Yargıtay 6. Hukuk Dairesi E.2025/3414 K.2026/197

Mahkemece bozmaya uyularak verilen karar alacaklı ... ... Bankası A.Ş. vekilince duruşma istemli temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, 20.05.2025 tarihinde duruşma yapılmasına ve duruşma gününün taraflara davetiye ile bildirilmesine karar verilmiştir.

Belli edilen günde müdahil .......... Bankası A.Ş. vekili Avukat B..............le davacı vekili Avukat ... geldiler. Tebligata rağmen başka gelen olmadığı anlaşılmakla duruşmaya başlanarak hazır bulunan avukatların sözlü açıklamaları dinlenildikten sonra işin incelenerek karara bağlanması için uygun görülen saatte Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlenerek dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı iş sahibi vekili asıl davada dava dilekçesinde, davalı adi ortaklığın 16.04.2013 tarihinde düzenlenen sözleşme ile............. yol altyapı işlerinin yapımını üstlendiğini, düzenlenen kesin hakedişte davalının, davacıya 3.080.373,69 TL borçlu olduğunun anlaşılmasına rağmen davacı aleyhine Manavgat 3. İcra Dairesinin 2014/1054 Esas sayılı dosyası ile icra takibi başlattığını, takibin kötüniyetli ve haksız olduğunu belirterek, borçlu olmadığının tespitine karar verilmesini talep etmiştir.

Davacı iş sahibi vekili birleşen 2014/325 Esas sayılı davada dava dilekçesinde, davalı yüklenici ile sözleşmenin 6360 sayılı Kanun gereği tüzel kişiliği sona eren ... Belediyesi arasında düzenlendiğini, bu süreçte davada, davalı şirketin alacağının devam edip etmediği, var ise ne kadar olduğuna ilişkin tespitlerde aksamalar olduğunu, yapılan çalışmalar neticesinde de belediyenin borcu olmadığının anlaşıldığı halde davalının Manavgat 3. İcra Dairesinin 2014/1055 Esas sayılı takip dosyasında idare aleyhine takibe geçtiğini belirterek, bu takipten dolayı borçlu olmadıklarının tespitini talep etmiştir.

Davacı iş sahibi vekili birleşen 2015/21 Esas sayılı davada dava dilekçesinde, onaylanan kesin hesap sonucuna göre davalı yüklenicinin belediyeye 3.169.994,69 TL borçlu kaldığının tespit edildiğini, gönderilen 28.10.2014 tarihli yazıları ile tespit edilen bu bedelin 15 gün içerisinde belediye hesabına yatırılmasının istendiğini, ancak yasal süresinde belediyeye yatırılmadığını, davalılar tarafından 12.11.2014 tarihli dilekçe ile itiraz edildiğini belirterek, 6360 sayılı Yasa ile davalı iş ortaklığının alacağı olan 1.844.877,11 TL'nin mahsup edilerek kalan 1.325.117,58 TL'nin davalı yüklenici adi ortaklıktan tahsiline karar verilmesini istemiştir.

II. CEVAP

Davalı yüklenici vekili asıl ve birleşen davalara verdiği cevap dilekçesinde; .. Belediyesi ile aralarında düzenlenen sözleşmeye göre edimlerini yerine getirerek belediyeye teslim ettiklerini, yapılan işleri 11 ayrı hakediş raporuyla idareye onaylattıklarını, idarenin 10. hakediş raporuna gelinceye kadar her hakedişi süresinde ödediğini, idarece kendilerine tebliğ edilen eksik ve noksanların tamamlandığını, yapılan işlerin yapı denetim kontrol elemanları, komisyon ve belediye başkanı tarafından onaylandığını, buna rağmen hakedişi yapılmadığından dolayı 10. geçici hakedişin ödenmediğini, idareye borçlarının bulunmadığını belirterek, davanın reddine karar verilmesini istemiştir.

III. MAHKEME KARARI

Mahkemenin 11.05.2016 tarihli kararı ile, alınan bilirkişi raporuna göre davacı belediyenin 613.762,52 TL borçlu olmadığı gerekçesiyle asıl davanın kısmen kabulü ile davacının Manavgat 3. İcra Dairesinin 2014/1054 sayılı icra dosyasında 613.762,52 TL miktar itibariyle borçlu olmadığının tespitine, birleşen davaların reddine karar verilmiştir.

IV. BOZMA VE BOZMADAN SONRAKİ YARGILAMA SÜRECİ

Mahkemenin 11.05.2016 tarihli kararına karşı süresi içinde taraflarca temyiz isteminde bulunulması üzerine Yargıtay (Kapatılan) 15. Hukuk Dairesinin 27.03.2019 tarihli ve 2019/557 Esas, 2019/1391 Karar sayılı ilamıyla. "Dosya kapsamına göre sözleşmenin davalı yüklenici adi ortaklık ile ... Belediyesi arasında düzenlendiği, belediyenin 6360 sayılı Yasa ile tüzel kişiliğinin sona ermesine kadar olan dönemde taraflar arasında 11 hakedişin düzenlendiği, işin davacı ...

Belediyesi'ne devrinden sonra belediye tarafından 12 nolu hakedişin düzenlenip 09.09.2014 tarihinde davalı yüklenici ortaklığa gönderildiği, davalının gönderilen hakedişi 25.09.2014 tarihinde itirazî kayıtla imzalayıp itiraz dilekçesini hakedişe eklediği, sonradan davacı idare tarafından işin geçici ve kesin kabullerinin yapıldığı anlaşılmaktadır.

Taraflar arasındaki ihtilâf yapılan imalâta göre davalı yükleniciye fazla ödeme yapılıp yapılmadığı konusunda olup davalı yüklenicinin savunmaları da dikkate alındığında işin kesin hesabının çıkarılması gerekmektedir.

Yargılama sırasında mahkemece alınan birinci bilirkişi raporu değerlendirme yapmaksızın ve kesin hesap çıkartmadan 11 nolu hakedişi dikkate alarak sonucu ulaşmış, ikinci bilirkişi kurulu da 12 nolu hakedişi esas alarak kesin hakediş çıkartmaksızın yüklenicinin alacaklı değil borçlu olduğunu belirtmiş, üç ve dört nolu bilirkişi raporları da eksik belgeleri getirerek kesin hesabı çıkarmadıkları gibi teknik personel cezası uygulaması ile farklı değerlendirmeler yaptıklarından mahkemece HMK 281/3 maddesi gereğince sözleşme konusu işle ilgili iş sahibi idarede bulunan yazışmalar ve sözleşme ile ekleri,

yapılan işleri gösterir işlem dosyası ile ataşmanlar, yeşil defter ile tüm belgeler getirildikten sonra yeniden oluşturulacak konusunda uzman bilirkişi kurulu marifetiyle gerekirse mahallinde keşif de yapılarak tasfiye kesin hesabı çıkarılmak suretiyle asıl ve birleşen davalarda sonucuna uygun karar verilmesi gerekirken eksik inceleme ile karar verilmesi doğru olmamış, bozulması gerekmiştir" gerekçesiyle bozulmasına karar verilmiştir.

Mahkemenin ilâm başlığında tarih ve sayısı belirtilen kararıyla; sözleşme konusu işlerle ilgili olarak ikinci keşif sırasında yapılan tespitler, dosya içinde bulunan ilgili idare ile yüklenici arasındaki yazışmalar ve sözleşme ile ekleri, yapılan işleri gösterir işlem dosyası ile ataşmanlar, yeşil defter ile tüm belgeler incelenerek yapılan Tasfiye Kesin Hesabı sonucu davalı yüklenicinin yaptığı işlerin bedelinin 10.577.014,90 TL, davalı yükleniciye önceden yapılan ödemeler toplamın 13.544.223,04 TL olduğu,

bu durumda davalı yüklenicinin idareye 10.577.014,90-13.544.223,04=2.967.208,96 TL borçlu olduğu ve bu miktar kadar davalı ortaklığa fazla ödeme yapılmış olduğunun tespit edildiği gerekçesiyle, asıl ve birleşen 2014/325 Esas sayılı dava dosyası yönünden davanın kabulü ile, davacı ...

Belediyesinin Manavgat 3. İcra Dairesinin 2014/10 54... /1055 Esas sayılı icra takip dosyaları yönünden borçlu olmadığının tespitine, asıl ve birleşen 2014/325 Esas sayılı dava dosyaları yönünden kötüniyet tazminat talebinin reddine, birleşen 2015/21 Esas sayılı dava dosyası yönünden davanın kabulü ile, 1.325.117,58 TL'nin 26.11.2014 tarihinden itibaren işleyecek ticari faizi ile birlikte davalı ... İnş. Proje ltd. Şti ve ............ Ltd.

Şti.'den müştereken ve müteselsilen alınarak davacı belediyeye verilmesine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Sebepleri

Temlik alacaklısı ........... A.Ş. vekili temyiz dilekçesinde, a.Asıl dava ve birleşen 2014/325 Esas sayılı davaya konu olan icra dosyalarına Antalya Bölge Adliye Mahkemesinin 12. Hukuk Dairesinin 21.03.2017 tarihli ilamı ile alacaklı olarak eklendiklerini, bu nedenle asıl dava ve 2014/325 Esas sayılı menfi tespit davasında; HMK'nın 125/2 maddesi uyarınca davalı sıfatının müvekkili bankaya geçtiğini, buna rağmen davalı olarak eklenme talepleri hakkında mahkemece bir karar verilmemesinin bozmayı gerektirdiğini, b.Dosyaya sunulan bilirkişi raporunun belediyenin taleplerine uygun olarak bilirkişilerce tek taraflı düzenlendiğini,

c.Bilirkişilerin bozma öncesi raporları değerlendirmediklerini,ihale dosyası içerisindeki tarafların kabulünde olan, itiraz edilmeyen ataşman ve hakedişleri gözardı ederek belediyenin talepleri ile aynı sonuçlara ulaştıklarını,

d.Bilikişilerin kök raporda, sadece 4 adet kazı sonuçlarını esas aldıklarını ve ehil olmadıkları konularda dahi rapor tanzim ettiklerini,

e.Davacı ... başkanlığının 2014/10 55... sayılı icra dosyalarına konu hakediş alacaklarının Türk Ekonomi Bankasına temlik edilmesine dair “temlik oluru” verdiğini, bu hususun da menfi tespit davasına konu hakediş alacaklarından dolayı belediyenin yükleniciye borcu olduğunu kabul ettiğini gösterdiğini beyan etmektedir.

B. Değerlendirme ve Gerekçe

Dosya içeriğine, bozmanın mahiyeti ve kapsamına göre taraflar arasındaki uyuşmazlık, eser sözleşmesinden kaynaklanan menfi tespit, istirdat ve alacak talebine ilişkindir.

Mahkemelerin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun geçici 3/2. maddesinin atfı ile uygulanmasına devam olunan mülga 1086 sayılı Hukuk Usulü Muhakemeleri Kanunu'nun 428. ve 439/2. maddelerinde yer alan sebeplerden birinin varlığı halinde mümkündür.

Temyizen incelenen kararın bozmaya uygun olduğu, kararda ve kararın gerekçesinde hukuk kurallarının somut olaya uygulanmasında bir isabetsizlik bulunmadığı, bozmaya uyulmakla karşı taraf yararına kazanılmış hak durumunu oluşturan yönlerin ise yeniden incelenmesine hukukça imkân bulunmadığı anlaşılmakla; alacaklı vekilince temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VI. KARAR

Açıklanan sebeplerle;

Temlik alacaklısı ............Bankası A.Ş. vekilinin yerinde görülmeyen temyiz sebeplerinin reddi ile usul ve kanuna uygun olan kararın ONANMASINA,

Dairemizdeki duruşmada vekille temsil olunan asıl ve birleşen dosyalar davacısı yararına takdir olunan 28.000,00 TL duruşma vekalet ücretinin temlik alacaklısı .........i Bankası A.Ş.'den alınarak asıl ve birleşen dosyalar davacısına verilmesine,

Aşağıda yazılı harcın temyiz edenden alınmasına,