Yargıtay 11. Hukuk Dairesi E.2023/495 K.2023/7397

Taraflar arasındaki sigorta tahkim yargılaması sonunda, Sigorta Tahkim Komisyonu İtiraz Hakem Heyetince itirazın kabulüne karar verilmiştir.

İtiraz Hakem Heyeti kararı davacı vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikler yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde; davalının müvekkilini vinç operasyonları sorumluluk sigortası ile sigortaladığını, İng Leasing adına kayıtlı, Canel Tekstil İth. İhr. San. ve Tic. Ltd.

Şti.’nin (Canel Tekstil) kiraladığı kumaş baskı makinesinin müvekkilince taşındığını, emtianın forklift üzerinde iken kaza sonucu hasarlandığını, Mapfre Sigorta A.Ş.’nin Canel Tekstil’e ödeme yaptıktan sonra rücu amaçlı müvekkiline iki adet takip başlattığını, itiraz üzerine açtığı itirazın iptali davalarının birleştirilmesini müteakip birinin kısmen kabul edildiğini, bilirkişinin operatörü %50 oranında kusurlu bulduğunu, Mapfre Sigorta A.Ş.’nin koyduğu hacizlerin kaldırılması için müvekkilinin 389.118,05 TL ödeme yapmak zorunda kaldığını,

müvekkilinin sigortacısı olan davalının tüm taleplere rağmen ödeme yapmadığını ileri sürerek 389.118,05 TL’nin ödeme tarihinden itibaren işleyecek ticari reeskont faizi ile birlikte tahsilini talep etmiştir.

II. CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesinde.

Ing Finansal Kiralama A.Ş.’nin İtalya’da Robustelli S.R.L firmasından satın alıp ithal ettiği makinenin kiracı Canel Tekstil’in iş yerine taşınması esnasında hasarlandığını, İtalya’ye geri taşınıp onarıldığını, hasarda davacının ve Robustelli S.R.L’nin yetersiz ambalajlama sebebiyle %50’şer oranda kusurlu bulunduğunu, araflar arasındaki poliçe uyarınca İngiliz Mahkemelerinin yetkili olduğunu, İngiliz Hukukunun uygulanması gerektiğini, başvuranın talebinin zamanaşımına uğradığını, müvekkilinin sorumluluk sigortacısı olduğunu,

3.850 Kg. olan makinenin 8.000 Kg. kapasiteli bir forklift ile taşınması gerekirken 5.000 Kg. kapasiteli bir forkliftle taşınırken hasar gördüğünü, yeterli ambalajlamanın yapılmamasından kaynaklanan hasarların da teminat harici haller arasında sayıldığını, bu durumda poliçe şartları gereği hasarın teminat dışı kaldığını savunarak davanın reddini istemiştir.

III. UYUŞMAZLIK HAKEM HEYETİ KARARI

Sigorta Tahkim Komisyonu Uyuşmazlık Hakem Heyetinin 16.08.2022 tarihli, K-2022/209687 sayılı kararı ile poliçe kapsamına göre Türk Hukukunun uygulanacağı, poliçenin İstanbul’da düzenlendiği, yetkinin Türk Mahkemelerinde olduğu, sorumluluk sigortaları için ayrık düzenlemelere göre talebin zamanaşımına uğramadığı, forklift operatörünün %50 oranında kusurunun bulunduğu, hasarın sadece forkliftin 5 tonluk olmamasından kaynaklanmadığı, gönderenin de ambalaj kusurunun bulunduğu gerekçesiyle talebin kabulüne, 389.118,00 TL’nin 21.01.2022 tarihinden itibaren işleyecek avans faiziyle davalı ... şirketinden tahsiline karar verilmiş, bu karara davalı vekili tarafından süresi içinde itiraz edilmiştir.

IV. İTİRAZ HAKEM HEYETİ KARARI

Sigorta Tahkim Komisyonu İtiraz Hakem Heyetinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile Emtia Nakliyat Sigorta Sözleşmesi Genel Şartlarında uygulanacak hukuk ve yetkili mahkeme hususunda bir düzenleme bulunmadığı, poliçenin ... şartlarının 13.6. maddesinde sözleşmeden kaynaklanan uyuşmazlıkların İngiliz Hukukuna tabi olduğu ve münhasıran İngiliz Mahkemelerinin yetkisine girdiği hususunda yetki sözleşmesi aktedildiği, taşıyıcı firmaya gelebilecek hukuki sorumlulukların da teminat kapsamında yer aldığının belirtilmesinin yetki hükmünü bertaraf etmediği,

İngiliz Mahkemelerinin yetkili kılınmasına ilişkin klozun sözleşmede “mahkeme yetkisinden” söz edilmesi sebebiyle yetkili mahkeme huzurunda ileri sürülüp tartışılabileceği, bu hususta bir değerlendirme yapılmadığı, öte yandan Mapfre Sigorta A.Ş.’nin kendi sigortalısına ödediği hasar bedelinin rücuen tahsili için başlatılan takibe itirazın iptali davasında hasar ve kusur durumunun belirlendiği, davalının ihbar olunan sıfatıyla dosyada yer aldığı, 5684 sayılı Sigortacılık Kanunu'nun (5684 sayılı Kanun) 30 uncu maddesinin ondördüncü fıkrasında mahkemeye intikal eden uyuşmazlıklardan söz edildiği,

uyuşmazlığın taraflarının aynı olması ... bulunmadığı, bu durumda sigorta tahkimin yetkisinin olmadığı gerekçesiyle itirazın kabulüne, başvurunun usulden reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuran

Sigorta Tahkim Komisyonu İtiraz Hakem Heyetinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Davacı vekili temyiz dilekçesinde özetle.

5684 sayılı Kanun'un 30 ucu maddesi ve 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun (6100 sayılı Kanun) 6 ncı, 10 uncu, 15 ... maddeleri uyarınca sigorta tahkim komisyonunun davaya bakmakta görev ve yetkisinin bulunduğunu, sözleşmeyle yetkili kılınan mahkemenin yanında Kanunen yetkili genel ve ... diğer mahkemelerin yetkisinin devam ettiğini, İngiliz Mahkemelerini yetkili kılan, Türkçe düzenlenmeyen İngilizce poliçenin geçersiz olduğunu, poliçeye göre Türk Mahkemelerinin ve Sigorta Tahkim Komisyonu’nun yetkisinin bulunduğunu,

Mapfre Sigorta A.Ş.’nin açtığı davada ihbar olunan davalı ...Ş. hakkında bir karar verilmediğinden bu sebeple verilen yetkisizlik kararının kabul edilemeyeceğini, mahkeme kararının ancak tarafları hakkında kesin hüküm teşkil edeceğini ileri sürerek kararın bozulmasını istemiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Uyuşmazlık, sigorta poliçesine dayalı alacak istemine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk 1.5684 sayılı Sigortacılık Kanunu’nun 30 uncu maddesi.

2.805 sayılı İktisadi Müesseselerde Mecburi Türkçe Kullanılması Hakkında Kanun'un (805 sayılı Kanun) 1, 3 ve 4 üncü maddeleri.

3. Değerlendirme

1.5684 sayılı Kanun'un 30 uncu maddesinin ondördüncü fıkrasında Mahkemeye ve Tüketicinin Korunması Hakkında Kanun hükümleri uyarınca Tüketici Sorunları Hakem Heyetine intikal etmiş uyuşmazlıklar ile ilgili olarak Komisyona başvuru yapılamayacağı düzenlenmiştir.

Somut olayda ise her ne kadar dava dışı mal sahibi ile finansal kiralama sözleşmesi kiracısının sigortacısı tarafından sigortalısına ödediği miktarın rücuen tazmini için davacıya karşı icra takipleri başlatılmış ve itirazın iptali davaları açılmışsa da davacının kesinleşen ilama dayanılarak kendisinden tahsil edilen 389.118,05 TL'nın Taşıyıcı Sorumluluk Blok Abonman Sigorta Poliçesi ile eldeki davanın davalısı sigorta şirketince Sigorta güvencesi altına alındığını,

ancak başvuruya rağmen ödeme yapılmadığını ileri sürdüğüne göre bu davanın konusunu taraflar arasındaki ayrı bir Sigorta poliçesi oluşturmaktadır ve bu poliçeye dayalı olarak mahkemeye herhangi bir başvuru yapılmamıştır. Bu itibarla uyuşmazlığın 5684 sayılı Kanun'un 30 uncu maddesinin ondördüncü fıkrasında açıklandığı şekliyle mahkemeye intikal etmiş bir uyuşmazlık olarak değerlendirilmesi yerinde olmamıştır.

2.Öte yandan 805 sayılı Kanun'un 1 ... maddesi "Türk tabiiyetindeki her nevi şirket ve müesseseler, Türkiye dahilindeki her nevi muamele, mukavele, muhabere, hesap ve defterlerini Türkçe tutmağa mecburdurlar. " şeklinde düzenlenmiş olup Türk tabiiyetinde tüzel kişi olan taraflar arasında düzenlenen poliçedeki uyuşmazlıkların münhasıran İngiliz Mahkemelerince çözümleneceğine dair hüküm İngilizce dilinde kaleme alındığından anılan hükmün aynı Kanun'un 4 üncü maddesi uyarınca geçersiz olduğunun nazara alınmaması da doğru görülmemiş, Sigorta Tahkim Komisyonu İtiraz Hakem Heyeti kararının bozulmasını gerektirmiştir.

VI. KARAR

Açıklanan sebeplerle; Temyiz olunan Sigorta Tahkim Komisyonu İtiraz Hakem Heyeti kararının BOZULMASINA,

Peşin alınan temyiz karar harcının istek hâlinde davacıya iadesine,

Dosyanın Mahkemesine gönderilmesine,