Yargıtay 11. Hukuk Dairesi E.2025/613 K.2025/5686

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davacılar vekili tarafından temyiz edilmekle; temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

KARAR

I. DAVA

Davacılar vekili dava dilekçesinde; davacılardan ...'un, diğer davacı ... Ltd.

Şti.'nin yetkilisi olduğunu, davacı firmanın keşideci, yetkilisinin aval veren olduğu 20.06.2019 tanzim, 30.09.2019 vade tarihli, 400.000,00 TL bedelli senedin lehtar olarak davalı şirkete demir alım işinin peşinatı olarak verildiğini, davacı şirketin Covid-19 pandemisi sebebiyle, iştigal konusu olan inşaat faaliyetine son vermek zorunda kaldığını, bu sebeple davalı firmaya 21.04.2020 tarihinde mail göndererek henüz mal alımı olmadan durumu izah ettiğini ve tüm siparişlerini iptal ettirdiğini, davalı firmanın senedi iade edeceğini beyan etmesine rağmen senet iadesini gerçekleştirmediğini, ...

10. Noterliğinin 09.03.2022 tarih ve 04512 yevmiye numaralı ihtarı ile senedin iadesinin davacı tarafça talep edildiğini beyan ederek müvekkillerinin davalıya verilen 20.06.2019 tanzim, 30.09.2019 tarihli 400.000,00 TL bedelli senet ile ilgili borçlu olmadıklarının tespiti ile verilen senedin istirdatını talep etmiştir.

II. CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesinde; davacının iddiasının kambiyo senedine dayandığını, davacının senetteki imzayı inkar etmediğini, senedin teminat olarak verildiğini iddia ettiğini, senet sebepten mücerret olduğu için borçlu bulunmadığını iddia eden davacının iddiasını senetle aynı kuvvette bir belge ve delil ile ispat etmesinin gerektiğini savunarak davanın reddine karar verilmesini istemiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davacının iddiasının kambiyo senedine dayandığı, senedin teminat olarak verildiğini iddia ettiği, 27.01.2023 havale tarihli bilirkişi raporunda, davalı şirketin ticari defterleri üzerinde yapılan incelemede, davalı tarafın mal karşılığında verilen 400.000,00 TL bedelli senede istinaden herhangi bir mal ya da hizmet tesliminin davacıya yapılmadığının belirtildiği davacının malen kayıtlı vermiş olduğu dava konusu senet ile ilgili davalı tarafın davacıya vermiş olduğu herhangi bir mal olmadığı hususunun davacı tarafça yazılı delille ispat edilemediği gerekçesi ile davanın ispatlanamadığı kanaatine varılarak davanın reddine karar verilmiş, hüküm, davacı tarafça istinaf edilmiştir.

IV. İSTİNAF

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile bononun avans olarak verildiğini, bono karşılığı olan mal tesliminin yapılmadığını iddia eden davacı şirketin bu hususları yazılı delillerle ispat etmek zorunda olduğu, bu konuda yazılı bir delil ibraz edilmediği, ayrıca davacı gerçek kişinin bonoda aval veren olup, aval verenin borcu bağımsız bir borç olduğundan, aval ile teminat altına alınan borç geçersiz olsa dahi aval verenin sorumluluğu ve taahhüdünün geçerli olduğu,

bunun yanında bilirkişiye verilen görev ticari defterler üzerinde inceleme yapılarak rapor düzenlenmesi olup, bilirkişi tarafından verilen raporda, davalı şirket yetkilisinin mal teslim etmediklerini beyan ettiğinin yazılı olmasının ikrar olarak nitelendirilemeyeceği, mahkemenin vakıa ve hukuki değerlendirmesinde usul ve esas yönünden yasaya aykırılık bulunmadığı gerekçesiyle davacılar vekilinin istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiş, karar, davaclar vekilince temyiz edilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Dava ve Hukuki Nitelendirme

Dava, kambiyo senedine dayalı olarak açılan menfi tespit talebine ilişkindir.

B. Değerlendirme ve Gerekçe

Yapılan yargılama ve saptanan somut uyuşmazlık bakımından uygulanması gereken hukuk kuralları gözetildiğinde İlk Derece Mahkemesince verilen kararda bir isabetsizlik olmadığının anlaşılmasına göre yapılan istinaf başvurusunun 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (HMK) 353/1-b(1) hükmü uyarınca Bölge Adliye Mahkemesince esastan reddine ilişkin kararın usul ve yasaya uygun olduğu kanısına varıldığından Bölge Adliye Mahkemesi kararının onanmasına karar vermek gerekmiştir.