Yargıtay 11. Hukuk Dairesi E.2025/1547 K.2025/7387

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davacı vekili tarafından temyiz edilmekle; temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

KARAR

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde; ...A.Ş’nin (... A.Ş.) 09.07.2008 tarihinde... İnşaat Hayvancılık Petrol Sanayi ve Ticaret Ltd. Şti. unvanı ve 200.000,00 TL sermaye ile kurulduğunu, 13.10.2011 tarihinde nevi değiştirme sureti ile anonim şirkete dönüşerek... İnşaat Hayvancılık Petrol Sanayi ve Ticaret A.Ş. unvanını aldığını, 28.02.2012 tarihinde yapılan genel kurul toplantısı ile ...A.Ş. (... A.Ş.) olarak değiştirildiğini, şirket paylarının 31.05.2012 tarihinde ... A.Ş.

İkinci Ulusal Pazar’da işlem görmeye başladığını, halka arzda şirketin hakim ortaklarının ... ve ailesi olduğunu, 24.01.2014 tarihinde şirketin hakim ortakları ..., ... ve ... ile şirket paylarını satın almak isteyen ... ve Dış Ticaret A.Ş. (... A.Ş.) arasında yapılan hisse devir sözleşmesi sonucunda, ..., ... ve ...’ın ... A.Ş. sermayesinde sahip olduğu şirket sermayesinin %55’ine tekabül eden toplam 12.445.665 adet payın ...’in hakim ortağı ve yöneticisi olduğu ...

A.Ş.’ye devredilmesine yönelik anlaşmaya varıldığını, böylece ... A.Ş. kontrolünün ...

A.Ş.’ye geçtiğini, konuya ilişkin yapılan denetim sonucunda, söz konusu hisse devir sözleşmesi kapsamında yapılan işlemlerin şirket sermayesi ve/veya malvarlığını azaltıcı nitelikte olduğu tespit edildiğinden, Kurul Karar Organı’nın 28.5.2014 tarih ve 16/512 sayılı kararı ile diğer hususların yanında ilgililer hakkında 5237 sayılı Türk Ceza Kanunu’nun 37/1, 39... /2 maddeleri çerçevesinde suç duyurusunda bulunulduğunu, davalı ...’in şirkette 27.01.2014- 14.04.2014 tarihleri arasında yönetim kurulu başkanı olarak görev yaptığını, şirket payları ...

A.Ş. İkinci Ulusal Pazarında işlem görmekteyken 29.05.2014 tarihinde gözaltı pazarına alındığını, 30.11.2015 tarihinde ise sürekli olarak işlem görmekten men edildiğini, ... A.Ş. adına karşılıksız çek keşide edilerek, şirketin sermaye kaybına uğratılmasına neden olan işlemler yapıldığını, ... imzası ile ... A.Ş. tarafından... adlı bir şahıs lehine keşide edilen toplam 400.000,00 TL tutarında çeklerin karşılıksız çıktığını, söz konusu çeklerin ...

A.Ş. yasal defter ve kayıtlarında bulunmadığını, çek keşide tarihleri öncesinde veya sonrasında... isimli bir şahısla herhangi bir mal ve hizmet alım satımında bulunulduğuna veya ödünç para alışverişine girişildiğine dair bir bulguya da rastlanılmadığını, 6362 sayılı Sermaye Piyasası Kanunu’nun (6362 sayılı SPK) 110/1-(c) maddesi uyarınca, ...

A.Ş. ile yönetim ve sermaye bakımından ilişkili olan ... tarafından kendi şahsi işleri için kullanılan çeklerin karşılıksız çıkması dolayısıyla halka açık bir şirket olan ... A.Ş.’nin 400.000,00 TL’lik haksız ve usulsüz bir yükümlülük altına sokulduğu ve hukuka aykırı olarak sermaye kaybına uğratıldığı sonucuna ulaşıldığını, ... aleyhine dava açılmasına karar verildiğini, ...

9. Asliye Ticaret Mahkemesi nezdinde ...’e hukuka aykırı olarak aktarılmış olan 400.000,00 TL’nin faiziyle birlikte iadesini sağlamak üzere, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun (HMK) 109. maddesi uyarınca kısmi dava açıldığını, anılan meblağın 4.000,00 TL’sinin işletilecek kanuni faizi ile birlikte mal varlığı azaltılan ...

A.Ş.’ye iade edilmesi talebiyle açılan davada, fazla haklar saklı tutulup 4.000,00 TL’nin dava tarihinden itibaren yasal faizi ile birlikte davalı ...’den alınarak ... A.Ş.’ye iadesine ilişkin davanın kabulüne karar verildiğini, davanın kısmi olarak açılması halinde önceden açılan davada kesinleşen ilamın tespit kısmı, kalan kısım hakkında açılan ikinci davanın tespit kısmı için kesin hüküm oluşturduğunu, ...

9. Asliye Ticaret Mahkemesi’nin 2017/80 E. sayılı dosyasına mübrez bilirkişi raporu doğrultusunda tesis edilen Mahkeme kararında, dava konusunu oluşturan 400.000,00 TL’nin 4.000,00 TL’sinin kanuni faiziyle iadesi hususunda kesin karar verildiğinden, söz konusu kararın, geriye kalan 396.000,00 TL’nin faizi ile iadesi konusunda kesin hüküm teşkil ettiğini ileri sürerek örtülü kazanç aktarımı yoluyla mal varlığı azaltılan halka açık şirket ...

A.Ş.’ye verilen süre içerisinde faiz hariç 400.000,00 TL tutarındaki iadenin yapılmaması nedeniyle 6362 sayılı Sermaye Piyasası Kanunu’nun 94. maddesi uyarınca ... 9. Asliye Ticaret Mahkemesi’nin kesinleşmiş kararına dayanak davada saklı tuttukları 396.000,00 TL’sinin kanuni faiziyle birlikte davalıdan alınarak ... A.Ş.’ye iadesine karar verilmesini talep etmiştir.

II. CEVAP

Davalı cevap dilekçesi sunmamıştır.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile halka açık ...

A.Ş.’nin gerçek kişi hâkim ortağı, yönetim kurulu başkanı ve tek yetkili yöneticisi olan davalı ... imzasıyla 12.03.2014- 14.04.2014 tarihleri arasında dava dışı lehdar... lehine toplam 400.000,00 TL bedelli 4 adet çek keşide edilmek suretiyle şirketin 400.000,00 TL tutarında borç ödeme yükümlülüğü altına sokulduğu, çeklerin hamillerince vade tarihleri olan 2014 yılının Temmuz, Eylül, Ekim aylarında şirketin hesabının bulunduğu Bank ...’ya ibraz edilerek tahsil edilmek istendiği, şirket hesabında para olmadığından bankaca çeklerin karşılıksız muamelesine tabi tutulduğu,

şirket defter ve kayıtlarında çek bedellerinin haricen ya da yapılan bir icra takibi sonucu ödendiğine ilişkin kayıt bulunmadığı, karşılıksız çıkan çekler için çek hamillerinin, çek bedellerini tahsil etmek için şirket aleyhine icra takibi başlattıklarına ilişkin bilgi ve belgeye rastlanmadığı, karşılıksız çıkan çek bedellerinin şirket tarafından ödenmemiş ve şirketten nakit varlık çıktısının olmaması sebebiyle örtülü kazanç aktarımının gerçekleşmediği, ...

A.Ş.’nin çek bedelleri toplamı olan 400.000,00 TL tutarında sermaye veya malvarlığı kaybına ya da zarara uğramadığı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiş, hüküm, davacı vekilince istinaf edilmiştir.

IV. İSTİNAF

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile, ...

9. Asliye Ticaret Mahkemesinin 26.03.2019 tarih ve 2017/80 E., 2019/298 K. sayılı kararının incelenmesinde; davalının düzenlemiş olduğu çeklerin şirketin defter ve kayıtlarında yer almadığı, çek lehtarı...’in anılan şirketle ticari ilişkisinin bulunduğuna dair herhangi bir kaydın tespit edilemediği, dava konusu çeklerin kayıtlarda bulunmaması sebebiyle çeklerin...’e verilmek suretiyle örtülü kazanç aktarımı yapıldığı kabul edilerek davanın kabulü ile 4.000,00 TL’nin dava tarihi itibariyle yasal faiz ile birlikte davalıda alınarak dava dışı ...

A.Ş.’ye verilmesine kesin olarak karar verildiği, her ne kadar davacı yanca ...

9. Asliye Ticaret Mahkemesinin 2017/80 E., 2019/298 K. sayılı dosyasında ve eldeki davada ileri sürülen iddialar ile davanın tarafları aynı ise de, ilk davanın hüküm fıkrası ile eldeki davaya ait talep sonucunun aynı olmadığı, anılan dosyada verilen kararın miktar itibariyle kesin olarak verilmesi nedeniyle kararın esasına yönelik kanun yolu incelemesinin yapılmadığı, dava konusu olayda örtülü kazanç aktarımının söz konusu olup olmadığı yönünden yapılan incelemede; davalı ...’in, kurulduğu 15.05.2013 tarihinden itibaren ...

A.Ş.’nin tek ortağı ve yöneticisi olduğu, ... A.Ş.’nin 2014 yılı Ocak ayında ... A.Ş.’nin hakim ortaklarına ait payları devralmak suretiyle ... A.Ş.’nin kontrolünü ele geçirdiği, ... A.Ş.’nin sahibi olan ...’in de ... A.Ş.’nin yönetim kurulu başkanlığı görevini üstlendiği, ...

A.Ş.’nin gerçek kişi hakim ortağı konumuna gelen davalı ...’in 27.01.2014- 14.04.2014 tarihleri arasında şirketin yönetim kurulu başkanı ve münferit imzasıyla şirketi tek başına temsil ve ilzama yetkili yöneticisi sıfatını taşıdığı, davalının, dava dışı ... A.Ş. adına dava dışı... lehine 30.06.2014, 30.07.2014, 30.08.20 14... .09.2014 tarihli her biri 100.000,00 TL bedelli olmak üzere toplam 400.000,00 TL miktarında çek düzenlediği, böylelikle karşılığı ...

A.Ş. hesabında bulunmaması nedeniyle karşılıksız çıkan çekleri bankaya ibraz edenlere banka bünyesinden yükümlülük gereği toplam 4.480,00 TL ödeme yapıldığı, dosyada bankaca ödenen yükümlülük tutarı toplamı 4.480,00 TL’nin bilahare çek borçlusu ...

A.Ş.’den tahsil edilip edilmediğine dair bir iddia ve delilin bulunmadığı, hal böyle olunca, davalı tarafından ileri tarihli keşide edilen çeklerin çek hamilleri tarafından 2014 yılı Temmuz, Eylül, Ekim aylarında Bank ...’ya ibraz ederek çek bedellerini şirketin banka nezdindeki hesabından tahsil edilmek istendiği, ancak şirketin banka nezdindeki hesabında nakit para mevcut olmadığından bankaca çeklerin karşılıksız işlemine tabi tutulduğu, sonuçta çeklerin karşılıksız çıkması sebebiyle çek hamillerine çek bedelleri ödenmediğinden şirketin parasal varlığından çek hamillerine doğru bir nakit aktarımının gerçekleşmediği, ...

A.Ş.’nin 400.000,00 TL tutarında sermaye veya malvarlığı kaybına uğramadığı, çeklerin hamilleri tarafından çeklerin karşılıksız çıkmasından sonra bedellerinin icra marifetiyle tahsil etmek amacıyla çekleri keşide eden halka açık ...

A.Ş. aleyhine içra takibi başlattıklarına veya başkaca hukuki yollara başvurduklarına dair Sermaye Piyasası Kurulu raporunda herhangi bir tespit yer almadığı, bu yöne ilişkin dosyada iddia ve delil ileri sürülmediği, böylelikle dava konusu çek bedellerinin dava tarihi itibariyle şirket tarafından hamillerine ödendiği ve örtülü kazanç aktarımı bulunduğunun kabulü için gerekli unsur olan şirketin maddi zarara uğraması koşulunun dava tarihi itibariyle gerçekleşmediği gerekçesiyle davacı vekilinin istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiş, karar, davacı vekilince temyiz edilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Dava ve Hukuki Nitelendirme

Dava, halka açık şirket yönetim kurulu başkanı olan davalının karşılıksız keşide ettiği çeklerle örtülü kazanç aktarımı yaptığı iddiasıyla aktarılan kazancın şirkete iadesi istemine ilişkindir.

B. Değerlendirme ve Gerekçe

Yapılan yargılama ve saptanan somut uyuşmazlık bakımından uygulanması gereken hukuk kuralları gözetildiğinde İlk Derece Mahkemesince verilen kararda bir isabetsizlik olmadığının anlaşılmasına göre yapılan istinaf başvurusunun 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (HMK) 353/1-b(1) hükmü uyarınca Bölge Adliye Mahkemesince esastan reddine ilişkin kararın usul ve yasaya uygun olduğu kanısına varıldığından Bölge Adliye Mahkemesi kararının onanmasına karar vermek gerekmiştir.