Yargıtay 11. Hukuk Dairesi E.2024/6511 K.2025/5690

İlk Derece Mahkemesince bozma ilamına uyularak verilen karar, Yargıtayca duruşma istemli olarak taraf vekilleri tarafından temyiz edilmekle; temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildi. Duruşma için belirlenen 23.09.2025 günü hazır bulunan davacı vekili Av. ... ... ile davalı vekili Av. ... ... dinlenildikten sonra duruşmalı işlerin yoğunluğu ve süre darlığından ötürü işin incelenerek karara bağlanması ileriye bırakıldı. Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü.

KARAR

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde; davalının leasing yolu ile kiraladığı iş makinesini müvekkiline adi yazılı sözleşme ile sattığını, sözleşme gereği müvekkilinin edimini eksiksiz olarak yerine getirdiğini, edimini yerine getirmeyen davalının borcundan dolayı iş makinesinin haczedilerek muhafaza altına alındığını, böylece sözleşmenin ifasının davalının kusuru ile imkansız hale geldiğini, müvekkilinin ödediği parayı davalıdan isteme hakkının doğduğunu, davalının ödeme yapmaması nedeniyle başlatılan icra takibine haksız itiraz edildiğini ileri sürerek itirazın iptali ile takibin devamına, davalı aleyhine %20'den az olmamak üzere icra inkar tazminatına hükmedilmesine karar verilmesini talep etmiştir.

II. CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesinde; takibe konu sözleşmenin müvekkili ile ... İnşaat Taah. Nak. Tur. İth. İhr. San. Tic. Ltd. Şti. arasında yapıldığı halde icra takibinin ve davanın davacı ... tarafından açıldığından aktif husumet ehliyetinin olmadığını, taraflar arasındaki sözleşmenin iş makinası satımına ilişkin olmayıp sözleşmede belirtilen taksitlerin davacı tarafından ödenmesi durumunda dava konusu iş makinesinin davacıya devri için satış vaadinde bulunulduğunu, davacının edimini yerine getirmediğini savunarak davanın reddini istemiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesince bozma ilamına uyularak yapılan yargılama neticesinde, davacının husumetinin bulunduğu, toplam 75.535,00 euro ödemeden, taraflar arasındaki 10.03.2015 tarihli sözleşme öncesinde dava dışı ve sözleşmenin tarafı olmayan ... tarafından 17.02.2015 tarihinde yapılan 22.520,00 euro ödemenin taraflar arasındaki akdi ilişkiye dayalı olarak namına ödendiğinin davacı tarafından ispat edilemediği, bu miktar yönünden davanın reddine karar verilmesi gerektiğinden 75.535,00 eurodan sözleşmeden önce ödenen bu bedel düşülerek davacının takip tarihi itibarıyla davalıdan toplam 53.015,00 euro alacağı olduğu,

bu kısım yönünden davalının itirazının haksız olup iptali gerektiği gerekçesiyle davanın kısmen kabul, kısmen reddine, davacı alacaklı vekili tarafından davalı borçlu aleyhine yapılan Mersin 5 İcra Müdürlüğünün 2017/267 E. sayılı takip dosyasında toplam 53.015,00 euro asıl alacağın icra gideri, vekâlet ücreti ve takip tarihinden itibaren asıl alacağa kamu bankalarınca euro mevduatına uygulanan en yüksek orandaki yıllık faiz uygulanarak belirlenecek gecikme faizi ile birlikte fiili ödeme günündeki T.C.

Merkez Bankası efektif satış kuru üzerinden TL karşılığı ödenmesine ilişkin icra takibine yönelik davalı borçlunun itirazın iptali ile takibin devamına, davacının fazlaya ilişkin itirazın iptali davasının reddine, 53.015,00 euro asıl alacağın %20'si olan 10.603,00 euro icra inkar tazminatının takip tarihindeki euro kuru karşılığı TL üzerinden karşılığının davalıdan alınarak davacıya verilmesine, davalının tazminat talebinin, icra takibi haksız olmakla birlikte kötü niyetli olduğu ispat edilemediğinden yasal koşulları oluşmadığından reddine karar verilmiş, hüküm taraf vekillerince temyiz edilmiştir.

IV. TEMYİZ

A. Dava ve Hukuki Nitelendirme

Dava, finansal kiralama konusu makinanın davalı kiracı tarafından davacıya satışına ilişkin sözleşme ifasının sonradan imkansız hâle gelmesi nedeniyle doğan sebepsiz zenginleşme tazminatının tahsili için başlatılan icra takibine vaki itirazın iptali istemine ilişkindir.

B.Değerlendirme ve Gerekçe 1.Dosyadaki yazılara, İlk Derece Mahkemesince 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (HMK) 373/4 hükmü uyarınca uyulan bozma kararı gereğince hüküm verilmiş olmasına göre davacının tüm, davalının aşağıdaki bendin kapsamı dışındaki temyiz itirazları yerinde görülmemiştir.

2.Hüküm kurulurken davacı lehine hükmolunan icra inkar tazminatı, takip tarihindeki euronun efektif satış kuruna göre hüküm altına alınan Euro cinsinden asıl alacağın TL karşılığı bulunup bunun %20’si hesaplanmalıdır. Mahkemece bu hususa dikkat edilmeden "53.015 Euro asıl alacağın %20 si olan 10.603 Euro icra inkar tazminatının takip tarihindeki euro kuru karşılığı TL üzerinden karşılığının davalıdan alınarak davacıya verilmesine," şeklinde karar verilmiş olması bozmayı gerektirir. (İcra takip talebinde gösterilen kur karşılığı davalı lehine olduğundan bu miktar dikkate alınmıştır).

Ne var ki bu yanlışlığın giderilmesi yeniden yargılama yapılmasını gerektirmediğinden HMK'nın 370/2 hükmü uyarınca İlk Derece Mahkemesi kararının düzeltilerek onanması gerekir.