Yargıtay 11. Hukuk Dairesi E.2025/3978 K.2026/1215

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davalı vekili tarafından temyiz edilmekle; temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

KARAR

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde: davalının, TR 2014 ...

B numaralı incelemesiz patenti tescil ettirdiğini, davalı şirketin patent verilebilirlik şartlarını haiz olmayan davaya konu ürünün, davacı müvekkili şirket tarafından haksız kullanıldığını ileri sürerek patentten doğan hakkına tecavüz ve haksız rekabet oluşturduğu iddiasıyla haksız dava açtığını, bir buluşun patente konu olabilmesi için yenilik ve ayırt edicilik koşullarını barındırması gerektiğini, 08.09.2014 tarihli, TR 2014 ...

B numaralı incelemesiz patente konu ürünün herkes tarafından bilinip Türkiye'nin ve dünyanın her yerinde üretildiğini, Türkiye'de hemen hemen her benzerlikte farklı firmalar tarafından da kullanıldığını, yenilik özelliğinin haiz olmadığını ileri sürerek özel bir teknik gerektirmediği ve tekniği bilinen makine olması dikkate alınarak buluş basamağına sahip olmadığının ve patent hakkı çerçevesinde korunamayacağının tespiti ile TR 2014 ...

B numaralı incelemesiz patentin hükümsüzlüğüne ve patentin sicilden silinmesine karar verilmesini talep etmiştir.

II. CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesinde; müvekkil şirketin tekniğin bilinen ilk durumunda; alış veriş merkezleri, sahil kıyıları, petrol istasyonları v.b. toplu kullanım alanlarında ihtiyaçlar doğrultusunda araç kurulama havlusu, eşarp, kullanma havlusu, seccade v.b. rulo halinde depolanabilen ürünler üzerine geliştirilmiş satış otomatı bulunmayan alanda, bilinen tekniğin durumunu aşan, sanayide ve tarımda uygulanabilir olan ve yenilik getiren, "..." marka satış otomatını bulduğunu, araç kurulama havlusu, eşarp, kullanma havlusu,

seccade v.b. rulo halinde depolayabilen ve bu ürünleri dispanser sistemi çalışarak rulo şeklinde sunan ilk satış otomatı olduğunu, müvekkili şirket tarafından patenti alınan "...

Satış Otomatı"nın tarım ve sanayide kullanılmak üzere getirilen "İtme Yay Sistemi" ile çalışan ve ürünleri tek tek paketme şeklinde sunan satış otomatlarındaki teknik problemi çözerek ürünleri rulo halinde depolayıp dispanser sistemi ile rulo halinde satışa sunmak suretiyle çözen ve maliyetleri %60 azaltan bilenen tekniğin aşan ilk satış otomatı olduğunu savunarak davanın reddini istemiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile incelemesiz sistem tercihi ile buluşun 21.06.2021 tarihinde tescil edildiği, patentin başvuru tarihinden itibaren 7 yıllık koruma süresi dolduğundan patentin koruma süresinin dolduğunun 21.09.2021 tarihli Resmi Patent Bülteninde yayınlandığı, hükümsüzlük talebine konu olan 2014/... başvuru numaralı patentin tek bir istemden oluştuğu, 04.03.2015 tarihli yazı ile başvuru sahibine sunulan araştırma raporuna göre ilgili patent için yeni olmadığı veya buluş basamağı içermediği şeklinde olumsuz bir sonucun söz konusu olduğu,

bu durum "..." ile kategorize edilen önceki tekniğe ait 2013/07365 sayılı "Tek Kullanımlık Seccade Vermeye Uygun Taşınabilir Otomat" faydalı modeli ve bir adet Youtube videosu ile gösterildiği, hükümsüzlüğe konu incelemesiz patentin tek isteminde koruma talep edilen unsurların önceki teknikteki bu iki dokümanda yazılı ve sözlü olarak ifade edildiği, bunun da patentin yeniliğinin olmadığını gösterdiği, 2014/.... başvuru numaralı patentin araştırma raporunda belirtildiği üzere incelemesiz patent verilen bu buluş bir yenilik kriteri taşımadığı,

ayrıca "buluş basamağı" kriterinin de sağlanması gerektiği, sadece yenilik kriteri taşıyan bir buluşun faydalı modele konu olabileceği, buluşun patent alması için 7 yıllık süre içinde inceleme talebinin yapılmış olması ve kurumun inceleme aşamasından geçmesi gerektiği, diğer taraftan önceki makine mühendisi bilirkişi tarafından da ifade edildiği üzere dava konusu otomat çok küçük nüanslarda farklılık gösterdiğinden bir inceleme aşamasına tabi tutulmuş olsa da araştırma raporunda ifade edilen önceki tekniğe ait dokümanın istemleri dikkate alındığında patentlenebilirlik kriteri taşımadığı gerekçesiyle davanın kabulüne, TR 2014/...

B numaralı incelemesiz patentin hükümsüzlüğüne karar verilmiş hüküm, davalı vekilince istinaf edilmiştir.

IV. İSTİNAF

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile incelemesiz patent verilen bu buluşun bir yenilik kriteri taşımadığı, patent ile ödüllendirilmesi için ayrıca buluş basamağı kriterinin de sağlanması gerektiği, sadece yenilik kriteri taşıyan bir buluşun faydalı modele konu olabileceği, makine mühendisi bilirkişi tarafından da ifade edildiği üzere dava konusu otomat çok küçük nüanslarda farklılık gösterdiğinden bir inceleme aşamasına tabi tutulmuş olsa da araştırma raporunda ifade edilen önceki tekniğe ait dokümanın istemleri dikkate alındığında, 6769 sayılı Sınai Mülkiyet Kanunu'nun 82.,

83. ve 138. maddeleri gereğince buluşun yenilik kriterini ve buna göre de patentlenebilirlik kriteri taşımadığının tespit edildiği gerekçesiyle davalı vekilinin istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiş, karar, davalı vekilince temyiz edilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Dava ve Hukuki Nitelendirme

Dava, davalının sahibi olduğu "Satış Otomatı" başlıklı ... numaralı incelemesiz patentin hükümsüzlüğü ve kaydın patent sicilden silinmesi istemine ilişkindir.

B. Değerlendirme ve Gerekçe

Yapılan yargılama ve saptanan somut uyuşmazlık bakımından uygulanması gereken hukuk kuralları gözetildiğinde İlk Derece Mahkemesince verilen kararda bir isabetsizlik olmadığının anlaşılmasına göre yapılan istinaf başvurusunun 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (HMK) 353/1-b(1) hükmü uyarınca Bölge Adliye Mahkemesince esastan reddine ilişkin kararın usul ve yasaya uygun olduğu kanısına varıldığından Bölge Adliye Mahkemesi kararının onanmasına karar vermek gerekmiştir.