Yargıtay 11. Hukuk Dairesi E.2023/3677 K.2024/6016

Taraflar arasındaki Yeniden İnceleme ve Değerlendirme Kurulu (YİDK) kararının iptali, tasarım tescili davasından dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince davanın reddine karar verilmiştir.

Kararın davacı vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davacı vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde; uzun yıllardır sektörde üretim yapan müvekkilinin 21.06.2019 tarihinde 2019/03886 başvuru numarası ile TÜRKPATENT'e çoklu tasarım tescil başvurusunda bulunduğunu, 2019/03886-1, 3, 4 sıra numaralı tasarım tescillerinin davalı şirket tarafından yapılan itiraz sonucu 2019/T-1028 sayılı YİDK kararı ile iptal edildiğini, söz konusu iptal kararının hatalı ve eksik inceleme sonucunda verildiğini, zira müvekkilinin tasarımlarının yenilik ve ayırt edici nitelik şartlarını haiz olduğunu,

bu durumun davalı şirkete ait tescilli tasarımlar ile müvekkiline ait tasarımların görünüm özellikleri üzerinden yapılan kıyaslamalardan da rahatlıkla görülebildiğini, davalı adına tescilli tasarımların piyasada çok uzun yıllardır var olan tasarımlar olması nedeniyle yenilik ve ayırt edici nitelik şartlarını karşılamadığını, müvekkilinin tasarımları ile davalı adına tescil edilmiş tasarımların genel izlenim itibariyle benzer olmadığını ileri sürerek 2019/T-1028 sayılı YİDK kararının iptali ile 2019 03886-1, 3, 4 sıra sayılı tasarımların tesciline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

II. CEVAP

1.Davalı şirket vekili cevap dilekçesinde; YİDK kararı ile iptal edilen davalı tasarımlarının görünüm özelikleri ile müvekkiline ait tescilli tasarımların görünüm özelliklerinin bilgilenmiş kullanıcı üzerinde bıraktığı genel izlenimin aynı veya belirgin benzer olduğunu, seçenek özgürlüğünü açıkça gösterir ürün örnekleri dikkate alındığında davacı tarafından ileri sürülen teknik zorunluluk gibi iddiaların kabulünün mümkün bulunmadığını, müvekkili adına tescil edilen tasarımların yenilik ve ayırt edici nitelik taşıdığını savunarak davanın reddine karar verilmesini istemiştir.

2.Davalı TÜRKPATENT vekili cevap dilekçesinde; müvekkili kurum kararının usul ve yasaya uygun olduğunu savunarak davanın reddine karar verilmesini istemiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile mahkemece, iddia, savunma ve tüm dosya kapsamına göre, davacı adına kayıtlı 2019 03886-1, 3 ve 4 sıra numaralı tasarımların, davalı adına tescili edilmiş sırasıyla 2016 08863-3, 1 ve 2 sıra numaralı tasarım tescilleri ile bazı farklı görünüm özelliklerine sahip olsa da, bu farklı tasarımsal özelliklerin davacı adına kayıtlı tasarımların bahsi geçen farklı görünüm özelliklerinin iki tasarımın bilgilenmiş kullanıcı üzerinde bıraktığı genel izlenimi değiştirmeye yetmediği, tasarımların genel formlarının büyük ölçüde benzerlik içerdiği,

davalı tasarım tescilinin davacıya ait tasarımlardan daha önce kamuya sunulduğu dikkate alındığında 2019 03886-1, 3 ve 4 sıra sayılı tasarımların ayırt edici nitelikten yoksun olduğu, ayrıca davacının, davalıya ait tescilli tasarımların koruma şartlarını taşımadığı yönündeki iddialarının huzurdaki davanın konusu olmadığı, ilgili iddiaların tescilli tasarımların hükümsüzlüğüne dair açılacak davada ileri sürülebileceği gerekçesi ile davanın reddine karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

A. İstinaf Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. İstinaf Sebepleri

Davacı vekili istinaf dilekçesinde özetle; hükme esas alınan bilirkişi raporuna karşı itirazların değerlendirilmeksizin karar verildiğini, hükme de esas teşkil eden bilirkişi raporunda genel ve varsayıma dayanan tespitlere dayanıldığını, müvekkili şirkete ait tasarımların farklı bir tasarım olup, yeni, ayırt edici ve özgün niteliğe sahip bulunduğunu, dava konusu müvekkili şirket tasarımlarının farklılıkların açık olduğunu, usul ve yasa, yerleşik Yargıtay içtihatlarında bahsi geçen "aynı ve benzer olma, karıştırılma ve ilişkilendirilme" durumunun olabilmesi için ürünlerin aynı/benzer olması,

ortalama düzeydeki tüketiciler nezdinde karıştırılma tehlikesi ve karıştırılma tehlikesinin de başvurusu yapılmış ürün ile ilişkili olduğu ihtimalini kapsaması gerektiğini, üzere davaya konu ürünlerin en boyut ve tasarım çizgileri açısından tamamen birbirinden farklı olduğunu, tasarımların kendi içinde bütünüyle farklılık oluşturduğunu, bilgilenmiş kullanıcı üzerinde yarattığı genel izlenimde belirgin farklılıklar bulunduğunu, bu sebeple ürünlerin farklı algılandığını, tasarım hakkına tecavüz edilmediğini, bu tasarımlarda seçenek özgürlüğünün bulunmadığını, davalı tarafın tasarımının tescili usul ve yasaya aykırı olduğunu,

davalı tarafın tescil ettirmiş olduğu ürünün, yenilik ve ayırt edici vasıflara sahip olmadığını ileri sürerek İlk Derece Mahkemesi kararının kaldırılmasını, davanın kabulüne karar verilmesini istemiştir.

C. Gerekçe ve Sonuç

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile mahkemenin vakıa ve hukuki değerlendirmesinde usul ve esas yönünden yasaya aykırılık bulunmadığı, dosya kapsamında bulunan ve hüküm kurmaya elverişli olduğu değerlendirilen bilirkişi raporunda, tasarımlar arasındaki farklılıkların iki tasarımın bilgilenmiş kullanıcı üzerinde bıraktığı genel izlenimi değiştirmeye yetmediğinin, tarafların tasarımlarının genel formlarının büyük ölçüde benzerlik içerdiğinin, davalı tasarım tescilinin davacıya ait tasarımlardan daha önce kamuya sunulduğu dikkate alındığında 2019 03886-1,

3 ve 4 sıra sayılı tasarımların ayırt edici nitelikten yoksun olduğunun belirlendiği, bilirkişi raporunun hükme esas alınmasında bir isabetsizlik bulunmadığı, davalıya ait tescilli tasarımların koruma şartlarını taşımadığı yönündeki iddiaların iş bu davanın konusunu oluşturmadığı gerekçesiyle, davacı vekilinin istinaf başvurusunun esas yönünden reddine karar verilmiştir.

V.TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Davacı vekili temyiz dilekçesinde özetle; istinaf sebepleriyle temyiz başvurusunda bulunmuştur.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Uyuşmazlık, tasarım YİDK kararının iptali ile tescil istemine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk 6100 sayılı Kanun’un 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri.

3. Değerlendirme 1.Bölge adliye mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Kanun’un 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

2.Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup davacı vekilince temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VI. KARAR

Açıklanan sebeplerle; Temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Kanun’un 370 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca ONANMASINA,

Aşağıda yazılı temyiz giderinin temyiz edene yükletilmesine,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,