Yargıtay 11. Hukuk Dairesi E.2024/1547 K.2025/281

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davalılar vekilleri tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçelerinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

KARAR

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde; müvekkilinin TÜRKPATENT nezdinde 43. sınıf hizmetlerde tescil edilmek üzere 2019/117098 numaralı “EYÜP BAZLAMA KAHVALTI EVİ” ibareli marka başvurusuna yönelik davalı ...'in itirazının Yeniden İnceleme ve Değerlendirme Kurulu (YİDK) tarafından kabul edildiğini, ancak müvekkilinin sadece Eyüp İlçesinde mukim bir kuruluş olacak olması ve kahvaltı/kahvaltılık/brunch ile sınırlı hizmet sunacak olması nedeniyle “kahvaltı evi” ibaresinin tercih edildiğini, bu ibarenin bir şahsa ya da kuruma özgülenemeyeceğini, marka başvurusunda yer alan “Eyüp” ibaresinin konum bilgisi ihtiva ettiğini,

“bazlama” ibaresinin ise Türk mutfağında yer alan bir ekmek türü olduğunu, müvekkillinin markasının görsel, işitsel ve anlamsal olarak itiraza mesnet markalara benzemediğini, markaların ortak olarak içerdiği “bazlama” ya da “kahvaltı” ibarelerinin markaların kapsamındaki mal ve hizmetler bakımından yüksek ayırt ediciliği haiz olmadığını ileri sürerek, YİDK’in 2020-M-10767 sayılı kararının iptaline karar verilmesini

talep etmiştir.

II. CEVAP

1.Davalı ... vekili cevap dilekçesinde, taraf markaları karşılaştırıldığında ortalama tüketici nezdinde markalar arasında görsel, işitsel, kavramsal düzeyde ilişkilendirilme ihtimali dâhil olmak üzere karıştırmaya yol açabilecek derecede benzerlik bulunduğunu, müvekkili Kurum kararının usul ve yasaya uygun olduğunu savunarak davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

2.Davalı ... vekili cevap dilekçesinde, müvekkilinin ve ailesinin ilk kez 1992 yılında kurulan ve bu tarihten itibaren aralıksız ve fasılasız olarak ticari faaliyetlerde bulunan "Çeşme Bazlama Kahvaltı" ve “Bazlama Kahvaltı" ibareli restoranların sahipleri olduğunu, Çeşme'den sonra İstanbul'da Nişantaşı semti dahil, farklı yerlerdeki şubelerini hizmete açan müvekkilinin "BAZLAMA KAHVALTI" ve "ÇEŞME BAZLAMA KAHVALTI" ibareli markalarıyla sektörünün liderliğini yaptığını, müvekkilinin, gerek markası gerek ticari hizmet şekli gerekse kaliteli servisi ile alanında çok bilinip tanındığını,

müvekkiline ait markaların İstanbul ve çeşitli semt adlarını içerdiğini, dava konusu markada semt adı bulunduğunu, markaların aynı tüketici grubuna hitap ettiğini, markalar arasında ilişkilendirilme/ karıştırılma tehlikesinin olduğunu, görsel-işitsel ve kavramsal benzerliğe ek olarak seri marka algısı da oluştuğunu savunarak davanın reddini istemiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile dava konusu başvuru kapsamındaki 43. sınıftaki hizmetlerin, itiraza dayanak markalar kapsamındaki hizmetler ile aynı/aynı tür/benzer/ilişkili oldukları, davalı markasında yer alan ortak unsurların “bazlama kahvaltı” / “bazlama” / “kahvaltı” olduğu, tek başına “bazlama kahvaltı” ibareli markalar dışında, ortak unsurlar ile birlikte markalarda çeşitli ilçe, il veya semt adlarının yer aldığı,

taraf markalarında yer alan “bazlama” / “kahvaltı” ibarelerinin aynı anlamlarda kullanıldığının kabul edilmesi gerektiği, davacının markasında yer alan “bazlama” ibaresinin bir tür ekmek olması karşısında düşük düzeyli ayırt ediciliğe sahip olduğu,

“kahvaltı evi” ibaresinin ise nitelik belirtmesi karşısında ayırt ediciliğinden söz edilemeyeceği, davalı markalarında yer alan “bazlama kahvaltı” ibarelerinin (kelime unsuru açısından, anlamsal olarak) tek başına, “bazlama” ve “kahvaltı” ibarelerinin de ayrı ayrı diğer ibareler ile birlikte tescil edilmesi karşısında, “bazlama”, “kahvaltı”, “kahvaltı evi” ibarelerinin davaya konu benzer görülen hizmetler açısından ayırt ediciliği zayıf/ ayırt ediciliği bulunmayan ibareler olduğu, söz konusu ibarelerin, tescili talep edilen ve karşılaştırmada aynı / aynı tür /benzer görülen hizmetler açısından esas unsur değil tali unsur niteliği taşıdığı,

bunun tek istinasının “bazlama kahvaltı” ibareli marka olduğu, bu hali ile sayılan ibarelerin ayırt edici gücü zayıf olsa da, minimum tescil edilebilirlik şartını yerine getiren kelime unsurlarının tescil edilebileceği, buna karşın söz konusu durumun, bu markaların koruma kapsamlarının geniş olduğu anlamına gelmediğini, bir bütün olarak, anlamsal, görsel ve fonetik olarak yapılan inceleme sonucunda, her ne kadar bazı davalı şahıs markaları açısından “bazlama kahvaltı” ibareleri seri marka olarak kabul edilse de, tescili talep edilen sınıf açısından zayıf ayırt ediciliğe sahip olduğu,

bazı markalarda her biri farklı il, ilçe, semt adı içeren unsurların yer aldığı, davalının markalarının sadece İstanbul ili, ilçeleri ve/semt adları ile sınırlı kalmadığı, davacı markasında yer alan “eyüp” ibaresinin belli bir ayırt edicilik kattığı, İstanbul ili Eyüpsultan ilçesinin eski adı ile birlikte farklı anlamlara da geldiği, markalarda yer alan diğer unsurlarla birlikte, bir bütün olarak yapılan karşılaştırmada, benzer ibarelerin bütüne olan etkilerinin dikkate alındığı, ilk bakışta iltibasa meydan verecek bir benzerlikteki kullanımın bulunmadığı,

taraf markalarının bu hali ile karıştırılmayacakları, tüketicinin taraf markalarını aynı anda ya da ayrı ayrı görmesi halinde, bu markaların ilişkili markalar olduğunu sanma tehlikesi bulunmadığı gerekçesi ile davanın kabulüne karar verilmiş, hüküm davalılar vekillerince istinaf edilmiştir.

IV. İSTİNAF

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile, "kahvaltı evi" ibaresinin çekişmeli 43. sınıf hizmetlerde tanımlayıcı olması nedeniyle iltibas değerlendirmesinde dikkate alınmayacağı, bir ekmek türü olan "bazlama" ibaresinin aynı sınıfta ayırt ediciliğinin düşük olduğu,

bu hale göre zayıf bir marka seçen davalı şahsın bunun sonuçlarına katlanması gerektiği, her ne kadar tescilli olduğu sürece markanın korunması esas ise de zayıf ibareleri içeren markaların koruma kapsamlarının dar değerlendirilmeye tabi tutulacağı ibarelerin ortak olarak yer aldığı markalarda yapılacak küçük değişikliklerin dahi iltibas tehlikesini ortadan kaldıracağı, buna göre dava konusu başvurunun, davacının itirazına mesnet markalarından yeterince farklılaştığı, kötü niyet iddiasının ispat edilemediği,

davalı şahsın, davacının markasının takdim şeklini de taklit ettiği ileri sürülmüş ise de, davacının markasını fiili kullanımının, YİDK kararının iptali talebiyle açılan işbu davanın konusu olmadığı gerekçesiyle davalılar vekillerinin istinaf başvurularının esastan reddine karar verilmiş, hüküm davalılar vekillerince temyiz edilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Dava ve Hukuki Nitelendirme

Dava, davacı ... başvurusuna yapılan itirazın kabulüne dair YİDK kararının iptali talebine ilişkindir.

B. Değerlendirme ve Gerekçe

Yapılan yargılama ve saptanan somut uyuşmazlık bakımından uygulanması gereken hukuk kuralları gözetildiğinde İlk Derece Mahkemesince verilen kararda bir isabetsizlik olmadığının anlaşılmasına göre yapılan istinaf başvurusunun 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (HMK) 353/1-b(1) hükmü uyarınca Bölge Adliye Mahkemesince esastan reddine ilişkin kararın usul ve yasaya uygun olduğu kanısına varıldığından Bölge Adliye Mahkemesi kararının onanmasına karar vermek gerekmiştir.