Yargıtay 11. Hukuk Dairesi E.2024/5714 K.2025/4036

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davalı vekili tarafından temyiz edilmekle; temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

KARAR

I. DAVA

Davacılar vekili dava dilekçesinde; davalıya ait 2013/... numaralı "çok katmanlı metalden üretilmiş mutfak eşyaları" buluş başlıklı faydalı modelin 1950'li yıllardan beri patentlerle koruma altına alınmış bulunan istemleri içerdiğini, yenilik ve buluş basamağının bulunmadığını, tescil müracaatından çok önce, uzun yıllardır dünyada kullanılan, ülkemizde birçok firmanın ...'den ithal ederek preslemek suretiyle mutfak eşyaları imal ettiği bir mamul olduğunu, dava dilekçelerinde yer verdikleri önceki tarihli ... patenti ile ... patentleri karşısında yeni olmadığını,

yine dilekçelerinde yer verdikleri çeşitli firmaların internet siteleri ve linklerinde çok önceden beri satıldığını, patent belgelerinin tercümeleri ve web sitesi görüntülerini dilekçe ekinde sunduklarını ileri sürerek davalıya ait faydalı modelin hükümsüzlüğüne ve sicilden terkinine karar verilmesini talep etmiştir.

II. CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesinde, dava konusu faydalı modelin malikinin davalı olduğunu, davacının müvekkilinin tescilli faydalı modelini uzun yıllardır kullandığını, faydalı modele tecavüz ve haksız fillerden kaynaklanan haklarını saklı tuttuklarını, ... ve ... patentli ürünlerin, davalının tescilli faydalı modelinden katman sayısı ve katmanlar arasında kullanılan malzemenin türü, cinsi ve yoğunluğu bakımından farklı olduğunu savunarak davanın reddine karar verilmesini istemiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile somut olayda alınan ikinci ve üçüncü bilirkişi raporlarının konusunda uzman üçlü heyetlerden teşekkül ederek oluşturulduğu, heyetlerin görüş birliği içinde bulundukları, zikredilen raporlarda, istemler ile ürün görsellerinin denetime uygun olarak yasanın aradığı şekilde yenilik ve kamuya sunulma kriterleri bakımından denetime uygun olarak tartışıldığı, davalının başvuru tarihi itibarıyla faydalı modelin yeni olmadığının tespit edildiği gerekçesiyle davalı adına tescilli 2013/... tescil numaralı "çok katmanlı metalden üretilmiş mutfak eşyaları" buluş başlıklı faydalı modelin hükümsüzlüğüne karar verilmiş, hüküm, davalı tarafça istinaf edilmiştir.

IV. BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ KARARI

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davalıya ait faydalı modelin her üç isteminin de başvuru tarihinden önce kamuya sunulduğunun denetime uygun bir şekilde açıklandığı, daha önce alınan iki bilirkişi raporunda da aynı yönde görüş bildirildiği, raporun hükme esas alınmasında hukuka aykırılık bulunmadığı, bu nedenle davalı vekilinin bu istinaf talebinin yerinde olmadığı,

ancak davalıya ait 2013/... tescil numaralı faydalı modelin karar tarihinden önce geçerliliğini kaybettiği ve dava konusuz kaldığı halde, Mahkemece bu konuda araştırma yapılmaksızın, davanın kabulüne karar verilmesinin yerinde olmadığı gerekçesiyle davalı vekilinin istinaf talebinin kısmen kabulüne, İlk Derece Mahkemesi kararının kaldırılmasına, dava konusuz kaldığından karar verilmesine yer olmadığına, davacılar dava açmakta haklı olduklarından yargılama giderlerinin davalı tarafa yükletilmesine karar verilmiş, hüküm, davalı vekilince temyiz edilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Dava ve Hukuki Nitelendirme

Dava, yenilik özelliği bulunmadığı iddiasıyla açılan faydalı modelin hükümsüzlüğü talebine ilişkindir.

B. Değerlendirme ve Gerekçe

1.Faydalı model hakkındaki hükümsüzlük davaları, belgenin geçerliliği süresince veya hakkın sona ermesini izleyen 5 yıl içinde açılabilir.

Zira 6769 sayılı Sınai Mülkiyet Kanunu’nun (SMK)144/3. maddesince “Faydalı modelin hükümsüzlüğü davası, faydalı modelin koruma süresince veya hakkın sona ermesini izleyen beş yıl içinde, sicile faydalı model sahibi olarak kayıtlı kişiye karşı açılabilir.” Bu kural uyarınca, faydalı modelin hükümsüzlük davası bir faydalı model işlemde olduğu süre içinde veya işlemden kalkmış olsa bile faydalı model hakkının sona ermesini izleyen beş yıl içinde açılabilir.

Bu süre, faydalı modelin ileriye dönük devam edebilecek etkisinin olacağı anlayışıyla öngörülmüştür.

Bu nedenle Bölge Adliye Mahkemesince, davalıya ait 2013/... tescil numaralı faydalı model, her ne kadar karar tarihinden önce geçerliliğini kaybetmiş ise de davanın açıldığı tarih itibariyle geçerli olduğu ve hakkın sona ermesini izleyen 5 yıl içinde açılabileceği gözetilerek değerlendirme yapılıp davanın esası hakkında bir karar verilmesi gerekirken dava konusuz kaldığından bahisle karar verilmesine yer olmadığına karar verilmesi doğru görülmemiştir.

2.Bozma sebebine göre davalının diğer temyiz itirazlarının incelenmesine şimdilik yer olmadığına karar verilmiştir.