Yargıtay 12. Ceza Dairesi E.2012/23995 K.2012/27781

2863 sayılı Kanuna aykırılık suçundan sanıkların beraatlerine ilişkin hüküm, katılan vekili ile Mahalli Cumhuriyet savcısı tarafından temyiz edilmekle, dosya incelenerek gereği düşünüldü:

Suç tarihi öncesinde, sanıkların Eskişehir Sulh Ceza Mahkemesi'nin 18.03.2008 tarih, 2008/358 değişik iş sayılı kararıyla, sanık ... liderliğinde kurulduğu belirtilen suç örgütü faaliyeti kapsamında, 2863 sayılı Kanun kapsamında tarihi eser ticareti yaptıklarına ilişkin bilgi edinilmesi nedeniyle, alınan mahkeme kararları uyarınca iletişimin tespiti çalışması başlatılmış, sanık ...’ın 15.06.2008 tarihinde Antalya ilinden,

Eskişehir'e satış amacıyla tarihi eser getirdiğinin tespit edilmesi ve belirlenen kişilerle buluşması üzerine suç tarihinde Cumhuriyet Savcılığı'nın arama kararına istinaden 26 SK 027 plakalı araç içerisinde arama yapıldığı, araç içerisinde, sanıklar ..., ..., ..., ... ve Sadun Uğur'un bulunduğu, araçta bulunan sanık ...’a ait çanta içerisinde bir adet cam bayan figürlü heykelcik, bir adet iki tarafı desenli madalyon ve bir adet hayvan figürlü heykelcik bulunduğu, yine araçta bulunan sanık ...’ın yapılan üst aramasında bir adet üzerinde Arapça yazılar olan sarı renkli eski para ile sarı renkli üzerinde çizikler olan yüzüğün ele geçirildiği,

dosya içerisinde mevcut, arkeolog öğretim görevlisinin 07.05.2010 tarihli bilirkişi raporuna göre, 1 adet pirinç madolyon, 1 adet buhurdanlık, 1 adet kadın figürü, 1 adet yüzük, 1 adet Hicri 1341 tarihli para, 9 adet Osmanlıca yazılı kitap, 2 adet yabancı kağıt paranın 2863 sayılı Kanun'un 23. maddesi kapsamına giren etnoğrafik eserler oldukları, yurt içinde alım satımlarının serbest olup, müzelik değerde olmadıklarının belirtildiği, aynı bilirkişinin 17.09.2010 tarihli ek raporunda da.

07.05.2010 tarihli uzmanlık raporunda belirtilen eserlerin, 2863 sayılı Kanun'un 23. maddesine giren etnografik eserler olduğu, yurt içinde alım satımlarının serbest olup, tescil ve tasnife tabi olmadıklarının bildirildiği,

Sanıklar, ..., ..., ...’in evlerinde yapılan aramalarda bulunan bilgisayar harddiskleri ve flash bellekler üzerinde, Eskişehir 2. Sulh Ceza Mahkemesi'nin, 19.06.2008 tarih ve 2008/1019 değişik iş sayılı kararı uyarınca yapılan incelemede, Jandarma Genel Komutanlığı'nın 17.07.2008 tarihli uzmanlık raporuna göre, 2863 Sayılı Kanun kapsamında olduğu değerlendirilebilecek resim ve video dosyalarının bulunduğunun belirlendiği ve bu görüntülerin DVD'lere kayıt edildiği ve adli emanete alındığı anlaşılmakla,

Yerinde görülmeyen sair temyiz itirazlarının reddine, ancak;

1- 2863 sayılı Kanunun 23/a maddesinde korunması gerekli taşınır kültür ve tabiat varlıkları arasında sayılan etnoğrafik nitelikteki kültür varlıklarının tümüyle ticarete konu edilemeyeceği, aynı Kanunun 25/1 maddesi uyarınca tasnif ve tescile tabi tutulan korunması gerekli etnoğrafik nitelikteki kültür varlıklarından müzelere alınması gerekli görülmeyenler ile bu nitelikte olup da sahiplerince müzelere satılmak istenmeyen taşınır kültür varlıklarının “tescile tabi taşınır kültür ve tabiat varlığı belgesi” düzenlenerek sahiplerine iade edileceği,

bu şekilde sahiplerine iade olunan etnoğrafik nitelikteki kültür varlıklarının ticarete konu edilmelerinin mümkün olduğu, ancak bunun için de 2863 sayılı Kanunun 27/2 maddesi uyarınca ...'ndan izin alınması gerektiği, belge ile sahiplerine iade olunan etnoğrafik nitelikteki kültür varlıklarının ticaretinin izinsiz olarak yapılması halinde 2863 sayılı Kanunun 67/3 maddesinde düzenlenen suçun oluşacağı, başka bir deyişle suça konu eserin etnoğrafik nitelikte kültür varlığı olmasının, bu varlığın ticaretinin serbestçe yapılabileceği anlamına gelmediği,

korunması gerekli taşınır bir kültür varlığının ticarete konu edilebilmesi için öncelikle bunun elde bulundurulma şeklinin kanuna uygun olması gerektiği, bu çerçevede somut olay değerlendirildiğinde, sanığın, “tescile tabi taşınır kültür ve tabiat varlığı belgesi” sahibi olmadığı, bu eserleri elde bulundurma şeklinin kanuna uygunluk göstermediği, dolayısıyla sanığın, suça konu korunması gerekli taşınır kültür varlıklarının ticaretini yapma hakkını haiz bulunmadığı,

bu niteliğiyle eylemin 2863 sayılı Kanunun 67/2 maddesine temas eden kültür varlığı ticaretine aykırılık suçunu oluşturduğu gözetilmeksizin, sanıkların mahkûmiyetlerine karar verilmesi gerektiği gözetilmeksizin yazılı şekilde beraatlerine karar verilmesi,

2- Bir eserin hem etnoğrafik nitelikte olup hem de tasnif ve tescil dışı bulunmasının mümkün olmadığı, zira “tasnif ve tescil dışı olma” ifadesinin korunması gerekli görülmeyen varlıklar için kullanılabileceği, etnoğrafik nitelikteki kültür varlıklarının ise 2863 sayılı Kanun'da korunması gerekli taşınır kültür ve tabiat varlıkları arasında sayıldığı gözetilmeksizin, sözü edilen eserler yönünden kendi içinde çelişkili bilirkişi raporuna itibarla bu eserlerin sanıklara iadesine karar verilmesi,