Yargıtay 11. Hukuk Dairesi E.2023/5911 K.2024/3314

Taraflar arasında İlk Derece Mahkemesinde görülen ve istinaf incelemesinden geçen Yeniden İnceleme ve Denetleme Kurulu (YİDK) kararının iptali ile markanın hükümsüzlüğü davasında verilen karar hakkında yapılan temyiz incelemesi sonucunda, Dairece Bölge Adliye Mahkemesi kararının kaldırılmasına ve İlk Derece Mahkemesi kararının bozulmasına karar verilmiş, mahkeme tarafından söz konusu ilama karşı direnilmiştir.

Direnme kararının davacı vekili tarafından temyizi üzerine Dairemizce bozma kararı yerinde bulunarak direnme kararı incelenmek üzere dosya Hukuk Genel Kuruluna gönderilmiştir.

Yargıtay Hukuk Genel Kurulunun 22.11.2022 tarih, 2021/11-417 E. ve 2022/1569 K. sayılı ilâmı ile; direnme kararının bozulmasına karar verilmiştir.

İlk derece mahkemesince bozma ilamına uyularak yapılan yargılama sonucunda davanın kabulüne karar verilmiştir.

İlk Derece Mahkemesi kararı davalı kurum vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde; müvekkili şirketin "...", "... ..." ve " ..." ibareli tescilli tanınmış markaları bulunduğunu, davalı şirketin müvekkili markaları ile iltibas oluşturacak şekilde "VITALAC" ibaresinin marka olarak tescili için 2015/27907 sayılı başvuru yaptığını, başvuruya müvekkili tarafından karıştırılma ihtimali, tanınmışlık ve kötü niyet gerekçelerine dayalı olarak itiraz edildiğini, yapılan itirazın nihai olarak YİDK tarafından reddedildiğini, oysa dava konusu başvuru ile müvekkili markaları arasında "..." ibaresinden kaynaklı görsel, işitsel ve kavramsal benzerlik bulunduğunu,

başvurunun tescil edilmesi hâlinde müvekkilinin markaları ile irtibatlı olduğu ve seri marka imajı yaratacağını, davalı şirketin basiretli bir tacir gibi davranmayarak 2007 yılından beri boya-kimya sektöründe varlığını sürdüren ve belirli bir tanınmışlığa ulaşan “...” ibaresini kötü niyetli olarak seçtiğini ileri sürerek YİDK kararının iptaline, davalı markasının hükümsüzlüğüne karar verilmesini talep etmiştir.

II. CEVAP

1.Davalı kurum vekili cevap dilekçesinde; kurum kararının yerinde olduğunu savunarak davanın reddini istemiştir.

2.Davalı şirket vekili cevap dilekçesinde; taraf markaları arasında bir benzerliğin bulunmadığını, "... BOYA" ibaresinin bir kısım boyalar için tanımlayıcı olduğunu, dolayısıyla "..." sözcüğünün ayırt ediciliğinin düşük bulunduğunu, "VITALAC" ibaresinin ise anlamı olmayan, ayırt edici niteliği çok yüksek bir ibare olduğunu savunarak davanın reddini istemiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin 20.11.2017 tarih, 2016/353 E. ve 2017/432 K. sayılı kararıyla davanın reddine karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

A. İstinaf Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. Gerekçe ve Sonuç

Bölge Adliye Mahkemesinin 18.10.2018 tarih, 2018/370 E. ve 2018/1072 K. sayılı kararıyla; istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.

V. BOZMA VE BOZMADAN SONRAKİ YARGILAMA SÜRECİ

A. Bozma Kararı

1.Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

2.Dairemizin 19.11.2019 tarih, 2018/5832 E. ve 2019/7331 K. sayılı ilamı ile; davacının mesnet markalarının asıl ve ayırt edici unsurunun İngilizce “...” kelimesi olduğu, söz konusu kelimenin Türkçe anlamının, tescil kapsamı itibariyle, ortalama tüketici kitlesince bilinemeyeceği; başvuru markasının, itiraza mesnet markanın tamamını aynı harf sırasıyla ve aynen kapsadığı, son kısıma getirilen “-AC” harflerinin, başvuru markasına ayırt edicilik katacak nitelikte olmadığı da gözönüne alındığında;

davalı marka başvurusu ile davacının mesnet markaları arasında aynı tür emtia bakımından 556 sayılı Markaların Korunması Hakkında Kanun Hükmünde Kararname'nin (556 sayılı KHK) 8/1-b hükmü gereği karıştırılma ihtimalinin oluşacağının kabulü gerekirken hatalı değerlendirme ile davanın reddine karar verilmesinin doğru olmadığı gerekçesi ile Bölge Adliye Mahkemesi kararının kaldırılmasına ve İlk Derece Mahkemesi kararının bozulmasına karar verilmiştir.

B. Mahkemece Verilen Direnme Kararı

Mahkemenin 24.06.2020 tarih, 2020/20 E. ve 2020/126 K. sayılı kararı ile direnme kararı verilmiş, hüküm davacı vekilince temyiz edilmiştir.

C. Dairemizin İnceleme Kararı

6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 373 üncü maddesinin beşinci fıkrası gereğince yapılan incelemede, Daire kararının yerinde olduğu belirtilerek temyiz incelemesi yapılmak üzere dosyanın Hukuk Genel Kuruluna gönderilmesine karar verilmiştir.

D.Hukuk Genel Kurulu Kararı

Yargıtay Hukuk Genel Kurulunun 22.11.2022 tarih, 2021/11-417 E. ve 2022/1569 K. sayılı ilâmı ile; davacı markalarının esas unsuru olan “...” ibaresinin İngilizcede “yaşamla ilgili, hayati, yaşamsal” anlamına geldiği, dolayısıyla “...” ibaresinin İngilizce anlamı gözetildiğinde taraf markalarının tescilli olduğu 2. sınıf emtialar yönünden ayırt ediciliğinin düşük bir ibare olarak algılanabileceği,

ancak yabancı dilde cins ve vasıf bildiren veya ayırt ediciliği düşük olan bir sözcüğün Türkiye’de marka olarak kullanılıp kullanılmayacağına bu yabancı dilin Türkiye’de yaygın biçimde bilinip bilinmediğine ve buna bağlı olarak Türkiye’deki ortalama tüketicinin o ibareyi ayırt edici bir işaret mi yoksa eşya ismi olarak mı algılayacağına bakılarak karar verilmesi gerektiği, bu itibarla “...” ibaresinin “yaşamla ilgili, hayati, yaşamsal” anlamına geldiğinin Türkiye’deki ortalama tüketici kitlesince bilinmesinin mümkün olmadığı,

anlamı bilinmeyen bu ibarenin tüketici nezdinde ayırt ediciliği yüksek bir işaret olarak algılandığı gözetildiğinde her iki marka da bütüncül bakış açısına göre karşılaştırıldıklarında markalar arasında karıştırılma ihtimalinin bulunduğu gerekçesi ile direnme kararı bozulmuştur.

E. Mahkemece bozmaya uyularak verilen karar

Mahkemenin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile; markalar arasında iltibasa yol açacak şekilde benzerliğin bulunduğu gerekçesi ile davanın kabulüne karar verilmiştir.

VI. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı kurum vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Davalı kurum vekili temyiz dilekçesinde özetle; kurum kararının usul ve yasaya uygun olduğunu, 556 sayılı KHK'nin 8 inci maddesinde yer alan koşulların oluşmadığını, davacı tarafın itiraz aşamasında kötü niyet iddialarını ispatlar nitelikte delil sunamadığını ileri sürerek kararın bozulmasını istemiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Uyuşmazlık, YİDK kararının iptali ile markanın hükümsüzlüğü istemlerine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri.

3. Değerlendirme 1.Temyiz olunan nihai kararların bozulması 6100 sayılı Kanun'un 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

2.Temyizen incelenen İlk Derece Mahkemesi kararının bozmaya uygun olduğu, kararda ve kararın gerekçesinde hukuk kurallarının somut olaya uygulanmasında bir isabetsizlik bulunmadığı, bozmaya uyulmakla karşı taraf yararına kazanılmış hak durumunu oluşturan yönlerin ise yeniden incelenmesine hukukça imkân bulunmadığı anlaşılmakla; temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VII. KARAR

Açıklanan sebeple; Davalı kurum vekilinin yerinde görülmeyen tüm temyiz itirazlarının reddi ile usul ve kanuna uygun olan kararın ONANMASINA,

Aşağıda yazılı temyiz giderinin temyiz eden yana yükletilmesine,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,