Yargıtay 11. Hukuk Dairesi E.2025/3402 K.2026/415

Bölge Adliye Mahkemesi kararı, Yargıtayca duruşma istemli olarak asıl ve birleşen davada davalı vekili tarafından temyiz edilmekle; temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildi. Duruşma için belirlenen 20.01.2026 günü hazır bulunan ve birleşen davada davacıları vekili Avukat ... ve asıl ve birleşen davada davalı vekili Avukat ... dinlenildikten sonra duruşmalı işlerin yoğunluğu ve süre darlığından ötürü işin incelenerek karara bağlanması ileriye bırakıldı. Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip, gereği düşünüldü.

KARAR

I. DAVA

Asıl ve birleşen davada davacılar vekili dava dilekçesinde; müvekkillerinin ortağı olduğu ... Tekstil ve Örgü San. A.Ş. tarafından davalı/alacaklı ... İth. İhr. San. ve Tic. Ltd.

Şti. adına 05.01.2012 düzenleme, 24.05.2012 vade tarihli ve 4.500.000,00 TL bedelli bononun tanzim edildiğini, müvekkillerinin bonoyu aval veren sıfatıyla imzaladığını, bonoya dayalı olarak Ankara 32. İcra Dairesinin 2012/5994 E. sayılı takip dosyasında müvekkilleri aleyhine icra takibi başlatıldığını, takibin kesinleşmesini müteakiben bonoya ilişkin borcun ödenmesi amacıyla 25.06.2012 tarihli protokol imzalandığını, müvekkillerinin takibe konu borcun ödenmesi amacıyla akdedilen ve imzası davalı şirket ve yetkilileri tarafından ikrar edilen protokolden doğan bütün yükümlülüklerini eksiksiz olarak yerine getirdiklerini,

protokole konu hisse devri ile akaryakıt istasyonu devrini gerçekleştirdiklerini, buna rağmen protokolün 7. maddesi uyarınca müvekkillerine davalı şirket tarafından herhangi bir ihtirazi kayıt ileri sürülmeksizin kayıtsız ve şartsız olarak iadesi gereken bononun iade edilmediğini, davalı tarafın iade etmediği bonoya dayalı olarak takibe devam ettiğini ileri sürerek müvekkillerinin icra dosyasında borçlu olmadığının tespiti ile takibin iptaline, bononun iadesine, %20 kötüniyet tazminatının davalıdan tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.

II. CEVAP

Asıl ve birleşen davada davalı vekili cevap dilekçesinde; davacı tarafın dava konusu isteme dayanak ve tam iki tarafa borç yükleyen protokolden kaynaklanan edimini ifa etmediğini, 25.06.2012 tarihli protokol ile davacı tarafın ödemesi gereken borçların belirlenmesine rağmen bu borçların davacı tarafından tamamen ödenmediğini, bu nedenle davacının protokol hükümleri çerçevesinde sorumluluğunu yerine getirdiği iddiasının gerçeği yansıtmadığını,

protokolün 7. maddesinde davaya konu bononun iade edileceğinden bahsedilmekle birlikte maddenin devamında bononun iadesi için ödenmesi gereken masrafların hangi tarafça ödeneceğinin ayrıca kararlaştırılacağının belirtildiğini, ancak söz konusu masrafların kim tarafından ödeneceğinin kararlaştırılmadığını ve bu nedenle bu hususun belirsiz olduğunu savunarak davanın reddi ile davacı aleyhine tazminata hükmedilmesini istemiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile protokolde yer alan ve taraf iradelerinin saptanmasında amaçsal yorum gerektirmeyecek açıklıktaki hükümlere göre davacıların protokolden kaynaklanan edimlerinin protokolün 1. maddesinde belirtilen akaryakıt istasyonunun ve ... Tekstil ve Örgü San.

A.Ş.'deki hisselerinin devri olduğu, asıl ve birleşen dava davacıları tarafından her iki edimin de yerine getirildiği, diğer taraftan protokolün 7. maddesinin lafzındaki açık ifadeler dikkate alındığında, asıl ve birleşen dava konusu 4.500.000,00 TL bedelli bononun bonoda avalist konumundaki borçlular olan asıl ve birleşen davacılara iadesinin hiçbir kayıt ve şarta bağlanmadığı,

her ne kadar davalı tarafından davacıların edimlerini ifa etmediği ileri sürülmüş ise de, tarafların edimlerinin hukuki çerçevesini belirleyen protokol hükümleri dikkate alındığında söz konusu savunmaya itibar edilemeyeceği, davalının asıl ve birleşen dava konusu bonoyu davacılar tarafından edimleri ifa edildiği ve protokol kapsamında bedelsiz kaldığı için protokolün 7. maddesi gereğince asıl ve birleşen davacılara iade ile yükümlü olduğu gerekçesiyle asıl ve birleşen davanın kabulüne karar verilmiş, hüküm, asıl ve birleşen davada davalı vekilince istinaf edilmiştir.

IV. İSTİNAF

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile protokol hükümleri gereğince protokolde bahse konu ve davalı şirkete devrine karar verilen akaryakıt istasyonu ile ilgili olarak tapu kaydı ve resmi akit tablosu ile şirket hisse devir sözleşmesinde, protokolün 1. maddesinde bahse konu ve ... İli, ... İlçesi, ...

Mahallesi, orta sırt Mevkiinde kain 2780 parsel sayılı kargir akaryakıt istasyonu ve lokanta vasıflı taşınmaz hissesinin tamamının 27.06.2012 tarih ve 6628 yevmiye sayılı resmi akit tablosuna göre 780.000,00 TL bedelle dava dışı alıcı Mehmet Nacak'a satıldığı, alıcı Mehmet Nacak tarafından ise taşınmazın 06.08.2013 tarih ve 8029 sayılı resmi senet ile dava dışı ... Tarım Mak. Mot. Ar. İml. Paz. San. ve Tic.

Şirketi'ne devredildiği ve ifraz işlemi sonrasında halen anılan şirket adına tapuda kayıtlı olduğu, dosyaya örneği sunulan 24.05.2012 tarihli ... Tekstil ve Örgü San. A.Ş. hisse devir sözleşmesine göre ise birleşen davacı ... tarafından ... Tekstil ve Örgü San.

A.Ş.'deki kendisine ait 70.000 adet hissenin 7.000.000,00 TL bedelle ...'a devredildiği, dosya kapsamındaki bilgi, belge ve toplanan delillere göre İlk Derece Mahkemesi kararının usul ve yasaya uygun olduğu, asıl ve birleşen davacılar aleyhine girişilen takibin protokol hükümleri gereği iptal edildiği ve asıl ve birleşen davacının, açıkça protokol hükümleri kapsamında edimlerini yerine getirdikleri, senedin bedelsiz kaldığının anlaşıldığı gerekçesiyle asıl ve birleşen davada davalı vekilinin istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiş, hüküm, asıl ve birleşen davada davalı vekilince temyiz edilmiştir.

V. TEMYİZ

A.Dava ve Hukuki Nitelendirme Asıl ve birleşen dava, dava konusu icra takibine dayanak bononun taraflar arasında imzalanan protokol hükümleri gereğince iadesi ve bonoya dayalı olarak girişilen icra takibi nedeniyle borçlu olunmadığının tespiti ile kötüniyet tazminatı istemine ilişkindir.

B. Değerlendirme ve Gerekçe

Yapılan yargılama ve saptanan somut uyuşmazlık bakımından uygulanması gereken hukuk kuralları gözetildiğinde İlk Derece Mahkemesince verilen kararda bir isabetsizlik olmadığının anlaşılmasına göre yapılan istinaf başvurusunun 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (HMK) 353/1-b(1) hükmü uyarınca Bölge Adliye Mahkemesince esastan reddine ilişkin kararın usul ve yasaya uygun olduğu kanısına varıldığından Bölge Adliye Mahkemesi kararının onanmasına karar vermek gerekmiştir.