Yargıtay 11. Hukuk Dairesi E.2024/3042 K.2024/8093

İlk Derece Mahkemesince bozmaya uyularak verilen karar davacı vekili tarafından temyiz edilmekle; temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

KARAR

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde; davalı şirketin ... Mah. Sarayaltı Cad. ... Efendi Apt.

Altı A Blok No:49/E .../Kahramanmaraş adresinde Kahramanmaraş ili Zübeyde Hanım Şubesi olarak faaliyet gösterdiğinden bahisle 30.10.2017 tarih ve 2017/7077 sayılı yazı ile tescile davet edildiğini, bu davete 28.11.2017 tarihli yazı ile cevap verilerek şube olarak tescilin mümkün olmadığının ve tescilden kaçınma sebepleri olarak bir kısım gerekçeler bildirildiğini, söz konusu adreste Kahramanmaraş Ticaret Sicil Müdürlüğü'ne 14185 sicil numarada kayıtlı, acentelik verilen ...

Kargo Taş. Gıda Tem. İnş. Oto San. ve Tic. Ltd. Şti.'ye ait işyerinin bulunduğu belirtilmiş olsa da davalı şirketin resmi internet sitesinde Kahramanmaraş Zübeyde Hanım Şubesi'nin Güney Anadolu Bölgesi'ne bağlı olarak ... Mah. Sarayaltı Cad. ... Efendi Apt.

Altı A Blok No:49/E .../Kahramanmaraş adresinde faaliyet gösterdiğinin yazılı olduğunu, bu şekilde tescilden kaçınma sebeplerinin yerinde görülmemesi nedeniyle 06.12.2017 tarih ve 2017/7923 sayılı yazı ile şube başvurusunda bulunmasının tekiden bildirildiğini, ancak tebliğden itibaren 30 gün içerisinde şube başvurusu yapılmadığını, bu sebeple davalı şirketin ... Mah. Sarayaltı Cad. ... Efendi Apt.

Altı A Blok No:49/E .../Kahramanmaraş adresinde faaliyet gösteren Kahramanmaraş ili Zübeyde Hanım Şubesi'nin ticaret siciline davalı şirketin şubesi olarak tesciline karar verilmesini talep etmiştir.

II. CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesinde; ilgili adreste şirketin acentesi olan ... Kargo Taş. Gıda Tem. İnş. Oto San. ve Tic. Ltd. Şti. tarafından paket ve koli gibi kargoların toplanması, sınıflandırılması, taşınması ve dağıtım faaliyetleri işinin yapıldığını, şirketin bu adreste ticari faaliyetinin bulunmadığını, bu sebeple şirket adına şube olarak tescil edilmesi gerekmediğini, davalı adreste ... Kargo A.Ş.'nin kendi adına ticari faaliyette bulunmadığını, ... Kargo Taş. Gıda Tem.

İnş. Oto San. ve Tic. Ltd. Şti.'nin bu adreste acente olarak iş yaptığını, ... Şti.'nin ise ...'nda 25.01.2014 tarihinden itibaren 14185 sicil numarası ile kaydının bulunduğunu, davaya konu adresin her ne kadar internet sitesinde şube olarak belirtilmiş ise de bunun sehven yazıldığını, ... Kargo'nun kendisinin faaliyet gösterdiği adresler için şube bildirimi yaptığını, ... Kargo Taş. Gıda Tem. İnş. Oto San. ve Tic. Ltd.

Şti.'nin acentelik yaptığını, kendine ait ticari araçları, ayrı bir vergi kaydı, ayrı bir muhasebesi, ayrı bir SGK işveren kaydı ve sigortalı işçileri olduğunu, müvekkili olan şirketten ayrı ticari faaliyetini sürdüren bir işyeri olduğunu, davanın kabulüne karar verilmesi halinde tamamen bağımsız bir işletmenin, müvekkili olan şirketinin şubesi haline geleceğini ve mülkiyet hakkının ihlali söz konusu olacağını, acente olan bir işletmenin, müvekkili olan şirketin şubesi yapılmaya çalışıldığını savunarak davanın reddine karar verilmesini istemiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesince bozma ilamına uyularak yapılan yargılama neticesinde, davalı Araş kargo ile dava konusu adreste faaliyet gösteren ... Kargo arasında “Acentelesme Prosedürü” nün işletildiği, bu bağlamda taraflar arasında 02.01.2015 tarihinde "Acentelik Sözleşmesi" imzalandığı, bu sözleşme kapsamında davalı ...

Kargo mevzuattan kaynaklı yükümlülükleri nedeniyle hizmet sürekliliğini sağlamak, hizmet kalitesini ve marka itibarını korumak için bir takım kurallar ve standartları belirlediği bunun haricinde ... Kargo’nun dış İlişkilerinde merkezden bağımsız olduğu, kendi başına ticari faaliyette bulunan bağımsız bir şirket olduğu, ... Kargo ile davalı ... Kargo arasında hak ediş usulüne göre çalışıldığı, ...

Kargo tarafından verilen hizmetler karşılığında ay sonlarında hak ediş faturası düzenlediği, tarafların aralarındaki sözleşme kapsamında karşılıklı faturalaşma ve kesintilerin mahsup edilmesi sonrasında kalan tutarların davalı ... Kargo tarafından ... Kargoya ödendiği, ...

Kargonun bağımsız bir tüzel kişilik olarak ayrı bir sermaye yapısının olduğu, muhasebe süreçlerinin merkezden bağımsız yürütüldüğü, dava konusu adreste çalışan personellerin işe giriş işten çıkış işlemlerinin, personel giderlerinin (maaş, SGK primi vb. tüm giderler) sorumluluğunun acentede olduğu, davalı ...

Kargonun sadece acentede istihdam edilecek personelle ilgili bir takım asgari standartlar belirlediği, çalıştırılan personelle ilgili mevzuattan kaynaklı yükümlülükleri ve sorumlulukları nedeniyle denetleme ve kontrol süreçlerinde rol aldığı, dava konusu adreste çalışan personellerin ise giriş isten çıkış işlemlerinin ... Kargo Taşımacılık Gıda Temizlik İnşaat Oto. San. ve Tic. Ltd.

Şti.’nin 2 5320 01 01 1053659 046 11 49 000 SGK sicil numarası üzerinden yapıldığı, personel maaş ödemlerinin ... Kargo tarafından yapıldığı, bu bağlamda davacının iddialarının yerinde olmadığı gerekçesiyle davanın reddi karar verilmiş, hüküm davacı vekilince temyiz edilmiştir.

IV. TEMYİZ İNCELEMESİ

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Dava, davalıya ait işletmenin şube vasfında olduğunun tespit ve şube olarak tescili talebine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk 1.6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri.

2.5174 sayılı Türkiye Odalar ve Borsalar Birliği ile Odalar ve Borsalar Kanunu'nun 9 uncu maddesi, 6102 Sayılı TTK'nın 83 üncü maddesi.

3. Değerlendirme Dosyadaki yazılara, İlk Derece Mahkemesince 6100 sayılı Kanun'un 373 üncü maddesinin dördüncü fıkrası uyarınca uyulan bozma kararı gereğince hüküm verilmiş olmasına ve delillerin takdirinde bir isabetsizlik bulunmamasına göre, davacı vekilinin bütün temyiz itirazları yerinde değildir.