Yargıtay 11. Hukuk Dairesi E.2024/1652 K.2025/205

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davalılar vekili tarafından temyiz edilmekle; temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

KARAR

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde; müvekkilinin 2016/07086 sayılı tasarımına dayalı olarak, davalı şirketin 2019/04837 sayılı tasarım başvurusuna yaptıkları itirazın Yeniden İnceleme ve Değerlendirme Kurulu (YİDK) kararı ile reddedildiğini, oysa dava konusu tasarımın müvekkilinin tasarımı karşısında yeni ve ayırt edici olmadığını ileri sürerek YİDK kararının iptaline, dava konusu 2019/04837 sayılı tasarımın hükümsüzlüğüne karar verilmesini talep etmiştir.

II. CEVAP

1.Davalı ... vekili cevap dilekçesinde, müvekkili Kurum kararının usul ve yasaya uygun olduğunu savunarak davanın reddini istemiştir.

2.Davalı şirket vekili cevap dilekçesinde, tasarımların teknik zorunluluk olarak ifade edilen o-ring yapısındaki benzerliğinin doğal olduğunu, kauçuk ve benzeri hammadde kullanılan ürünlerde ürünün esneklik ve şeklini değiştirebilmek için birbiri sıra girinti çıkıntı oluşturmak gerektiğini, çok dar olan seçenek özgürlüğünde müvekkilinin ortada yer alan halkayı oval şekilde tasarlayarak farklılık oluşturduğunu, dava konusu tasarımda eliptik yapıda kesiğe benzer girintilere yer verildiğini, iç yapısında ortada yer alan çıkıntı olduğunu, halkalar arasında kavisli birleşme bulunduğunu, davacıya ait tasarımda ise halkalar arasında keskin ve düz birleşme olduğunu, davacıya ait tasarımda dış yapıdaki orta halkanın köşeli yaptığını savunarak davanın reddini talep etmiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile dava konusu tasarımın davacıya ait 2016/07086 sayılı tasarım karşısında yeni ve ayırt edici olmadığı gerekçesiyle davanın kabulüne, dava konusu YİDK kararının iptali ile dava konusu tasarımın hükümsüzlüğüne karar verilmiş, hüküm davalılar vekillerince istinaf edilmiştir.

IV. İSTİNAF

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile bilirkişi raporunda birbirleriyle kıyaslanan tasarımların ilke olarak farklılarından çok ortak özelliklerinin değerlendirilmesine ağırlık verilerek ve tasarımcının tasarımı geliştirme açısından ne kadar seçenek özgürlüğüne sahip olduğu göz önüne alınarak yapılan karşılaştırmada, dava konusu 2019/04837 sayılı tasarımın, davacıya ait 2016/07086 sayılı tasarım karşısında yeni ve ayırt edici bulunmadığının belirlendiği, bilirkişi raporunun hüküm kurmaya ve denetime elverişli bulunduğu gerekçesiyle davalılar vekillerinin istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiş, hüküm davalılar vekillerince temyiz edilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Dava ve Hukuki Nitelendirme

Dava, YİDK kararının iptali ve tasarım hükümsüzlüğü istemine ilişkindir.

B. Değerlendirme ve Gerekçe

1.Yukarıda yapılan özetten anlaşılacağı üzere davacı şirket 2016/07086 sayılı tasarımına dayanmıştır. Davalı şirket vekili, temyize gelirken davacının itiraza mesnet 2016/07086 sayılı tasarımının bazı üçüncü kişilerin tasarımları karşısında yeni ve ayırt edici olmadığı gerekçesiyle müvekkilince tasarımın hükümsüzlüğü davası açıldığını, Ankara 4. Fikri ve Sınai Haklar Hukuk Mahkemesinin 2023/83 E., 2023/518 K. sayılı kararı ile davacıya ait 2016/07086 sayılı tasarımın hükümsüzlüğüne karar verildiğini, söz konusu kararın istinaf aşamasında olduğunu, davacının tasarımının hükümsüzlüğünün kesinleşmesi halinde hükümsüzlük kararı geriye etkili olacağı için işbu davayı etkileyeceğini ileri sürerek hükümsüzlük davasının sonucunun beklenmesini talep etmiş ve karar örneğini dosyaya sunmuştur.

2.UYAP'ta yapılan incelemede ve davalı şirket vekilince sunulan karar örneğinin incelenmesinde, Ankara 4. Fikri ve Sınai Haklar Hukuk Mahkemesinin 2023/83 E., 2023/518 K. sayılı kararında, davacının ... Plastik San. ve Tic. A.Ş, davalının ... Plastik İnşaat Tekstil San.Tic. A.Ş. olduğu, davanın 15.02.2023 tarihinde açıldığı, Mahkemenin 27.12.2023 tarihinde, davanın kabulüne, dava konusu 2016/07086 sayılı tasarımın hükümsüzlüğüne, sicilden terkin edilmesine karar verdiği anlaşılmıştır.

3.6769 sayılı Sınai Mülkiyet Kanunu'nun (SMK) 77. maddesinde tasarımın hükümsüzlüğü hâlleri sayılmış ve anılan Kanun'un 79/1 hükmünde tasarımın hükümsüzlüğüne ilişkin kararın geçmişe etkili olacağı, tasarıma bu Kanunla sağlanan korumanın hiç doğmamış sayılacağı düzenlenmiştir.

4.YİDK kararının iptali talebiyle açılan davalarda Mahkemece, YİDK karar tarihindeki hukuki durum esas alınarak değerlendirme yapılacak ise de SMK'nın 79/1 hükmü uyarınca itiraza dayanak yapılan tasarımın hükümsüz kılınması hâlinde bu hükümsüzlük kararının, YİDK kararının iptali davasını da etkileyeceği açıktır (Yargıtay Hukuk Genel Kurulunun 11.03.2021 tarihli 2017/11-72 E., 2021/245 K. sayılı, Dairemizin 18.09.2024 tarihli 2023/4402 E., 2024/6540 K. sayılı, 04.12.2024 sayılı 2024/854 E., 2024/8651 K. sayılı emsal ilamları).

5.Bu durumda Mahkemece, itiraza mesnet 2016/7086 sayılı tasarımın hükümsüzlüğü istemiyle açılan Ankara 4. Fikri ve Sınai Haklar Hukuk Mahkemesinin 2023/83 E., 2023/518 K. sayılı dava dosyasının sonucu beklenip neticesine göre karar verilmek gerektiğinden kararın bozulması gerekmiştir.

6.Bozma sebebine göre davalı Kurum vekilinin tüm, davalı şirket vekilinin diğer temyiz itirazlarının incelenmesine şimdilik yer olmadığına karar verilmiştir.