Yargıtay 11. Hukuk Dairesi E.2023/535 K.2023/7237

Taraflar arasındaki menfi tespit davasının bozma ilamına uyularak yapılan yargılaması sonucunda mahkemece davanın reddine karar verilmiştir.

Mahkeme kararı, davacı vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde; müvekkilinin davalıya boş bir bono verdiğini, davalının ise alacaklı olmadığı halde bu bonoyu 60.000,00 TL olarak doldurmak suretiyle aleyhine kambiyo senetlerine özgü icra takibi başlattığını, şikayet üzerine Isparta 1. Sulh Ceza Mahkemesinin 2008/1728 E. sayılı dosyasında davalı hakkında ''Açığa atılmış imzanın kötüye kullanılması'' suçundan dava açıldığını ileri sürerek, davacının, ... 1. İcra Müdürlüğünün 2008/2380 sayılı dosyasında davalıya borçlu olmadığının tespitine ve davalı aleyhine %40 oranında kötüniyet tazminatına hükmedilmesini talep etmiştir.

II. CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesinde; yetkili mahkemenin icra takibinin yapıldığı yer olan ... Asliye Hukuk Mahkemesi olduğunu, ayrıca müvekkilinin MERNİS adresinin Amsterdam/Hollanda olduğunu belirterek yetki itirazında bulunmuş, davacının bonodaki imzaya itiraz etmemesi nedeniyle ispat külfetinin de davacıda olduğunu savunarak davanın reddini istemiştir.

III. MAHKEME KARARLARI, BOZMA VE BOZMADAN SONRAKİ YARGILAMA SÜRECİ

A. Mahkemece Verilen İlk Karar

Mahkemenin 25.11.2014 tarih, 2011/167 E. ve 2014/666 K. sayılı kararı ile davanın kabulüne karar verilmiş, hüküm davalı vekilince temyiz edilmiştir.

B. Birinci Bozma Kararı

Yargıtay 19. Hukuk Dairesinin 01.10.2015 tarih, 2015/415 E. ve 2015/11731 K. sayılı kararıyla görevli mahkemenin asliye ticaret mahkemesi olduğu işaret edilerek hüküm bozulmuştur.

C. Mahkemece Bozmaya Uyularak Verilen Karar

Mahkemenin 01.03.2016 tarih, 2015/687 E. ve 2016/134 K. sayılı kararı ile; bononun nakden düzenlenmesine karşın malen düzenlendiğini ileri süren davalının iddiasını ispatlayamadığı gerekçesi ile davanın kabulüne, ... 1. İcra Müdürlüğünün 2018/2380 sayılı takip dosyasına konu 60.000,00 TL bedeli bono nedeni ile davacının borçlu olmadığının tespiti ile asıl alacağın % 40’ı olan 24.000,00 TL kötüniyet tazminatının davalıdan alınarak davacıya verilmesine karar verilmiş, hüküm davalı vekilince temyiz edilmiştir.

D. İkinci Bozma Kararı

Yargıtay 19. Hukuk Dairesinin 23.01.2017 tarih, 2016/9322 E., 2017/317 K. sayılı kararı ile; icra takibine konu olan nakden düzenlenmiş senetten dolayı menfi tespit isteminde bulunan davacının, Isparta Sulh Ceza Mahkemesinde ... eşya satın almak için davalının işyerine gittiklerini, ancak açık düzenlenen senet karşılığı mal almadığını söylediği, davalının da senet karşılığında mal verdiğini belirttiği olayda; her iki tarafın da senet metninde nakden yazan ihdas nedenini talil etmiş olmaları nedeni ile ispat yükü davacı yanda olup, adı geçenin senedin anlaşmaya aykırı doldurulduğunu kanıtlamakla yükümlü olduğu gözetilerek,

davacının bu yöndeki delilleri toplanarak sonucuna göre bir karar verilmesi gerekirken ispat yükünde yanılgıya düşülerek yazılı şekilde karar verilmesinin doğru olmadığı işaret edilerek hüküm davalı yararına bozulmuştur.

E. Mahkemece İkinci Bozmaya Uyularak Verilen Karar

Mahkemenin 04.11.2022 tarih, 2018/365 E. ve 2022/357 K. sayılı kararı ile; her iki tarafın da senet metninde nakden yazan ihdas nedenini talil ettikleri, bu durumda ispat yükü üzerinde olan davacının tüm delillerinin toplandığı, son olarak dava dilekçesinde “sair delil” ibaresinin yer alması nedeni ile davacı yana yemin hakkının hatırlatıldığı, davacı vekilinin sonrasında yemin delilinden vazgeçtiği, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun (6100 sayılı Kanun) 227 nci maddesinin ikinci fıkrası uyarınca yemine davetin usulüne uygun olmaması nedeni ile yemin teklifinden vazgeçilmesinde engel bulunmadığından ve davalı tarafça buna muvafakat verildiğinden bahisle davanın reddine karar verilmiştir.

IV. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Mahkemenin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Davacı vekili temyiz dilekçesinde özetle; tanıklarının dinlenmediğini, dosyaya sundukları senet defter yaprağının alt kısmına bakıldığında 1.590,00 TL’lik alışveriş yapıldığının görüleceği, 25.01.2008 tarihli davalı firmadan alınan tahsilat para makbuzundan ise 50,00 TL’lik ödemeden sonra 640,00 TL borç kaldığının açıkça belli olduğu, mahkemece bu konularda tanık dinlenmediği gibi mahkemece araştırma da yapılmadığını, yemin delilinden vazgeçmediklerini, tercümesi yaptırılan yeminin geçerli olduğunun kabul edilmesi gerektiğini beyan ettiklerini, davalının yeminli beyanlarına bakıldığı takdirde davanın kabulüne karar verilmesi gerektiğini belirterek kararın bozulmasını istemiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Uyuşmazlık, kambiyo senedinin metninden kaynaklanan menfi tespit istemine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk 2004 sayılı İcra ve İflas Kanunu’nun 72 nci maddesi.

3. Değerlendirme Dosyadaki yazılara, mahkemece uyulan bozma kararı gereğince hüküm verilmiş olmasına ve delillerin takdirinde bir isabetsizlik bulunmamasına göre, davacı vekilinin bütün temyiz itirazları yerinde görülmemiştir.

V. KARAR

Açıklanan sebeplerle; Davacı vekilinin yerinde görülmeyen tüm temyiz itirazlarının reddi ile usul ve kanuna uygun olan kararın ONANMASINA,

Aşağıda yazılı temyiz giderinin temyiz edene yükletilmesine,

Dosyanın mahkemesine gönderilmesine,