Yargıtay 11. Hukuk Dairesi E.2023/870 K.2024/4225

Taraflar arasındaki tazminat, davasından dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince davanın kabulüne karar verilmiştir.

Kararın davalı vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince başvurunun esastan reddine karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davalı vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip, gereği düşünüldü.

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde; davacının tüm dünyada "Rad Studio", "C++", "Delphi" ve "Interbase" yazılımlarının eser ve hak sahibi olduğunu, müvekkiline gelen lisanssız kullanıma ilişkin ihbarlar üzerine, 2018/273 D.İş dosyası ile davalı şirket adresinde tespit yapıldığını ve davacıya ait yazılımların davalı şirket adresindeki bilgisayarlarda kurulu ve aktif, çalışır durumda olduğunu, bu şekilde yazılımın izinsiz olarak,

korsan tabir edilen biçimde yüklenmiş ve kullanılır olduğunun tespit edildiğini, ilgililer hakkında ayrıca Bakırköy Cumhuriyet Başsavcılığına gerekli şikayetlerde bulunulduğunu, davalının müvekkiline ait programı, herhangi bir sözleşme ve izne tabi olmaksızın bilgisayarlarında kullanarak haksız kazanç elde ettiğini ve bu durum aynı zamanda mali haklarına tecavüz teşkil ettiğini iddia ederek, fazlaya ilişkin haklarını saklı tutarak şimdilik 10.000,00 TL'nin, haksız eylem tarihinden itibaren ticari faizi ile birlikte davalıdan tahsilini talep etmiştir.

II. CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesinde; davalı şirketin faaliyet alanları içerisinde herhangi bir program yazılımı yapma işinin bulunmadığını, müvekkili iştigal alanının Logo Yazılım firmasının üretiminde olan programların satışı ve satış sonrası desteğini yapmakla beraber, bilgisayar satış ve servis desteği sağlamaktan ibaret olduğunu, Mahkemenin 2018/273 D.İş dosyasına sunulan bilirkişi raporunda da "..

Söz konusu yazılım programı ile oluşturulmuş örnek projelere rastlanılmadığı ve İnterbase XE7 isimli yazılımın kurulu olduğu, ancak veri tabanının çalıştırılmadığı (kullanılmadığı) .." hususunun tespit edildiğini, müvekkilinin faaliyet alanı gereği bu programları kullanma ihtiyacı mevcut olmadığını, şirkette deneme süresi içerisinde çalışan O.M. tarafından bilgisayara bu programların yüklendiğinin sonradan öğrenildiğini, ancak değişik iş dosyasına sunulan bilirkişi raporunda da belirtildiği üzere, söz konusu programların kullanılmadığını veya örnek çalışma programı yapılmadığını savunarak, davanın reddine karar verilmesini istemiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile yapılan yargılama toplanan deliller, değişik iş ve benimsenen bilirkişi raporuna göre, dava konusu uyuşmazlıktaki "RAD Studio 10.1 Berlin Architect" ve "Interbase XE7" isimli yazılım programlarının 5846 sayılı Fikir ve Sanat Eserleri Kanunu'nun (5846 sayılı Kanun) 2 nci maddesinin birinci fıkrası kapsamında hususiyet taşıyan eser niteliğinde olduğu, davacı şirkete ait tüzük, örnek lisans sözleşmesi,

sahip olunan yazılım listesi, internet sitesi, delil tespit raporundaki ekran kayıtları, marka tescil belgesi birlikte değerlendirildiğinde, davacının davaya konu yazılımın 5846 sayılı Kanun'un 11 çerçevesinde karinaten hak sahibi olduğunun kabulü gerektiği, bu programların davalının iş yerinde çalışanın bilgisayarında tespit edildiği, 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu'nun (6098 sayılı Kanun) adam çalıştıranın sorumluluğu hükümlerine göre davalının sorumlu olduğu, davalı tarafça herhangi bir lisans ibraz edilmediğinden davacının 5846 sayılı Kanun'un 22 nci maddesi gereğince çoğaltma hakkının ihlal edildiği,

Rad Studio 10.3.2. yazılımın emsal telif bedelinin 6.547,50 Euro, İnterbase 2017 yazılımının emsal telif bedelinin ise 223,20 Euro olduğu ve 5846 sayılı Kanun'un 68 inci maddesi çerçevesinde 3 katı bedeli davacının istemesinin mümkün olduğu, taleple bağlı kalınarak davacının fazlaya dair hakları saklı kalmak kaydıyla davanın kabulü ile 10.000,00 TL tazminatın tespit tarihi olan 08.10.2018 tarihinden itibaren işleyecek ticari faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

A. İstinaf Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. İstinaf Sebepleri

Davalı vekili istinaf dilekçesinde özetle; dosyada birbiri ile çelişen kök ve ek rapor bulunmasına rağmen mahkemenin uzlaştırıcı bilirkişi raporu almadan çelişkili raporlara dayanarak hüküm kurduğunu, 20.08.2019 tarihli raporda bilirkişilerce; "...yazılım programının hak sahipliğine ilişkin hak sahipliği belgesi, telif birimlerinden alınmış sahiplik belgesi ibraz edilmediğinden eser sahipliği ve/veya hak sahipliği sıfatının değerlendirilmediği..." tespitinde bulunduklarını, aynı bilirkişilerin ek raporlarında; "...sunulan hak sahipliği belgeleri tekrar değerlendirildiğinde, davacı şirkete ait tüzük, ön lisans sözleşmesi,

sahip olunan yazılım listesi, internet sitesi, delil tespit raporundaki ekran bilgileri birlikte değerlendirildiğinde 5846 sayılı Kanun'un 11 inci maddesi gereğince karineten hak sahipliği olabileceği..." tespitinde bulunduklarını, ek raporda dahi net bir tespitte bulunmadıklarını, mahkemenin çelişkili raporlarla karar vermesinin usul ve yasaya aykırı olduğunu, yazılımın müvekkilinin bilgisi dışında çalışan tarafından bilgisayara yüklendiğini ve müvekkili tarafından kullanılmadığının sabit olduğunu, 6098 sayılı Kanun'un 66 ncı maddesinin ikinci fıkrası koşullarının gerçekleşip gerçekleşmediğinin incelenmediğini,

kararın eksik ve hatalı olduğunu ileri sürerek, mahkeme kararının kaldırılmasını istemiştir.

C. Gerekçe ve Sonuç

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile Bakırköy 1. Fikri ve Sınai Haklar Hukuk Mahkemesi'nin 2018/273 Esas sayılı D.İş dosyasında Bilgisayar Mühendisi bilirkişiden alınan 11.10.2018 tarihli raporda, davalı adresinde bulunan bilgisayardan alınan ekran görüntülerinin rapora eklendiği ve yazılım hakkında ekran görüntüsünde, "Embarcadero (R) RAD Studıo 10.1 Berlin Architect isimli yazılım programının bilgisayarda 25.05.2018 tarihinde yüklendiği kurulu ve aktif olduğunun belirlendiği,

"Yayımcı" olarak "Embercadero Technologies, Inc," şirketinin isminin bulunduğu ve marka tescil kayıtlarından "embercadero" markasının davacı şirket adına tescilli olduğu, yazılım üzerinde davacı şirket unvanı ve markası bulunduğundan 5846 sayılı Kanun'un 11 inci madde de düzenlenen karineden aksi ispat edilinceye kadar faydalanacağın, dosya kapsamında alınan ek raporda da bu hususlara yer verildiğinden davalı vekilinin eser sahipliğine yönelik istinaf sebebinin yerinde olmadığı, davalı vekili programın, şirket çalışanı tarafından izinsiz olarak yüklendiğini ve kullanılmadığını ileri sürmüşse de, bilgisayarın adının "Aykut" olduğu,

vekâletnameden davalı şirket yetkilisinin adının da Aykut Tutkun olduğu, yazılımın yüklü olduğu bilgisayarın davalı şirkete ait olduğu, programın yüklü ve çalışır vaziyette olmasının 5846 sayılı Kanun'un 22 nci maddesi gereğince çoğaltma mali hakkının ihlali için yeterli olduğu, kullanılması gerekmediği göz önüne alınarak ileri sürülen istinaf sebepleri yerinde olmadığından gerekçesiyle davalı vekilinin istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Davalı vekili temyiz dilekçesinde özetle; istinaf dilekçesinde belirtilen nedenleri ileri sürerek kararın bozulmasını istemiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Dava, davacıya ait yazılımların, davalı bilgisayarında izinsiz olarak yüklü olduğundan bahisle 5846 sayılı Kanun'un 68 nci maddesi uyarınca açılan tazminat davasıdır.

2. İlgili Hukuk 1. 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun (6100 sayılı Kanun) 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri.

2. 5846 sayılı Kanun'un 2,11,12, 22, 68 ve 72 nci maddeleri.

3. Değerlendirme 1.Bölge adliye mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Kanun’un 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

2.Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup davalı vekilince temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VI. KARAR

Açıklanan sebeple; Temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Kanun’un 370 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca ONANMASINA,

Aşağıda yazılı temyiz giderinin temyiz edene yükletilmesine,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,