Yargıtay 11. Hukuk Dairesi E.2023/3750 K.2024/1214

Taraflar arasındaki tazminat davasının bozma ilamına uyularak yapılan yargılama sonucunda Mahkemece davanın kabulüne karar verilmiştir.

Mahkeme kararı, davalılar vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde; müvekkili ile davalıya ait olan Axe Bilgisayar Adi Ortaklığı arasında 01.02.2010 tarihi ile fatura bayilik sözleşmesi başlıklı protokol imzalandığını, bu protokol ile davalıların davacıya bayilik sözleşmesi yapmayı ve sözleşmede belirtilen yükümlülükleri yerine getirmeyi kabul ve taahhüt ettiklerini, ayrıca davalılar tarafından davacıya gönderilen Axe Online Fatura Tahsilat Merkezi kullanım hakkı sertifikasında bu sözleşmenin Axe full paket niteliğinde olduğunu, davalıların sisteme yatırılan faturaları zamanında sisteme işlemediğinden müşterilerin aboneliklerinin borçtan dolayı kesintiye uğradığını,

bu sebeple davacının müşterileri ile sorunlar yaşadığını, çevrede güven kaybına uğradığını, davalıların online işlem yapma taahhüdünde bulunmasına rağmen uzun bir süre davacı tarafından bu işlemin manüel olarak yapıldığını, protokol gereğince yapılabilecek işlemler protokolde yazılı olmasına rağmen sayılan işlemleri hiçbir zaman davacının kullanamadığını, sisteme giriş dahi yapamadığını, yaşanan olaylar üzerine 21.04.2010 tarihinde ihtarname ile davalının sözleşmeden kaynaklanan yükümlülerini yerine getirmesinin istenildiği ancak sözleşme ile davalıların üzerine düşen yükümlülükleri yerine getirmediğini,

10.06.2010 tarihinde çekilen ihtarname ile davalının bayilik protokolüne uygun davranmadığından dolayı sözleşmenin fesih edildiğini, davacının zararının giderilmediğini ileri sürerek davalılara bayilik sözleşmesi ile ödediği 10.750,00 TL'nin akdin feshi tarihinden itibaren en yüksek ticari faiz ile davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsiline,

davalının yükümlülüklerini yerine getirmemesi nedeniyle davacının elde edemediği ve yoksun kaldığı kar için fazlaya dair hakları saklı kalmak kaydıyla 1.000,00 TL'nin akdi fesih tarihinden itibaren uygulanacak ticari faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsilini talep etmiştir.

II. CEVAP

Davalılar cevap dilekçesi sunmamış; yargılama aşamasında davacının sözleşme metninin kendisinde kalan parçası üzerinde tahrifat yapmaya çalıştığını, zira firmanın Kırgaz ve Kırıkkale su abone fatura ödemelerine dair bir işlemi olmadığını, yapılmış olan alt bayilik sözleşmesinde de bunun açıkça yazılı olduğunu, davacının sözleşmede anılan faturaların sistemden yatırılmayacağını sözleşme gereği bilmesine rağmen kötü niyetli olarak sisteme giriş yaptığını ve yapmış olduğu işlemleri tekrardan iptal ettiğini, bu işlemlerin sayısının 101 adet olduğunu, yine davacının OGS trafik cezası, havale,

EFT ve KGS kredi kartı borç ödemeleri ve benzeri ödemeleri de sistemden yapamadığını belirttiğini bu durumda yine sözleşmenin 5 inci maddesinde mücbir sebepler kapsamında yapılmadığını, dolayısıyla firma olarak bir kusurlarının olmadığını, sözleşmeye göre işlem onaylandıktan sonraki yükümlülüklerin davalı tarafa geçeceğini, ancak davacının bu işlemleri takip edip davalı tarafından onaylanıp onaylanmadığını tespit etmeden işlemlerini sürdürdüğünü, davacının halen davalıya 5.900,00 TL borcunun bulunduğunu savunarak davanın reddini istemiştir.

III. MAHKEME KARARLARI, BOZMA VE BOZMADAN SONRAKİ YARGILAMA SÜRECİ

A. Mahkemece Verilen İlk Karar

Mahkemece 27.06.2016 tarih, 2014/1303 E. ve 2016/462 K. sayılı kararı ile davacının, davalı ile yaptığı sözleşme gereği aldığı sistemin kusurlu olması nedeniyle bu sistemden yararlanamadığı, bu nedenle bayilik sözleşmesini feshetmekte haklı olduğu,

yaptığı 10.000,00 TL ve aylık 750,00 TL ödemenin iadesini isteyebileceği, 10.06.2010 tarihli ihtarnamenin tebliğ tarihinden itibaren faiz talep edebileceği, haklı nedenle feshettiği sözleşme dolayısıyla uğradığı menfi zararının tahsilini de isteyebileceği, yoksun kaldığı kazancını isteyemeyeceği, 4.400,00 TL kira bedelini menfi zarar kapsamında isteyebileceği, çalıştığı süre içerisinde elde ettiği 1.750,00 TL kazancının bundan tenzili gerektiği, bu durumda ödediklerine ilaveten 2.650,00 TL menfi zarar talep edebileceği gerekçesiyle davanın kabulüne karar verilmiş, hüküm davalılar vekili tarafından temyiz edilmiştir.

B. Birinci Bozma Kararı

Yargıtay (Kapatılan) 19. Hukuk Dairesinin 01.04.2019 tarih, 2017/2584 E. ve 2019/2166 K. sayılı kararıyla ''...Dava, bayilik sözleşmesinden kaynaklanan tazminat istemine ilişkindir. Davacı, faturaların davalı işleminden dolayı iptal edildiğini iddia ederken, davalı ise bir çoğunun davacı tarafından iptal edildiğini, sözleşmenin feshinin ise haksız olduğunu savunmuş ve bilirkişi raporlarına gerekçelerini göstermek sureti ile itirazda bulunmuştur.

Hükme esas alınan bilirkişi raporu ile önceki bilirkişi raporu arasında da çelişki olduğu görülmekle mahkemece, raporlar değerlendirilerek ve davalı itirazlarını da karşılayan, konusunda uzman, üç kişilik bilirkişi heyeti oluşturularak, mahkemece Yargıtay denetimine elverişli rapor alınıp, varılacak sonuca göre karar verilmesi gerekirken eksik inceleme ile yazılı şekilde karar verilmesi bozmayı gerektirmiştir...'' gerekçesiyle bozulmuştur.

C. Mahkemece Bozmaya Uyularak Verilen Karar

Mahkemenin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davacının, davalı ile yaptığı sözleşme gereği aldığı sistemin kusurlu olması nedeniyle bu sistemden yararlanamadığı, bu nedenle bayilik sözleşmesini feshetmekte haklı olduğu,

yaptığı 10.000,00 TL ve aylık 750,00 TL ödemenin iadesini isteyebileceği, 10.05.2010 tarihli ihtarnamenin tebliğ tarihinden itibaren faiz talep edebileceği, haklı nedenle feshettiği sözleşme dolayısıyla uğradığı menfi zararının tahsilini de isteyebileceği, yoksun kaldığı kazancını isteyemeyeceği, 4.400,00 TL kira bedelini menfi zarar kapsamında isteyebileceği, çalıştığı süre içersinde elde ettiği 1.750,00 TL kazancının bundan tenzili gerektiği, bu durumda ödediklerine ilaveten 2.650,00 TL menfi zarar talep edebileceği, Bağ-kur'a ödenen prim tutarının tazminat kapsamında değerlendirilemeyeceği,

sözleşme davacı tarafından feshedildiğinden sözleşmeyi fesheden davacının verdiği dışında müspet zarar kavramı içinde yer alan yoksun kalınan kazancını talep edemeyeceği, davalının, davacı uhdesindeki malzemeleri için yargılama sırasında bir talebi bulunmadığından bu hususta her zaman istihkak ve/veya bedel davası açmasının mümkün olduğu gerekçesiyle davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

IV. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Mahkemenin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalılar vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Davalılar vekili temyiz dilekçesinde özetle; bilirkişi raporunun eksik ve hatalı olduğunu, davacıya, ödediği bedel karşılığında müvekkillere ait olan fatura tahsilat sistemini kullanma izni ve dosyaya sunulan faturadaki malzemelerin verildiğini, bu malzemelerin de iade edilmediğini, bir an için sözleşmemin feshi geçerli olduğu düşünülse bile faturadaki malzemeler iade edilmediğinden 10.000,00 TL'nin talep edilemeyeceğini, bilirkişi raporunda bu hususlarun dikkate alınmadığını, davacı kasıtlı olarak online olarak tahsilinde sorun olan işlemleri yapmaya çalıştığını, müvekkillere atfedilecek bir kusur olmadığını,

sözleşmenin feshinin hukuka aykırı olduğunu, fesih mahkeme tarafından hukuka uygun bulunsa bile 10.750,00 TL bedel verilen malzemeler karşılığında alındığını, malzemelerin iade edilmediğini, davacı taraf ile davalılar arasında yapılan sözleşmenin geçerli olduğunu, davacı tarafı müvekkillerden alacağı olmadığı gibi borçları bulunduğunu ileri sürerek kararın bozulmasını istemiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Dava, bayilik sözleşmesinden kaynaklanan tazminat istemine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk 818 sayılı Borçlar Kanunu'nun 19 uncu maddesi.

3. Değerlendirme Dosyadaki yazılara, mahkemece uyulan bozma kararı gereğince hüküm verilmiş olmasına ve delillerin takdirinde bir isabetsizlik bulunmamasına göre, davalılar vekilinin bütün temyiz itirazları yerinde görülmemiştir.

V. KARAR

Açıklanan sebeple; Davalılar vekilinin yerinde görülmeyen tüm temyiz itirazlarının reddi ile usul ve kanuna uygun olan kararın ONANMASINA,

Aşağıda yazılı temyiz giderinin temyiz edenlere yükletilmesine,

Dosyanın Mahkemesine gönderilmesine,