Yargıtay 11. Hukuk Dairesi E.2024/1581 K.2025/373

Bölge Adliye Mahkemesi kararı taraf vekilleri tarafından temyiz edilmekle; temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, davalı vekilinin temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

KARAR

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde; davalı şirkete genel kredi sözleşmesine dayalı olarak kullandırılan nakdi ve gayri nakdi kredilerin ödenmesinde temerrüde düşülmesi nedeniyle gayrinakdi kredinin de deposunun ihtarname ile talep edildiğini, ancak ihtarın gereğinin yerine getirilmediğini, davalı aleyhinde Ankara 31. İcra Müdürlüğünün 2020/5497 E. sayılı dosyasında takibe geçildiğini, borçlunun haksız itirazı üzerine takibin durduğunu ileri sürerek itirazın iptaline, icra inkâr tazminatının tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.

II. CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesinde; teminat mektuplarının sunulduğu üçüncü kişilerdeki taahhüt işlerinin tamamının gerçekleştirildiğini, teminat mektuplarına konu taahhüt işleri ile ilgili herhangi bir sigorta ve vergi borcu bulunmadığını, bu haliyle davacının ilgili teminat mektuplarından dolayı herhangi bir riskinin kalmadığını, kredi sözleşmesinde teminat mektup bedellerinin depo edilmesinin istenebileceğine dair bir hükme yer verilmediğini, teminat mektuplarının tamamı için zamanaşımı sürelerinin geçtiğini savunarak davanın reddini istemiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile Milli Savunma Bakanlığı'na sunulan teminat mektuplarının vade tarihlerinden takip tarihine kadar 10 yıllık zamanaşımı sürelerinin dolduğu, bu nedenle bu mektuplardan dolayı bankanın sorumluluğunun kalmadığı, 41,10 TL bedelli vadesiz teminat mektubunun iade edildiği, diğer teminat mektuplarının vade içermedikleri, ilgili kurumlarca davacının Sosyal Güvenlik Kurumu (SGK) ve vergi dairesine borcu yoktur belgesinin sunulması halinde iade edilebileceğinin belirtildiği,

bu belgeler ilgili kurumlara sunulmadığından teminat mektuplarının davacı bankaya iade şartlarının oluşmadığı, sorumluluğun devam ettiği, ayrıca davalının vergi dairesine vergi borçlarının olduğu gerekçesiyle bu vadesiz teminat mektubu bedellerinin dava tarihi itibari ile toplam bedeli olan 261.719,54 TL yönünden davalının depo istemine yönelik itirazın iptaline, bu bedelin deposuna, icra inkar tazminatı talebinin reddine karar verilmiş, hüküm, taraf vekillerince istinaf edilmiştir.

IV. BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ KARARI

Bölge Adliye Mahkemesince, vadeli teminat mektupları için icra takip tarihi itibari ile Milli Savunma Bakanlığı'na sunulan teminat mektuplarının vade tarihinden takip tarihine kadar 10 yıllık zamanaşımı sürelerinin dolduğu, bu mektuplardan dolayı bankanın sorumluluğunun kalmadığı, 41,10 TL bedelli vadesiz teminat mektubunun iade edildiği, diğer teminat mektuplarının vadesiz oldukları, ilgili kurumlarca davacının SGK ve vergi dairesine borcu yoktur belgesinin sunulması halinde iade edilebileceğinin belirtildiği, bu belgeler ilgili kurumlara sunulmadığından teminat mektuplarının davacı bankaya iade şartlarının oluşmadığı,

sorumluluğun devam ettiği, kamu düzeni bakımından yapılan inceleme sonucunda; davacının gayri nakdi alacağın ayrıca depo edilmesi yönünde bir talebi bulunmadığı, Mahkemece 261.719,54 TL gayrinakit alacak yönünden davalı şirketin sorumlu olduğu belirtilerek bu bedelin deposuna karar verildiği, bu durumun itirazın iptali kararının sonucu olan takip dolayısıyla depo, tazmin edilmesi halinde tahsil kararından ayrı bağımsız bir tahsil ve depo kararı niteliğini taşıdığı,

talep aşımı mahiyetindeki bu hükmün infazda tereddüte sebebiyet vereceği gerekçesiyle taraf vekillerinin istinaf başvurularının kamu düzeni gözetilerek kabulüne, kararın kaldırılmasına, davanın kısmen kabulü ile, davalının 261.719,54 TL teminat mektubu bedellerinin depo edilmesine ilişkin itirazının iptaline, takibin teminat mektubu bedeli olan 261.719,54 TL gayrınakit alacağın depo edilmesini teminen takip talebindeki koşullarla devamına, fazlaya ilişkin istemin reddine karar verilmiş, karar taraf vekillerince temyiz edilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Dava ve Hukuki Nitelendirme

Dava, genel kredi sözleşmesi kapsamında kullandırılan teminat mektubu bedellerinin depo edilmesine ilişkin ilamsız icra takibine vaki itirazın iptali talebine ilişkindir.

B.Değerlendirme ve Gerekçe 1. Davacı Temyizi Bakımından Miktar veya değeri kesinlik sınırını geçmeyen davalara ilişkin nihai kararlar, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (HMK) 362. maddesi uyarınca temyiz edilemez. Temyize konu edilen miktarın kesinlik sınırının altında kalması hâlinde anılan Kanun’un 366. maddesi atfıyla aynı Kanun’un 352/1-b hükmü uyarınca temyiz dilekçesinin reddine karar vermek gerekir. Dosya içeriğine göre reddedilen ve temyize konu edilen toplam miktar 107.189,10 TL olup Bölge Adliye Mahkemesinin karar tarihi itibari ile kesinlik sınırı olan 238.735,00 TL’nin altında kaldığından davacı vekilinin temyiz isteminin miktardan reddi gerekmiştir.

2. Davalı Temyizi Bakımından İlk Derece Mahkemesince verilen karara yönelik olarak yapılan istinaf başvurusu üzerine HMK'nın 355 vd. maddeleri kapsamında yöntemince yapılan inceleme sonucunda Bölge Adliye Mahkemesince esastan verilen nihai kararda, dosya kapsamına göre saptanan somut uyuşmazlık bakımından uygulanması gereken hukuk kurallarına aykırı bir yön olmadığı gibi aynı Kanun'un 369/1 hükmü ve 371. maddelerinin uygulanmasını gerektirici nedenlerin de bulunmamasına göre usul ve yasaya uygun Bölge Adliye Mahkemesi kararının onanmasına karar vermek gerekmiştir.