Yargıtay 11. Hukuk Dairesi E.2024/4962 K.2025/3274

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davalı vekili tarafından temyiz edilmekle; temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

KARAR

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde; müvekkili şirket ile dava dışı ... A.Ş. arasında yapılan sözleşme gereğince müvekkilinin tüm edimlerini yerine getirdiği halde belirtilen şirketin borcunu ödemediğini, sözleşme kapsamında ...

A.Ş.'den teminat mektubu istendiğini ve davalı banka tarafından muhatabı müvekkili olan 200.000,00 USD bedelli kesin teminat mektubu düzenlendiğini, teminat mektubuna konu 200.000,00 USD'nin tahsilinin talep edilmesine rağmen teminat mektubunun geçersiz olduğundan bahisle davalının ödeme yapmadığını, davalının kendi kusuruna dayanarak teminat mektubunun geçersizliğini savunarak ödeme yapmamasının haksız olduğunu ileri sürerek 18.07.2018 tarihli teminat mektubu bedeli olan 200.000,00 USD'nin tazmin talep tarihi olan 30.07.2018'den itibaren işleyecek ticari faiziyle birlikte davalıdan tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.

II. CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesinde; davacının dava açmakta hukuki yararı bulunmadığını, teminat mektubunun 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu (4734 sayılı Kanun) ve 4735 sayılı Kamu İhale Sözleşmeleri Kanunu (4735 sayılı Kanun) kapsamında yapılacak işlere münhasır olmak üzere düzenlendiğini, oysaki davacı ile dava dışı Dalkıranlar ... A.Ş. arasında zikredilen Kanunlara göre yapılan herhangi bir sözleşme ve işin söz konusu olmadığını, teminat mektubunun kendileri açısından geçersiz olduğunu savunarak davanın reddine karar verilmesini istemiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile 4734 ve 4735 sayılı Kanunlar kapsamında düzenlenen teminat mektubunun bu Kanunlara tabi olmayan sözleşme için geçerli kabul edilemeyeceği gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiş, hüküm, davacı vekilince istinaf edilmiştir.

IV. BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ KARARI

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davalı bankanın, kesin teminat mektubunu hazırladığı sırada teminat mektubunun tarafları olan davacı muhatap ve dava dışı lehtarın unvanları itibariyle kamu kurumu olmadığı belli olup ve dolayısıyla aralarında da bir kamu ihalesi olmadığını bilmesine rağmen ilk talepte ödeme kaydını içeren, teminat mektubunu hazırlayarak davacı muhataba verdiği,

fakat teminat mektubunun düzenlenmesinden 12 gün sonra davacı tarafından kendisine yapılan tazmin başvurusunu reddettiği, davalının davacının kendisine uyguladığı hata, hile veya ikrah teşkil edecek nasıl bir eylem gerçekleştirdiğini, özellikle teminat mektubunun kamu ihalesi kapsamında verilmesinin istenildiği ve taraf şirketlerin kamu kurumu oldukları hususunda iradesinin hangi surette sakatlandığını yani mektubun içeriğinin kendisine nasıl düzenlettirildiğini gösteren herhangi bir bilgi veya belgeyi dosyaya sunmadığı,

davalı bankanın artık kendi hazırladığı mektup içeriğine yani kendi sorumluluk alanında bulunan hususlara dayanarak ödeme talebini reddetmiş olmasının 4721 sayılı Türk Medeni Kanunu'nun 2. maddesinde düzenlenmiş iyiniyet ilkesiyle bağdaşmadığı ve teminat mektubu bedelini ödeme borcunu haksız olarak yerine getirmediği gerekçesiyle davacı vekilinin istinaf başvurusunun kabulü ile kararın kaldırılmasına,

davanın kabulüne, 200.000,00 USD' nin 30.07.2018 tarihinden itibaren 3095 sayılı Kanun'un 4/a hükmü uyarınca kamu bankalarınca 1 yıllık vadeli USD mevduata verilen en yüksek oranda faiz işletilerek davalıdan tahsiliyle davacıya verilmesine karar verilmiş, karar, davalı vekilince temyiz edilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Dava ve Hukuki Nitelendirme

Dava, banka teminat mektubu bedelinin tahsili istemine ilişkindir.

B. Değerlendirme ve Gerekçe

İlk Derece Mahkemesince verilen karara yönelik olarak yapılan istinaf başvurusu üzerine 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (HMK) 355. vd. maddeleri kapsamında yöntemince yapılan inceleme sonucunda Bölge Adliye Mahkemesince esastan verilen nihai kararda, dosya kapsamına göre saptanan somut uyuşmazlık bakımından uygulanması gereken hukuk kurallarına aykırı bir yön olmadığı gibi aynı Kanun'un 369/1 hükmü ve 371. maddesinin uygulanmasını gerektirici nedenlerin de bulunmamasına göre usul ve yasaya uygun Bölge Adliye Mahkemesi kararının onanmasına karar vermek gerekmiştir.