meyve ve sebzeler salçalar kuru yemişler fındık ve fıstık ezmeleri tahin yumurtalar yumurta tozları patates cipsleri" emtiaları yönünden kısmen hükümsüzlüğüne ve sicilden terkinine, fazlaya dair talebin reddine karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

A. İstinaf Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin kararına karşı süresi içinde taraf vekilleri istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. İstinaf Sebepleri

1.Davacı vekili istinaf dilekçesinde özetle; “SÜZME” ibaresinin ne bir peynir çeşidi ne de peynir üretiminde kullanılan bir tekniğin adı olduğunu, müvekkilinin kullandığı ve farklı bir üretim teknolojisi ve yöntemi ile elde ettiği peynir ürününün adı bulunduğunu, davanın reddine konu emtia bakımından tanımlayıcı bulunmadığını, dolayısıyla dava konusu marka başvurusunun, müvekkilinin aynı esas unsurlu seri markaları ile iltibasa neden olacağını ileri sürerek, yerel mahkemenin kararının istinaf incelemesi yapılarak kaldırılmasını ve davanın kabulüne karar verilmesini istemiştir.

2.Davalı TÜRKPATENT vekili istinaf dilekçesinde özetle; "Süzme" ibaresinin "peynir, yoğurt, bal, çay" gibi emtiaları çağrıştıran bir ibare olduğunu, davalının başvurusundaki "Süzme" ibaresinin kullanımının, doğrudan "süzme peynir" şeklinde ve ürün adıyla birlikte olduğu da nazara alındığında, başvurunun kapsadığı tüm emtialar yönünden "Süzme" ibaresinin dışındaki unsurların asıl unsur olacağını ve tarafların markaları arasında 556 sayılı KHK'nın 8 inci maddesinin birinci fıkrasının (b) bendi anlamında benzerlik bulunmadığını ileri sürerek kararın kaldırılmasını ve davanın reddine karar verilmesini istemiştir.

3.Davalı şirket vekili istinaf dilekçesinde özetle; müvekkilinin “...” markası ile davacının işbu davaya dayanak gösterdiği “Sütaş Süzme” markaları arasında, 29. sınıfta hiçbir emita yönünden görsel, işitsel veya anlamsal düzeyde, ilişkilendirme ihtimali dahil olmak üzere karıştırmaya yol açabilecek derecede benzerlik bulunmadığını, müvekkilinin başvurusunda "..." ibaresinin markanın asli unsuru konumunda olduğunu, "Süzme" ibaresinin markanın tali bir parçasını oluşturduğunu, "süt ve süt ürünleri" emtiaları dışında “süzme” ibaresinin vasıf bildirici/düşük düzeyde ayırt edici yönünün bulunduğunu,

zira "süt ve süt ürünlerinin" çoğunlukla aynı işletmede üretilen ürünler olup, genelde aynı unsurlardan oluşan marka ile ambalajlanarak pazarlandığını, toplumda yaygın olarak bilinen bir kelimenin bir kişiye bağlanmasının zor olduğunu, markaların bir bütün olarak tescil edildiğinden, benzerlik karşılaştırmasında kelimelerin tek tek ayrılarak değerlendirme yapılmasının, marka mevzuatına açıkça aykırı bulunduğunu ileri sürerek kararın kaldırılmasını ve davanın reddine karar verilmesini istemiştir.

C. Gerekçe ve Sonuç

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararıyla. Mahkemenin vakıa ve hukuki değerlendirmesinde usul ve esas yönünden yasaya aykırılık bulunmadığı ve dava konusu başvurunun "...

Süzme" ibareli olduğu, davacının itirazına mesnet markalarının da "Süzme" asıl unsurlu bulunduğu, dolayısıyla davalının başvurusunda "Süzme" ibaresinin asıl unsurlardan birisi olarak yer almasının, ibareler yönünden taraf markalarını benzer kıldığı, ancak "SÜZME" ibaresinin özellikle süt ve süt ürünlerinin üretimine ve nihai kullanıma yönelik içerik ve yöntemi gösterdiğinin, Mahkemece görüşüne başvurulan gıda mühendisi bilirkişi tarafından sunulan ayrık raporda açıklandığı, Yargıtay 11. Hukuk Dairesinin emsal kararlarının da aynı yönde olduğu,

dolayısıyla "Süzme" ibarenin "süt ve süt ürünleri (tereyağı dahil)" malları yönünden herkesin kullanımına açık bulunduğu, anılan mallarda ayırt ediciliği olmayan bu ibarenin, başka bazı sözcük ve şekillerle birlikte tescil edilebileceği, bu durumda somut uyuşmazlıkta da anılan ürünler yönünden taraf markaları arasında 556 sayılı KHK'nın 8 inci maddesinin birinci fıkrasının (b) bendi anlamında ortalama alıcıları iltibasa düşürecek düzeyde bir benzerliğin bulunmadığı, buna karşılık yukarıda belirtilen ürünler haricinde kalan ürünler yönünden "SÜZME" ibaresinin tanımlayıcı nitelik taşımadığı, soyut ve somut ayırt ediciliğinin bulunduğu,

buna bağlı olarak yukarıda belirtilen ürünler dışında kalan ürünler yönünden taraf markaları arasında iltibas tehlikesinin mevcut olduğu gerekçesiyle davacı vekilinin istinaf başvurusunun reddine, davalı TÜRKPATENT vekili ile davalı ... Süt Ürünleri Hayvancılık Gıda San. ve Tic. Ltd.

Şti. vekilinin aşağıdaki bent kapsamı dışında kalan ve yerinde görülmeyen diğer istinaf itirazlarının reddine, marka başvurularının TÜRKPATENT tarafından Uluslararası Nice Protokolü’ne göre hazırlanan ve açıklanan mal ve hizmet sınıfları yönünden tescil edilebilip hükümsüz kılınabileceği, bu kurala aykırı şekilde “süt ve süt ürünleri (tereyağı dahil)” mallarını kapsayan marka başvurusu bakımından, sadece “peynir ve yoğurt” yönünden hükümsüzlüğüne dair, yazım şekli itibariyle de infazda tereddüt yaratacak şekilde YİDK kararının iptaline karar verilmesinin doğru olmadığı,

dolayısıyla Dairece de davalılar vekillerinin bu yöne ilişkin istinaf itirazlarının kabulü ile 29. sınıf "süt ve süt ürünleri (tereyağı dahil)" ürünleri için "Süzme" ibaresinin vasıf bildirdiği kabul edilerek, 29. sınıf "süt ve süt ürünleri (tereyağı dahil)" ürünlerinin tamamı yönünden davanın reddine, bu mallar haricinde kalan ürünler bakımından ise "Süzme" ibaresinin vasıf bildirmediği gerekçesiyle davanın kısmen kabulüne, TÜRKPATENT YİDK'nın 02.01.2018 tarih 2017-M-11238 sayılı kararının, 29. sınıfta "kuru bakliyat, hazır çorbalar, bulyonlar, zeytin, zeytin ezmeleri, yenilebilir bitkisel yağlar,

kurutulmuş konservelenmiş dondurulmuş pişirilmiş tütsülenmiş salamura edilmiş her türlü meyve ve sebzeler, salçalar, kuru yemişler, fındık ve fıstık ezmeleri, tahin, yumurtalar, yumurta tozları, patates cipsleri" emtiaları yönünden iptaline, davalı şirket adına tescilli 2016/74202 sayılı "GÜLEK YÖRÜKSÜT SEVEN 7 SÜZME" ibareli markanın bu emtialar yönünden hükümsüzlüğüne ve sicilden terkinine, fazlaya dair talebin reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili ve davalı TÜRKPATENT vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

1.Davacı vekili temyiz dilekçesinde özetle; istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle kararın bozulmasına karar verilmesini istemiştir.

2.Davalı TÜRKPATENT vekili temyiz dilekçesinde özetle; istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle kararın bozulmasına karar verilmesini istemiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Dava, YİDK marka kararı iptali ve marka hükümsüzlüğü istemine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri, 556 sayılı KHK'nın 8 inci maddesinin birinci fıkrasının (b) bendi.

3. Değerlendirme 1.Bölge Adliye Mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Kanun’un 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

2.Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup davacı vekili ve davalı TÜRKPATENT vekilince temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VI. KARAR

Açıklanan sebeple; Temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Kanun’un 370 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca ONANMASINA,

Aşağıda yazılı temyiz giderinin temyiz edenlere ayrı ayrı yükletilmesine,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,