Yargıtay 11. Hukuk Dairesi E.2023/5774 K.2024/2918

Taraflar arasında İlk Derece Mahkemesinde görülen ve istinaf incelemesinden geçen alacak davasında verilen karar hakkında yapılan temyiz incelemesi sonucunda, Dairece Bölge Adliye Mahkemesi kararının kaldırılmasına ve İlk Derece Mahkemesi kararının bozulmasına karar verilmiştir.

İlk Derece Mahkemesince bozmaya uyularak yeniden yapılan yargılama sonucunda; davanın reddine karar verilmiştir.

İlk Derece Mahkemesi kararı davacı vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde; müvekkilinin Ege Bank A.Ş. .... Şubesi’ne 03.12.1999 tarihinde 27.000,00 USD tutarındaki parayı %25 faiz üzerinden yatırdığını, sonrasında banka görevlileri tarafından paranın... hesabına aktarıldığını, Ege Bank hakkındaki olumsuz haberlerden sonra ... tarafından paranın ödeneceğinin söylendiğini, ancak tarafına herhangi bir ödeme yapılmadığını,

bankanın haksız işlemleri sebebiyle mağdur olduğunu iddia ederek fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydı ile 03.12.1999 tarihinde davalı bankaya yatırılan 27.000,00 USD alacağın %25 faizine karşılık gelen 27.000,00 USD'nin eklenmesi suretiyle toplam 54.000,00 USD alacağın Türk Lirası karşılığı olan 114.000,00 TL’nin dava tarihinden tahsil tarihine kadar işleyecek bankaların Merkez Bankası’na bildirmiş olduğu en yüksek faiz oranı ile tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.

II. CEVAP

1.Davalı vekili cevap dilekçesinde; ...'nin hisselerini OYAK'a devrettiğini, bu nedenle hisse devrinden önceki işlemlerden dolayı husumetin sadece ...'ye yöneltilebileceğini, müvekkili banka yönünden davanın husumet yönünden reddedilmesi gerektiğini, zamanaşımı ve yetki itirazları olduğunu, hak düşürücü sürelerin geçtiğini, davanın OYAK'a ve ...'ye ihbarını talep ettiklerini savunarak davanın reddini istemiştir.

2.Fer'i müdahil ... vekili cevap dilekçesinde; Ege Bank'ın önce Sümerbank A.Ş.'ye daha sonra OYAK Bank'a devredildiğini, davalı banka ile Ege Bank... Ltd. Şti.'nin farklı şirketler olduğunu, dolayısıyla davalı sıfatlarının bulunmadığını, zamanaşımı ve hak düşürücü süre itirazlarının bulunduğunu, müvekkili kuruma yöneltilen davanın husumet yönünden reddine karar verilmesi gerektiğini, olayda ...'nin herhangi bir kusur ya da sorumluluğunun bulunmadığını savunarak davanın reddini istemiştir.

3.Fer'i müdahil OYAK vekili cevap dilekçesinde; davanın reddini istemiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin 09.01.2018 tarih ve 2017/282 E., 2018/3 K. sayılı kararıyla davacının davalı bankanın ... Şubesi’ne 03.12.1999 tarihinde 27.000,00 USD yatırdığı, davacının mevduat alacağının davalı banka tarafından....grubuna ait şirketlere usulsüz kredi olarak verilmek suretiyle tüketildiği, alacağın Egebank... Ltd.

Şti. adlı bankadan tahsil edilemediği, taraflar arasında ihtilaf konusu olan olayın hukuki tanımının havale görünümlü mevduat toplamak olarak değerlendirilmesi gerektiği, Egebank A.Ş. yönetiminin Egebank... Ltd.

Şti. adlı bankanın paravan bir banka olduğunu bildiği, buna rağmen bu banka adına mevduat toplamak suretiyle davacının zararına sebep olunduğu, dosyada alınan bilirkişi raporu da değerlendirildiğinde, davanın ilk açıldığı tarih olan 30.06.2014 tarihi itibariyle geçerli TCMB Efektif Satış kuru üzerinden davacının TL cinsinden asıl alacağının (27.000,00 USD x 2,1296 TL=) 57.499,20 TL, işlemiş faiz alacağının (14.706,56 USD x 2,1296 TL=) 31.319,09 TL olmak üzere toplam 88.818,29 TL'ye isabet ettiği gerekçesiyle davanın kısmen kabulüne,

asıl alacak olarak hesap edilen 57.499,20 TL ve işlemiş faiz alacağı olarak hesap edilen 31.319,09 TL olmak üzere toplam 88.818,29 TL'nin dava tarihinden itibaren avans faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine, fazlaya ilişkin talebin reddine karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

A. İstinaf Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili, davalı vekili, fer’i müdahil ... ve OYAK vekilleri istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. Gerekçe ve Sonuç

Bölge Adliye Mahkemesinin 08.11.2018 tarihli ve 2018/439 E., 2018/1283 K. sayılı kararıyla davacı, davalı ve feri müdahil ... vekillerinin istinaf başvurularının esastan reddine karar verilmiştir.

V. BOZMA VE BOZMADAN SONRAKİ YARGILAMA SÜRECİ

A. Bozma Kararı

1. Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı, davalı ve fer'i müdahil ... vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

2. Dairemizin 27.10.2022 tarih, 2019/783 E., 2022/7487 K. sayılı kararıyla davacının davalı bankanın .... Şubesi’ne 03.12.1999 tarihinde yatırdığı 27.000,00 USD’nin davalı bankanın .... Şubesi’ndeki Egebank ...Ltd. Şti. hesabına alacak geçirildiği, davacının yatırdığı toplam 27.000,00 USD için aynı tarihte davalı bankanın Kartal Şubesi tarafından davacıya Egebank ...Ltd. hesap cüzdanı verildiği, işbu davanın ise 30.06.2014 tarihinde açıldığının anlaşıldığı, 10 yıllık zamanaşımı süresi dolan işbu davada zamanaşımı sebebiyle ret kararı verilmesi gerekirken yazılı şekilde hüküm tesisinin doğru olmadığı gerekçesiyle Bölge Adliye Mahkemesi kararının kaldırılmasına ve İlk Derece Mahkemesi kararının bozulmasına karar verilmiştir.

B. İlk Derece Mahkemesince Bozmaya Uyularak Verilen Karar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davacının davalı bankanın Kartal Şubesi’ne 03.12.1999 tarihinde yatırdığı 27.000,00 USD’nin davalı bankanın Merkez Şubesi’ndeki Egebank ...Ltd. Şti. hesabına alacak geçirildiği, davacının yatırdığı toplam 27.000,00 USD için aynı tarihte davalı bankanın Kartal Şubesi tarafından davacıya Egebank ...Ltd. hesap cüzdanı verildiği, işbu davanın ise 30.06.2014 tarihinde açıldığı anlaşıldığından, 10 yıllık zamanaşımı süresi dolan işbu davanın zamanaşımı sebebiyle reddine karar verilmiştir.

VI. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Davacı vekili temyiz dilekçesinde özetle; davacıya ait paranın... bankaya gönderilmeyip davalı bankada kaldığı, bankanın da mevduattan sorumlu olduğu iddiası dikkate alınarak, davalı bankanın Bankalar Kanunu ve 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu hükümleri gereğince davacı zararından sorumlu olup olmadığının araştırılıp değerlendirilmesi gerektiğini, anonim şirket organlarının faaliyetlerini yürütürken üçüncü kişilere verdikleri zarardan sorumlu olduklarını, söz konusu sorumluluğun kusursuz bir sorumluluk olup, kurtuluş beyyinesi getirmesinin mümkün olmadığını,

benzer davalarda Yargıtay içtihat değiştirmeden önce başvuranların Mahkeme kararı ile paralarını tahsil ederken, Yargıtayın içtihat değiştirmesi sonrası müvekkilinin yatırdığı parası için zamanaşımı nedeniyle davanın reddine karar verilmesinin eşitliğe aykırı olduğu gibi adalet duygusunun da zedelenmesine neden olduğunu belirterek kararın bozulmasını istemiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Uyuşmazlık, davalı ... Bank A.Ş.'nin külli halefi olduğu bankada bulunan davacı mevduatının, davacının iradesi fesada uğratılarak ...Bank Ltd. hesabına gönderildiği iddiasına dayalı alacak istemine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri, 818 sayılı Kanun’un (818 sayılı Kanun) 41 inci, 55 inci ve 60 ıncı maddeleri, 6762 sayılı Türk Ticaret Kanunu’nun 321 inci ve 336 ncı maddeleri, Yargıtay İçtihadı Birleştirme Hukuk Genel Kurulu, 22.04.2022 tarih ve 2021/7 E., 2022/2 K. sayılı kararı.

3. Değerlendirme 1. Temyiz olunan nihai kararların bozulması 6100 sayılı Kanun'un 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

2. Temyizen incelenen İlk Derece Mahkemesi kararının bozmaya uygun olduğu, kararda ve kararın gerekçesinde hukuk kurallarının somut olaya uygulanmasında bir isabetsizlik bulunmadığı, bozmaya uyulmakla karşı taraf yararına kazanılmış hak durumunu oluşturan yönlerin ise yeniden incelenmesine hukukça imkân bulunmadığı anlaşılmakla; temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VII. KARAR

Açıklanan sebeplerle; Davacı vekilinin yerinde görülmeyen tüm temyiz itirazlarının reddi ile usul ve kanuna uygun olan kararın ONANMASINA,

6502 sayılı Tüketicinin Korunması Hakkında Kanun'un 73 üncü maddesinin ikinci fıkrası gereğince tüketici mahkemelerinde tüketici tarafından açılan davalar harçtan muaf olduğundan, davacıdan alınan temyiz başvuru harcı ile temyiz ilam harcının isteği halinde davacıya iadesine,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,